Keıingi kezde týa paıda bolǵan jáne tuqym qýalaıtyn aýrýlardyń profılaktıkasyn jáne onyń aldyn alý em-domyn, dıagnostıkasyn ýaqtyly júrgizý máselesi qoǵamda ózektiligin joımaı keledi. Bul oraıda uryqtyń damý anomalııalaryn erte dıagnostıkalaý tıimdiligin arttyrýǵa, náreste ólim-jitimin, balalardyń múgedektikke ushyraýyn tómendetýge baǵyttalǵan prenataldyq (bosanǵanǵa deıingi) medısına qyzmetin odan ári jetildirý boıynsha Densaýlyq saqtaý mınıstrligi birqatar strategııalyq sheshim qabyldady.
Týa bitken aýrý anomalııalarynyń sebebin anyqtaý, zertteý búginde óte ózekti másele. Osyǵan baılanysty prenataldyq ýltradybystyq dıagnostıka boıynsha eldiń jetekshi mamandarynan Saraptama toby qurylyp, elimizde alǵash ret prenataldyq medısına qyzmetiniń jumysyn reglamentteıtin normatıvtik qujattar – «Qazaqstan Respýblıkasynda prenataldyq ýltradybystyq skrınıng júrgizýdi uıymdastyrý standarty» jáne «Qazaqstan Respýblıkasynda 2022-2025 jyldarǵa arnalǵan prenataldyq ýltradybystyq dıagnostıkany odan ári jetildirý jónindegi jol kartasy» ázirlendi.
Búginde halyqaralyq standarttarǵa sáıkes prenataldyq ýltradybystyq dıagnostıkanyń 150 dárigeri sertıfıkattalsa, baǵdarlamalar sheńberinde Densaýlyq saqtaý mınıstrliginiń bas genetıgi, professor Gúlshara Júsipqyzy Ábildınova jáne Densaýlyq saqtaý mınıstrligi prenataldyq dıagnostıkanyń ÝDZ boıynsha bas mamany, medısına ǵylymdarynyń doktory Janar Qýanyshbaıqyzy elimizdiń ýltradybystyq dıagnostıka dárigerleri men medısınalyq genetıkteriniń kásiptik daıarlyǵyn arttyrý boıynsha oqytý júrgizdi. Densaýlyq saqtaý mınıstrligi júktiliktiń 9-aptasynan bastap ınvazıvti emes prenataldyq DNK test ádisin klınıkalyq praktıkaǵa engizýdi josparlaýda. Bul zertteý júktiliktiń basynda uryqtyń hromosomalyq aýytqýlaryn joǵary sezimtaldyqpen anyqtaýǵa múmkindik beretin biregeı zamanaýı ádisterdiń biri jáne áıel úshin de, uryq úshin de qaýipsiz bolmaq.
Sonymen qatar júkti áıelderdi skrınıngpen barynsha qamtý úshin irgeles aýmaqtaǵy júkti áıelder sanyna sáıkes qajettilikti, aýdandarda kólik ınfraqurylymyn damytý turǵysynan qoljetimdilikti, ýltradybystyq prenataldyq dıagnostıka salasyndaǵy halyqaralyq standarttar boıynsha jabdyqtar men sertıfıkasııalanǵan mamandardyń jetkilikti sanymen qamtamasyz etýdi eskere otyryp, óńirlendirýdi júrgizý josparlanýda. Búginde óńirlerde prenataldyq nátıjelerdi jaqsartý úshin saraptamalyq deńgeıdegi medısınalyq qyzmetter kórsetý maqsatynda «Uryqty qorǵaý ortalyqtary» uıymdastyrylǵan. Júktilik kezinde skrınıngtik zertteýlerdi ýaqtyly júrgizý, prenataldyq medısınanyń sońǵy jetistikterine negizdelgen zamanaýı jáne tıimdi medısınalyq tehnologııalardy engizý boıynsha týa bitken patologııadaǵy qaýip tobyn bólip kórsetýge jáne uryqtyń damý aýytqýlarynyń úlken spektrin dıagnostıkalaýǵa múmkindik beredi.
Bul strategııalyq oń sheshimder aldaǵy ýaqytta elimizde týa bitken aqaýy men tuqym qýalaýshy aýrýlary bar bala sanyn boldyrmaýǵa zor septigin tıgizse ıgi.