• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Rýhanııat 27 Jeltoqsan, 2022

Poezııa padıshasy ulyqtaldy

427 ret
kórsetildi

Farıza Ońǵarsynova atyndaǵy №77 mektep-gımnazııasynyń májilis zalynda memlekettik syılyqtyń laýreaty, kórnekti aqyn Farıza Ońǵarsynovaǵa arnal­ǵan «Aqyn júregindegi elorda» atty eske alý keshi ótti. Sharaǵa Parlament Májili­siniń depýtattary Saýytbek Abdrahmanov, Darhan Myńbaı, qoǵam qaıratkeri Zeınolla Alshymbaev, ádebıettanýshy-ǵalymdar Baýyrjan Omarov, Amantaı Shárip, aqyndar Ońaıgúl Turjan, Janat Áskerbekqyzy syndy zııaly qaýym ókilderi qatysty.

Shara basynda aqyn ómirinen syr shertken qoıylym qoıylyp, ómirge kelgen sátinen el qoshemetine bólengen tusyna de­ıingi shejireli ómiri órnekteldi. Munan soń akademık, jıynnyń moderatory Kárim­bek Qurmanálıev kelgen qonaqtarǵa sóz berdi.    

Qoǵam qaıratkeri Zeınolla Alshymbaev ótken shaqqa kóz júgirtip, Farıza – jyrdyń bolashaqpen qaýyshqanyn aıtty.

«60-jyldary, stýdent kezimizde, jas­tarda ádebıetke degen erekshe qushtarlyq bolatyn. Gazettiń betine jaqsy óleńder shyqsa, izdep júrip oqıtynbyz. Farıza apamyzdyń óleńderin á degennen-aq oqyp, súısinip júretinbiz. Halqymyzdyń belgili aqyny Ábdilda Tájibaevtyń Farıza týraly «óleńshimen emes, aqynmen kezdestim, kezdestim de sheksiz qýandym» deıtin sózi bar. Biz búgin bolashaqpen júzdesken aqyn apa­myzdyń sharasynda otyrmyz», dedi.

Al tanymal qalamger Saýytbek Abdrah­manov elimizdiń esesi ketken syndarly ýaqyt­ta aqynnyń dátke qýat bolǵanyn jetkizdi.

«Biz bul kúnge op-ońaı jetken joqpyz. Osy qalanyń aty Selınograd edi. Bul qalada jalǵyz ǵana qazaq mektebi bar-tyn. Onyń kóshesi «Kazahskaıa» dep atalatyn. Tipti respýblıkamyzdyń sol kezdegi astanasy Almatyda jalǵyz qazaq mektep-ınternaty bolatyn. Sondaı zamandar bolǵan. Aǵalarymyz «biz osy qalada avtobýsta qazaqsha sóılep kele jatsaq, bizdi toqtatyp oryssha sóıleńder dep aıtatyn, qoryqqanymyzdan túskenshe oryssha sóıleıtinbiz» deıtin. Osyndaı qytymyr zamanda Farızadaı erler shyqqan. Biz nege Farıza apamyzdy osynshalyq aıalaımyz, ardaqtaımyz, qurmetteımiz? О́ıt­keni keshegi qystalań zamanda qazaqtyń esesi ketip, upaıy utylyp jatqan kezde sizderdiń mektepke aty berilgen, ańyzǵa aınalǵan qazaqtyń qaısar qyzy ulttyń muńyn muńdap, joǵyn joqtaǵan. Farıza apamyzdyń eńbegin tek qazaq poezııasyna sińirgen eńbegimen baǵalaýǵa bolmaıdy. Jalpy, Farıza – jalǵyz ádebıet pen mádenıettiń aýmaǵyna syımaıtyn adam» dep salmaqty oıyn sabaqtady qalamger.

Aqyn Ońaıgúl Turjan poezııadaǵy ustazynyń mahabbat lırıkasyna ózgeris ákelgeni týraly tolǵady.

«Farıza aqynnyń mahabbatty názik, muńaıǵan, álsiz, jarymjan, túrtip qalsań, eńirep qoıa bereıin dep turǵan jylaýyq uǵym shekarasynan asqaq ta ór sezim deń­geıine alyp shyqqany shynynda da uly ózgeris edi. Shynynda da revolıýsııa edi. Al qandaı tóńkeris bolsa da, qashanda qarsylyqqa tap bolyp otyratyndyǵyn taǵy bilemiz. Sosyn, synǵa ushyraıdy. О́zindik oppozısııany qalyptastyrady. 

«Janym-aı, óziń be bul,

barmyn ba men?

Qansha kún bul sát jaıly órtedi úmit.

Keýdemdi janaǵanda balǵyn deneń,

Dúnıe ketti-aý deımin tóńkerilip», –

degenin óleńin gazet betinen oqyǵan kezde, 70-jyldardyń synshylary shoshyp ketti. Tek munyń ǵajap poezııa ekendigin alǵash moıyndaǵan bir adam boldy. Ol qazaq poezııasynyń klassıgi Ábdilda Tájibaev edi. «Adamnyń shartty túrdegi erejelerge, kanondarǵa, eskirgen ádet, dástúrlerge tutqyn bolyp qalmaı bosanýyn, óz sezimin urlamaı, jasyrmaı, búkpeı sóıleýin qazaq poezııasynda batyl jyrlaǵan osy Farıza», dedi aqyn.

Shara barysynda qonaqtarǵa «Farı­zataný» bólmesi tanystyrylyp, «Mektep tynysy» atty oqýshylardyń shyǵar­ma­shylyq jumystary kórsetildi. Sonymen qatar mekteptegi ult aspaptar orkestriniń súıemeldeýimen kúı oryndalyp, keshtiń kórkin kirgizdi.