Chernogorııany súrindirdi

FIFA reıtınginde tórtinshi orynda turǵan Qazaqstan qura­ma­synyń fýtzalshylary osydan bir aı buryn ǵana Cherno­gorııamen sheberlik baıqasyp, Podgorısadaǵy Verde Complex sport kesheninde ótken matchta alań ıelerin 5:1 esebimen tize búktirgen bolatyn. Sol oıynda jer­lesterimizden Leo, Edson, Al­bert Aqbalyqov, Taınan jáne Arnold Knaýb bir-bir márteden mergendigimen kózge túsken edi.

Araǵa aı salyp, eki eldiń fýt­zalshylary Almatydaǵy Ba­lýan Sholaq atyndaǵy sport saraıynda qaıta kezdesti. Birjan Orazov, Dáýren Tursaǵulov bas­taǵan Qazaqstan quramasynyń jigit­ter qarymta matchta qarsy­lastary qaqpasyna jaýapsyz jeti gol soǵyp, ekinshi márte Cher­no­gorııanyń tas-talqanyn shyǵardy.

Bir qýanarlyǵy, Podgo­rı­sadaǵy básekede Qazaqstan qura­masy Chernogorııany qazaqy­lanǵan legıonerlerdiń kómegimen jeńgen bolsa, óz elimizdegi básekede alańǵa túgeldeı qazaq jigitteri shyǵyp, qarsylastardy ábden tyǵyryqqa tirep, match sońynda iri eseppen basym tústi. Bul kezdesýde legıonerlerden tek Dýglas qana alańǵa shyqty.

Al ózge legıonerler jara­qattaryna jáne basqa da sebep­terge baılanysty ulttyq qura­manyń bul jolǵy oıynyna sha­qyr­tylǵan joq. Máselen, tek «Qaırattyń» ǵana emes, ulttyq quramanyń da bedeldi oıynshylary sanalatyn qaqpashy Igıta men alańdaǵy oıynshylary Edson jáne Dáýren Nurǵojın jaraqattaryna baılanysty bul matchqa qatysa alǵan joq. Leo men Taınannyń quramaǵa ne úshin shaqyrylmaǵanyn bas jattyqtyrýshy Kaka bylaı tú­sindirdi: «Leoǵa keler bolsaq, ol Brazılııadan Qazaqstanǵa ushyp kelemin degenshe oıyn ýaqyty ótip ketedi. Sondyqtan ony asyq­tyrǵan joqpyz. Taınannyń da óz chempıonatyndaǵy oıyny bar (ol qazirgi tańda Ispanııanyń «El-Poso» klýbynyń namysyn qorǵaıdy – Á.B.). Onyń da Qazaq­stanǵa jetýi uzaq joldy qajet etedi. Tipti Taınan Qazaqstanǵa kelgen kúnniń ózinde de tek oıyn kúni jetedi. Sol sebepti onyń da quramaǵa kelgenin qajet emes dep sheshtik. Osy kezdesýde alańǵa shyǵatyn basqa da jas oıynshylar bar. Barlyǵy óz múmkindigin kútetini anyq».

Kaka ol fýtzalshylardyń ornyna «Qaırattan» Narýn Se­ri­kovti, «Aıattan» Ábdirasýl Áb­di­manapulyn, «Kaspııden» Raıymbek Jumany, «Rahmetten» Nurabek Qabylbaevty, sondaı-aq Aqtóbe fýtbolynyń túlegi, bıylǵy chempıonattyń úzdik surmergeni Rınat Tóreǵazındi ulttyq quramaǵa shaqyrtty. Bul oıynshylar buǵan deıin de ár­túrli kezdesýlerde ulttyq qura­manyń jeıdesin kıgen bolatyn. Al 17 jastaǵy Batyrhan Ken­jeǵalı («Aqtóbe») alǵash ret negizgi quramaǵa shaqyrtý alǵanyn aıta keteıik.

Sóıtip, tek qana qazaqstandyq fýtzalshylar oınaǵan matchta jerlesterimiz kezdesýdiń esebin jyldam ashty. Matchtyń nebári ekinshi mınýtynda osy oıyndaǵy jalǵyz legıoner – Dýglas kózge túsip, kezdesýdegi goldar shoýyn bastap berdi. Arada bir mınýt ótkende jas oıynshy Ábdirasýl Ábdimanapuly esepti eselep, ulttyq quramadaǵy alǵashqy golyn soqty. Birinshi taımnyń aıaqtalýyna bes mınýt qalǵanda Arnold Knaýb mergendik tanytyp, esepti 3:0-ge jetkizdi.

Úzilisten keıin de Rıkardo Kaka shákirtteri jyldam gol soǵyp, Balýan Sholaq sport ke­shenine jınalǵan jankúıerlerdi qýanyshqa bóledi. 25-mınýtta Albert Aqbalyqov nysanany dál kózdese, tórt mınýttan keıin Eýro-2022 dodasynyń úzdik surmergeni Birjan Orazov 12 sekýnd ishinde qarsylastarynyń qaqpasynan eki márte sańylaý taýyp, jyldam soǵylǵan dýbldiń avtory atandy. Keıinnen match biraz saıabyrsyp qalǵandaı boldy. Degenmen, 39-mınýtta shabýylshy Azat Valıýllın ulttyq quramanyń jetinshi golyn soǵyp, matchtyń núktesin qoıdy – 7:0.

Osylaısha, irikteý kezeńinde qatarynan úshinshi oıynda jeńiske jetken Qazaqstan quramasy toǵyz upaımen óz tobynda jeke-dara kósh bastady. Keıingi orynǵa úsh upaıy bar Slovenııa jaıǵassa, birde-bir upaıy joq Chernogorııa sońǵy orynda qalyp qoıdy. Jerlesterimiz irikteýdegi kelesi kezdesýin 2023 jyldyń 8 naýryzynda syrt alańda Slovenııamen ótkizedi. Eger, Qazaqstan qurama­sy osy oıynda kem degende teń ná­tı­jege qol jetkizetin bolsa, onda elıtaly kezeńge tikeleı joldama alady.

Eýropa fýtbol qaýymdas­tyqtary odaǵynyń (ÝEFA) ere­jesi boıynsha, Kári qurlyq­taǵy álem chempıonatynyń irikteý básekeleri bes satydan turady. Qazir ekinshi irikteý kezeńiniń oıyndary ótip jatyr. Toptyq kezeńniń qorytyndysy boıynsha, ár toptyń jeńimpazy men ekinshi oryn alǵan tórt úzdik komanda elıtaly kezeńge tikeleı joldama alady. Sóıtip, irikteýdiń elı­taly kezeńine 20 qurama qa­tysyp, olar tórt-tórtten bes top­qa bólinip oınaıdy. Ár topta je­ńimpaz atanǵan qurama álem chempıonatyna tikeleı joldama jeńip alsa, ekinshi oryn alǵan quramalar bir-birimen oınap, qosymsha taǵy eki joldamaǵa talasatyn bolady.