Tokıoda ótken Paralımpıada oıyndarynda atyraýlyq úsh paradzıýdoshy kúmis júldeger atanǵan edi. Sondaı sańlaq sportshynyń biri – Ánýar Sarıev. Qazir ony álem tanıdy.
Sportqa ańsary aýǵan ol mektepte deneshynyqtyrý sabaǵyn jaqsy kórdi. Ásirese dzıýdony janyna serik etkisi keldi.
– Sporttyń qaı túri de ońaılyqpen baǵyndyra bermeıdi. Al dzıýdo – eń qıyn túri. Bes mınýttyq beldesý kezinde bir sekýndqa ǵana qatelik jiberseń, orny tolmaıtyn opyq jep qalasyń. Sondyqtan halyqaralyq saıystarǵa barǵanda, ózimniń emes, aldymen eldiń abyroıyn oılaımyn. О́ıtkeni álem nazary aýǵan saıystarda jeńiske jetseń, eldiń Kók baıraǵy kóterilip, Ánurany shyrqalady. Sol kezde elińe, Otanyńa degen qurmetiń arta túsedi. Alaıda qazaqtyń «Baq shaba ma, bap shaba ma?» degenindeı, sportta únemi jeńistiń bıik tuǵyryna kóterilý múmkin emes. Birde jeńiske jetip, mereılenip turasyń, al keıde jeńilistiń kermek dámin tatýǵa týra keledi. Jeńilgen sátte «О́zimnen úmit kútken bapkerimdi, barsha jankúıerimdi, elimdi uıatqa qaldyrdym-aý» degen oıǵa berilesiń. Árıne, jeńis te, jeńilis te sportshynyń kóńil kúıine áser etedi, – deıdi Tokıo Paralımpıadasynyń kúmis júldegeri Ánýar Sarıev.
Paradzıýdoshy H.Dosmuhamedov atyndaǵy Atyraý ýnıversıtetiniń deneshynyqtyrý fakýltetin bitirgen. Dzıýdomen bala kezinen aınalysady. Buryn Qazaqstan qurama komandasynyń sapynda jattyqqan.
– Dzıýdodan el quramasynyń sapynda túrli oqý-jattyǵý jıyndaryna qatysyp júrdim. Sol kezde Eldos Smetovpen, Aıbek Imashevpen birge jattyqqan edim. Aıbek ekeýmiz túrli týrnırde birge kúresip, bir-birimizden úırenetinbiz. Mundaı beldesýdiń sheberligimizdi shyńdaýǵa yqpaly tıdi, – dep eske alady paradzıýdoshy.
Alaıda ómirdiń óz aǵymy bar. Ony óz degenińe beıimdeý qıyn. Jol apatyna túsken Ánýar Sarıev kózinen jaraqat alyp, bastapqyda dzıýdodan qol úzýine týra keldi. Biraq taǵdyrdyń synaǵyna moıymaǵan jas jigit sportty tastamaýdy jón kórdi.
– Kólik apatynan keıin kóz janaryma zaqym kelip, kórý múmkindigim nasharlaǵany ras. Alaıda meniń múmkindigim shektelgen joq ǵoı. Kerisinshe, ómir súrýge, jetistikke jetýge qulshynysym arta tústi. Sol sebepten ózimniń úırenshikti sportyma qaıta oraldym. Budan bylaı paradzıýdomen aınalysyp, elimniń abyroıyn asqaqtata beremin degen sheshim qabyldadym, – deıdi Á.Sarıev.
Onyń baǵy bar eken. Paradzıýdony damytýdy qolǵa alǵan bilikti bapker Jandos Qııanov ony óz baýyryndaı janyna tartty. Bapkerlik keńesin berip, aǵalyq aqylyn aıtty. Jigerin janyp, halyqaralyq dodalarǵa jetelep apardy.
– Bala kezimnen sportty, onyń ishinde dzıýdony tańdadym. Sportshy bolǵan soń, elimizdiń Kók baıraǵyn halyqaralyq dodalarda bıikte jelbiretip, Ánuranyn shyrqatýdy armandaýshy edim. Sol armanymdy oryndaý úshin áli de jattyǵyp júrmin, – deıdi sportshy.
Ánýar Sarıev – paradzıýdodan Paralımpıada lısenzııasyn ıelengen alǵashqy qazaq sportshysy. Árıne, lısenzııaǵa qol jetkizý ońaı bolǵan joq. Bul úshin jattyǵýlarǵa úzbeı qatysyp, ter tókti. Birneshe halyqaralyq dodada baq synady. Sondaı saıystyń biri – 2015 jyly Koreıanyń Seýl qalasynda ótken múmkindigi shekteýli sportshylardyń búkilálemdik oıyndary. Sol saıysta 60 kıloda beldesken paradzıýdoshy qola medal ıelenip, Rıo-de-Janeıro Paralımpıadasynyń lısenzııasyna qol jetkizgen edi.
– Bul – alǵash ret qatysqan Paralımpıada. Basqa saıystarǵa qaraǵanda, tórt jylda bir ótetin Paralımpıadanyń jóni bólek. Sondyqtan ár sportshyda qobaljý bolatynyn jasyrmaımyn. Jahan jurty kóz tikken dúbirli dodanyń shırek fınalynda ázerbaıjandyq Ramın Ibragımovke ese jiberip aldym. Al jubanysh beldesýinde argentınalyq Edýardo Gaýtony utyp, qola medal ıelenýge bir qadam jaqyndaı túsken edim. Biraq qola medal úshin tartysta Ýrýgvaı sportshysy Henrı Borhes jolymdy kesip ketti. Sóıtip, alǵashqy Paralımpıadada el qorjynyna júlde sala almaǵanyma ókindim, – deıdi Ánýar Sarıev.
Alaıda bul sátsizdik qaısar sportshyny muqalta qoıǵan joq. Sharbolattaı shıryqqan paradzıýdoshy jeke bapkeri Jandos Qııanovtyń keńesin buljytpaı oryndap, jattyǵýǵa bel sheshe kiristi. Maqsaty – Tokıo Paralımpıadasynan júlde alý.
– Tokıo Paralımpıadasynda 60 kılodaǵy meniń salmaǵymda qarsylas kóp boldy. Bir salmaqta menimen birge 12 sportshy synǵa tústi. Bári de – óz eliniń myqty sportshysy. Sál qatelikke boı aldyrsań, qapyda qaldyrýǵa daıyn tur. Onyń ishinde sheberligi shyńdalǵan eń myqty paradzıýdoshylar bar. Ásirese maǵan fınaldaǵy saıys qıynǵa soqty. Sebebi fınalda Ázerbaıjan ókili Výgar Shırınlımen kezdestim. Ol 2017 jylǵa deıin densaýlyǵynda kináraty joq sportshylar arasynda jarystarǵa qatysyp, bes úzdik dzıýdoshynyń qataryna kirgen. Aqtyq synda aldymen qarsylasym bazarı upaıyn enshiledi. «Endi namysqa tyrysý qajet» dep oı túıdim. Sóıtip, onyń osal tusyn taýyp, men de bazarıge qol jetkizdim. Budan soń eki ret ádis qoldanýǵa tyrystym. Biraq ádisim sátti shyqpady. Bastapqyda qolym ustaǵan jerinen sýsyp ketti. Keleside Shırınlı aılaly ádisimdi oryndaýǵa múmkindik bermedi. Sál bosańsyǵan sátimde qarsylastyń qaqpanyna túsip, ýysta turǵan altyn medaldy enshileı almadym, – deıdi Tokıo Paralımpıadasynyń kúmis júldegeri Ánýar Sarıev.
Paralımpıadanyń kúmis júldegeri tatamıge qaıta oraldy. Endi ol Parıjde ótetin Paralımpıadanyń lısenzııasyn ıelenýdi kózdep otyr. Salmaǵy burynǵysha 60 kılo. Byltyrǵy jeltoqsanda Japonııada paradzıýdodan «Tokyo open» halyqaralyq týrnırinde baq synady. Bul joly ol qola júldeni mise tutty.
Al jaqynda Portýgalııanyń Almada qalasynda ótken paradzıýdodan Gran-prı týrnırinde top jardy. Aldymen Koreıa, Ispanııa jáne Grýzııa elderiniń ókilderinen basym tústi. Aqtyq saıysta grýzınniń taǵy bir balýany Nýkrımen beldesý 11 mınýtqa sozyldy. Eki sportshy bir-biriniń osal tusyn izdep, ábden shıryqty. Jattyqtyrýshylardyń da, jankúıerlerdiń de degbirin taýysqan tartysty kezdesý Ánýardyń paıdasyna sheshildi. Sóıtip, ol Gran-prı saıysynyń altyn medalin ıelendi.
– Meniń bir armanym bar. Ol – Paralımpıadada elimizdiń Ánuranyn shyrqatyp, Kók baıraqty jelbiretý, – dep aldaǵy maqsatymen bólisti paradzıýdoshy.
Atyraý oblysy