Kórshiler saýdany da, merekeni de qyzdyrady

Qostanaı oblysyndaǵy Jitiqara aýdany Reseıdiń Orynbor oblysy aýdandarymen shektesedi. Qatar jatqan Adamov, Bredy aýdandarymen qarym-qatynastary úzilgen emes. Reseıge shekaralas aýdannyń tynys-tirshiligi týraly bizdiń tilshimiz aýdan ákimi Meıram О́TEShEVKE birneshe suraq qoıǵan edi. – Meıram Oljabaıuly, Reseıdiń kórshi aýdandarymen qandaı ekono­mıkalyq baılanystaryńyz bar? – Jitiqara aýdany óziniń geo­grafııalyq jaǵynan Reseıdiń Orynbor oblysynyń aýdandary­men shektesedi. Qatar jatqan eldiń aralasyp-quralasýyn shekara shektemeıdi. Shekaranyń arǵy beti men bergi betindegi adamdar bir-birine dos-jaran, týǵan-týys. Orynbordyń shekaralas aýdandarynda bizdiń qandastarymyz da kóp turady. Reseıdiń bizben irgeles aýdan­daryn­daǵy kásiporyndarymen saýda-ekonomıkalyq baılanystarymyz bar. Jitiqara aýdanyndaǵy kásipkerler de óndirgen ónimderin shekaranyń arǵy betine shyǵarady. Biz irgeles kórshilerimizge aýyl sharýashylyǵy ónimderin usynamyz. Aýdan negizinen aýyl sharýashylyǵymen aınalysady. О́tken jyldyń qyrkúıek-qarasha aılarynda Orynbordyń Adamov jáne Bredy aýdandary ortalyǵynda jár­meńke ótkizdik. Kórshiler Jiti­qara dıqandary óndirgen kartop, basqa da kókónis túrlerin uq­satý kásiporyndary aparǵan un, talqan, shujyq, nan, sút ónimderin yqylaspen aldy. Sonymen qatar, Jitiqara qalasyndaǵy jıhaz jasaıtyn on kásipker de óziniń buıymdaryn usyndy. – Shekaradaǵy aýdandar kásip­ker­leriniń tájirıbe almasýy qalaı? – Kásipkerler belgili bir shara ótkizbeı-aq, qatar jatqan aýdan­dardaǵy áriptesterimen aralasyp jatady. Olardaǵy jaqsy tájirıbeni úırenedi. Aýyl sharýashylyǵyna qatysty ozyq tájirıbe ózimizde de bar. Qaıta olar biz júzege asyryp otyrǵan ylǵal saqtaý tehnologııasyna jaqsy pikirmen qaraıdy. О́ıtkeni, qatar jatqandyqtan, shekaranyń syzyǵyna táýelsiz topyraqtyń quna­ry, jerdiń bederi, aýa raıy uqsas keledi. Ekonomıkany damytýda shek­aralas aýdandar árqaısysy óz eliniń baǵdarlamalarymen jumys isteıtini belgili. Jitiqara aýdany shaǵyn jáne orta kásipkerlikti, ekonomıkany kóterýde elimizdiń baǵdarlamalaryna belsene qatysyp keledi. «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy jáne «Monoqalalardy damytýdyń 2012-2020 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamasy» bizdiń aýdanda da iske asyrylýda. «Monoqalalardy damytýdyń 2012-2020 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamasynyń» sheń­berinde 12 kásipker shaǵyn qus fermasyn ashý, gazdy betonnyń jáne biriktirilgen azyqtardyń, profırlengen jaımanyń jáne sándik betondy qorshaýlardyń, qıyrshyq tastyń, tabıǵı sur granıtten jasalǵan brýschatka jáne basqa qurylys buıymdary óndirisi úshin óteýsiz granttar aldy. 30 jańa jumys orny ashyldy. «Bıznestiń jol kartasy-2020» baǵdarlamasy boıynsha 2 kásipker veshenkı sańyraýqulaqtaryn ósirý jáne «5D» beıne jáne vıdeoónimder jasaý qyzmetterin usyný úshin óteýsiz granttardy jeńip aldy. – Aýdan óńiriniń erekshelikterine baılanysty qandaı ónim túrlerin óndirýge basymdyq berilip otyr? – Aýdanda negizinen aýyl sharýashylyǵy basym bolǵandyqtan, tamaq jáne jeńil ónerkásibi jaqsy damyǵan. Mysaly, un, nan, makaron ónimderiniń óndirisimen jergilikti 17 kásiporyn aınalysady. Aınaldyrǵan kishkentaı qalamyzda sút ónimderin eki, jartylaı fabrıkattardy eki, shujyq ónimin eki kásiporyn óndiredi. Onyń syrtynda sońǵy jyldary Jitiqaradaǵy «National Food company» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi ulttyq taǵamymyz – tal­qan shyǵara bastady. Bul da tu­ty­ný­shylaryn taýyp úlgerdi. Ádet­te, óndirgen ónim ótpese kez kel­gen kásiporyn toqyraıdy. Al jitiq­ara­lyq kásiporyndar azyq-túlik ónim­derin ótkizýde Jitiqara óńiri jáne Qostanaı oblysynyń barlyq shal­ǵaıymen birge Reseıdiń shekaralas aýdandary naryǵyn da ıgergen. Bizdiń dıirmender unyn, tátti taǵamdar daıyndaıtyn kásiporyndar ónimin reseılikter jaqsy alady. Reseıge shyǵarý úshin kásiporyndar da sapaǵa aıryqsha mán beredi. Jitiqaranyń qamyrlylyǵy joǵary uny qaı jerde de sórede jatpaıdy. Munyń syrtynda tigin jáne toqyma buıymdarymen aınalysatyn jeńil ónerkásip te jolǵa qoıylǵan. Onyń ónimderi shekaranyń arǵy betinde de suranymǵa ıe. – Qatar jatqan eldiń mádenı baılanystary qalaı? – Halyqtar arasyndaǵy mádenı baılanystardy máńgi úzilmeıtin altyn arqaýǵa teńesek bolar edi. Halyqtardyń bir-birin baıytyp oty­ratyn rýhanı qundylyqtary mem­leketter arasyndaǵy saıası baı­lanystardyń da jelisine aınalǵan, olar tarıhı kezeńderde jańasha maz­mun alyp, kúsheıip keledi. Osy oraıda ǵasyrlar boıy aýyly aralas, qoıy qoralas jatqan eki uly kórshi Qazaqstan men Reseı arasyndaǵy má­denı baılanystardyń jóni bólek. Onyń tarıhy ǵasyrlar tereńine ketedi. Anapada ótken «Tvorchestvo ıýnyh» festıvaline jitiqaralyq «Svoı stıl» dansstýdııasy qatysyp qaıtty. О́tken jyly kórshilerimiz Adamov jáne Bredy aýdandarynyń kórkemónerpazdary qala kúnine oraı ótken merekeni qyzdyrdy. Sonymen qatar, jyl saıyn Túmen qalasynda ótetin «Razreshıte prıglasıt» atty sporttyq-bal bıi baıqaýyna bizdiń qaladaǵy halyqtyq ansambl qatysyp júr. Reseıdiń kórshiles aýdandarynda turatyn qandastarymyzben baılanysymyzdy nyǵaıtyp kelemiz. О́tken jyly Bredy aýdanynda «Qazaq quryltaıy» ótti. Oǵan bizdiń aýdannyń kórkemónerpazdarymen qatar qurmetti qonaqtar shaqyryldy. Mádenı baılanystarǵa shekara syzyǵy kedergi bola almaıdy. Sonymen qatar, halyqtar dostyǵyn da myqtaı túsedi. О́mirdiń qaı salasynda da ıntegrasııalyq qatynastar bolmasa, tomaǵa tuıyqtyq damýdy tejer edi. Halqymyz qashannan kórshi haqysyn joǵary baǵalaǵan. Shekara jaqsylyqty baǵalap turar baǵan ispetti. Áńgimelesken  Názıra JÁRIMBETOVA, «Egemen Qazaqstan». Qostanaı oblysy, Jitiqara aýdany.