Qurylys ındýstrııasyn damytýdyń basym baǵyty – halyqty qolaıly áleýmettik ınfraqurylymmen jáne qoljetimdi turǵyn úımen qamtamasyz etý. Soltústik Qazaqstan oblysynda el ekonomıkasynyń mańyzdy quramdas bóliginiń biri sanalatyn qurylys salasy qarqyndy damyp keledi.
Keıingi 5 jylda bıýdjettik turǵyn úı qurylysyn qarjylandyrý 3 eseden astam ósti. Bul iske 2017 jyly 9 mlrd teńge bólinse, bıyl 28 mlrd teńge bólindi. 2017 jyldan bastap qurylys jumystarynyń kólemi 65 mlrd teńgeden 108 mlrd teńgege deıin nemese 66 paıyzǵa ulǵaıdy. Osy kezeńde oblysta 1,3 mln sharshy metr turǵyn úı salyndy. Sonyń nátıjesinde 40 myń azamat jańa baspana aldy. 2017 jyly 200 myń sharshy metr tapsyrylsa, bıyl jospar boıynsha jyl sońynda 401 myń sharshy metr paıdalanýǵa beriledi. Sonymen qatar óńirdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýy boıynsha qabyldanǵan keshendi josparyna sáıkes 2026 jylǵa deıin 2,3 mln sharshy metr turǵyn úı salynady dep mejelengen.
Memlekettik qarjylandyrý kóleminiń kóbeıýi jáne áleýmettik-ekonomıkalyq damý kórsetkishteriniń oryndalýy salyq túsimderin ulǵaıtýǵa, myńnan astam jańa jumys oryndaryn qurýǵa jáne qurylys salasyndaǵy ortasha jalaqyny aıyna 320 myń teńgege deıin arttyrýǵa múmkindik berdi.
Bıýdjet qarajaty esebinen salynyp jatqan turǵyn-úı qurylysyna toqtalsaq, qazir 27 kópqabatty úıdiń qurylysy júrgizilip jatyr. Jańa kópqabatty turǵyn úı bıýdjet qarajatyn az shyǵyndaý maqsatymen ınjenerlik, kommýnaldyq ınfraqurylymy damyǵan aýmaqtarǵa salynýda. Bul úshin apatty jaǵdaıdaǵy eski úıler buzyldy. 2017 jyldan beri osy sanattaǵy 1 700 úı buzylǵan. Eski úıler súrilgen aýmaqtarda «Jas órken», «Ortalyq», «Bereke» sııaqty jańa shaǵyn aýdandar boı kóterip keledi. Atalǵan aýdandarda 2017 jyldan beri 3 470 páterden turatyn 25 kópqabatty úı salyndy.
Qalanyń ishinde bytqyl-bytqyl kóshelerden turatyn «Kopaı» atty shaǵyn aýdan bolǵan. Bir úıiniń nómiri 320 bolǵanda, dál janyndaǵy úıdiń nómiri 450 bolatyn bul aýdan mekenjaılary poshta, salyq jáne t.b. qyzmetterdi shatastyryp, zyqysyn shyǵaratyn. Turǵyndardyń ózderi de uzaq jyldar boıy qashan durys kósheli úılerge qol jetkizemiz dep armandaýmen bolatyn. Sol aýdanda túzý kóshe salý Memleket basshysy tarapynan qoldaý kórsetilgen Soltústik Qazaqstan oblysyn áleýmettik-ekonomıkalyq damytýdyń 2020-2025 jyldarǵa arnalǵan keshendi josparynyń nátıjesinde júzege asyp keledi. Bıyl «Kopaıdyń» eski úıleriniń esebinen 44,6 gektar jer bosatyldy. Bul orynǵa 9 800 adam turatyn 2 800 páterden turatyn 27 kópqabatty úıdiń qurylysy júrgizilmek. Bıyl sonyń 6 kópqabatty úıiniń qurylysy bastaldy. Al 3 kópqabatty úı boıynsha konkýrstyq is-sharalar júrgizilýde.
Turǵyn úı qurylysyn júrgizýge jekemenshik kapıtaldy da tartý qolǵa alynǵan. Oblys ákimi Qumar Aqsaqalovtyń tapsyrmasymen qurylysqa jekemenshik ınvestısııa tartý boıynsha tamyz aıynda ınvest-forým ótti. Oǵan elimizdiń barlyq qurylys kompanııasynan 70-ten artyq ókil qatysty. Kópqabatty úıler salý úshin oblys kompanııalarǵa jer telimin eki túrli ádispen usyndy. Birinshisi, aýksıon arqyly jer berý, ekinshisi, renovasııa baǵdarlamasy boıynsha jer telimin bólý. Munyń mánisi jataǵan úılerdi buzyp, qojaıyndaryna aqy tóleý arqyly jerdi bosatý. Oblys ákiminiń orynbasary Sátjan Ablalıevtiń aıtýyna qaraǵanda, búgingi tańda onnan asa qurylys kompanııasy Soltústik Qazaqstan oblysynda jumys isteýge yqylas tanytyp, qujattaryn daıyndap jatyr.
Sonymen qatar oblys aýmaǵynda Astananyń, Almatynyń, Qaraǵandynyń, Kókshetaýdyń qurylys kompanııalary eńbek etip keledi. Olardyń oblystyń qurylys salasyna tartqan ınvestısııasynyń kólemi – 50 mlrd teńgege jaqyn. Oǵan 165 myń sharshy metrden turatyn 2 042 páterli 34 kópqabatty kommersııalyq turǵyn úı salynady. Osy júıemen 2017 jyly bir-aq úı salynǵan edi.
Sonymen qatar «YDA» túrik kompanııasy kólemi 2 gektar jerge árqaısysy 18 qabattan turatyn 9 úı qurylysyn júrgizýdi nıet etip otyr. Onda bıznes ortalyǵy, parkıng, komfortty aýla salý da qarastyrylǵan. Qazir onyń jobalyq qujattary kelisimnen ótkizilýde. Osy ispetti úılerdi Jambyl, Qızatov kósheleriniń boıynda da salý qarastyrylýda.
Oblysta turǵyn úı ǵana emes, áleýmettik-mádenı ǵımarattar salý da qarqyndy júrgizilýde. Sońǵy bes jylda Tımırıazev, Shal aqyn, Aqqaıyń, Taıynsha, M.Jumabaev, Aqjar, Ýálıhanov jáne Aıyrtaý aýdandarynda 8 sporttyq saýyqtyrý kesheni boı kóterdi. Bul nysandardyń qurylysy Jambyl, Aıyrtaý (ekinshisi), Esil jáne Ǵ.Músirepov aýdandarynda jalǵasyp jatyr. Qysqy sport túrlerin damytý maqsatynda bıýdjettiń jáne jeke ınvestorlardyń esebinen M.Jumabaev, Mamlıýt, Esil aýdandarynda ekiden, Ǵ.Músirepov, Tımırıazev aýdandarynda birden jabyq hokkeı korttary salyndy. Oblys ortalyǵyndaǵy «Qarasaı» stadıonynda UEFA standarttaryna sáıkes fýtbol alańy men kórermender orny jasalmaq. Tipti fýtbol alańyn jylytatyn qondyrǵy ornatý da kózdelgen. Qazir joba daıyn, merdiger de tabyldy.
Sondaı-aq Petropavl qalasynda 33 myń sharshy metrlik Sport saraıyn salý josparlanǵan. Onyń aýmaǵy 8,3 gektardy quraıdy. Ártúrli sport túrleri úshin nysanda 17 zal salynady. Negizgi blogynda 3 200 kórermen syıatyn zal bolady. Bul saraıda mını-fýtbol, basketbol, gandbol jáne voleıboldan iri jarystar ótkizilmek.
Oblysta bilim berý, densaýlyq saqtaý, mádenıet salalarynyń jańa nysandaryna arnalǵan qurylys barysy da qyzý júrgizilip jatyr.
Soltústik Qazaqstan oblysy