Áskerge barýdan jaltaratyn jastar kóp. Sebebi túsinikti de. Keıingi ýaqytta áskerı bólimderde oryn alyp jatqan jaǵymsyz jaǵdaılardan keıin ata-analardyń ózi balasynyń sarbaz atanýyna qarsy. Qaıtpek kerek?
Qorǵanys mınıstrligi azamattardyń merzimdi áskerı qyzmetin óteýge yntasyn arttyrý maqsatynda jańa jobany qolǵa alyp otyr. Ol merzimdi áskerı qyzmetin ótkergen barlyq azamattarǵa Ulttyq biryńǵaı testileýdi esepke almaı, áskerı boryshyn ótegen soń kúntizbelik jyl ishinde joǵary oqý oryndaryna túsýge múmkindik beredi.
Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken brıfıngte Qorǵanys mınıstriniń keńesshisi Aıgúl Tólembaeva byltyrdan bastap tıisti erejelerge ózgerister engizý jumystary bastalǵanyn málimdedi.
«Birinshiden, áskerı boryshyn ótegen jigitter kúntizbelik jyl ishinde UBT-ny esepke almaı, elimizdiń barlyq joǵary oqý orynyna túse alady. Sondaı-aq aqyly túrde bilim alýǵa ótinish berýge bolady. Ǵylym jáne joǵary bilim mınıstriniń buıryǵymen bekitilgen qabyldaýdyń úlgilik qaǵıdalaryna tıisti ózgerister engizildi. Bul erejeni Ádilet mınıstrligi bekitti jáne qazir tirkeý satysynda», deıdi A.Tólembaeva.
Bul bastamany elimizdegi 40 joǵary oqý orny qoldap, jylyna barlyǵy 3 myń grant bólinedi dep kútilip otyr. Osylaısha, áskerge shaqyrylǵan árbir onynshy sarbaz oqýǵa tegin túsýge múmkindik alady. Bul tek Qarýly Kúshterdiń quramalary men bólimderinde ǵana emes, basqa da áskerı qurylymda – Shekara qyzmeti, Ulttyq ulanda qyzmet etken jaýyngerlerge de qatysty.
Belgili bolǵandaı, jaýyngerlik daıarlyq salasynda eń joǵary nátıje kórsetken ásker qataryna shaqyrylǵan sarbazdar ýnıversıtet tarapynan 100 paıyz jeńildikpen oqýǵa túsýge múmkindik alady. Joǵary oqý oryndarymen tıisti kelisimder jasalǵan. Olardyń tizimimen departamenttiń resmı saıtynda tanysýǵa bolady.
Jaýyngerlik daıarlyqtyń negizgi pánderi: memlekettik-quqyqtyq, taktıkalyq, barlaý, atys, tehnıkalyq, ınjenerlik, dene shynyqtyrý, áskerı-medısınalyq, dene shynyqtyrý daıarlyǵy, kólik júrgizý, radıo jáne hımııa-bıologııalyq qorǵaý salasynda, baılanys boıynsha daıarlyq, jalpy áskerı jarǵylar. Daıyndyqtyń osy túrleri fızıkalyq kúshti ǵana emes, ıntellektýaldy kúshti de qajet etedi. «Sondyqtan da áskerı qyzmetshiler joǵary nátıje kórsetse, bul olardyń joǵary deńgeıi men joǵary oqý oryndarynda odan ári bilim alýǵa daıyn ekenin kórsetedi», deıdi spıker.
Aı saıyn jaýyngerlik daıarlyqtyń barlyq páni boıynsha áskerı qyzmetshiniń aǵymdaǵy baǵalarynyń reıtıngi shyǵarylady. Áskerı bólimder men mekemelerdiń komandırleri merzimdi qyzmettiń áskerı qyzmetshisine aı saıyn jeke reıtıng jasaıdy. Reıtıng jalpyǵa qoljetimdi bólimshe ornalasqan jerde jınaqtaý júıesi boıynsha ilinedi. «Ár sarbaz mamandyqty jáne oqýǵa túskisi keletin úsh ýnıversıtetti tańdaıdy. Irikteýdiń yńǵaılylyǵy men ashyqtyǵy úshin JOO esebinen bilim alý úshin merzimdi qyzmettiń áskerı qyzmetshileri arasynda konkýrstyq irikteý ótkizý boıynsha «Srochnıkı 2.0» sıfrlyq platformasy iske qosyldy. Bul júıede merzimdi áskerı qyzmetshilerdiń baǵalary kórsetiledi. Ony ózgertýge nemese joıýǵa múmkindik joq. Júıe avtomatty túrde joǵary oqý oryndaryna taratylady. Oryndardy bólý úshin komıssııa qurylady. Onyń otyrysy jylyna eki ret ótkiziledi. Reıtıng nátıjelerimen kelispegender apellıasııaǵa bere alady», dedi Aıgúl Tólembaeva.
Sonymen qatar Qorǵanys mınıstrligi ekinshi deńgeıli banktermen áskerı boryshyn ótep júrgenderge «nesıelik demalys» berý máselesin pysyqtap jatyr. Sondaı-aq mınıstrlik sarbazdardyń qaýipsizdigi máselesin de qolǵa almaqshy. Máselen, aǵa ofıserlerdiń jaýapkershiligin arttyryp, ata-analar komıtetimen tyǵyz baılanys ornatý josparda bar. Psıhologter de jaýyngerlermen jıirek kezdesip, moraldyq qoldaý kórsetpek.