Jetisýda baspana jaıy ózekti máselelerdiń birine aınalyp otyr. Byltyrdan beri Taldyqorǵan qalasynyń ákimi Áset Masabaev myńdaǵan turǵyn úıdiń zańsyz berilgenin málimdeýmen keledi. Oǵan qosa berilgen baspanalarǵa ıelik etken azamattardyń mártebesi suryptalmaı, birneshe jyldan beri eshqandaı jalgerlik qarjysy tólenbegen. Qazir soǵan saı tergeý jumystary júrip jatyr.
Shyndyǵy sol, Taldyqorǵanda sońǵy onshaqty jylda páter kezegi múlde saqtalmaǵan. Kezegi áne-mine kele bergende artqa sheginip ketetinin aıtyp, zar qaqqan halyqtyń qarasy kóp. Munda ádetinshe retin tapqandar men qoldaýshysy barlar úıli bolyp, jyldar boıy kezek kútkender shetke ysyrylyp qalǵan. Osy rette qala ákimi áleýmettik ádildikti qaıta qalpyna keltirýge kúsh salyp jatyr. Bul jaýapty jumys Prezıdenttiń «Ádiletti Qazaqstan» tujyrymdamasyna saı júzege asyrylyp otyr.
Máselen, oblys ortalyǵynda buǵan deıin zańsyz berilgen páter sany 1 026 bolsa, sońǵy segiz aıdyń ishinde 1 218-ge kóbeıgen. Máselen, 2016-2018 jyldar aralyǵynda jetimderge – 60, densaýlyq saqtaý salasynyń mamandaryna – 60, kópbalaly analarǵa 72 páter berilgeni anyqtaldy. Olardyń eshqaısysynyń qujattary rásimdelmegen.
«Dáleli bar, páterdi kezekpen alyp, turyp jatqandardyń qujaty turǵyn úı komıssııasy arqyly rásimdelýde. Qujaty baryn dáleldegen, biraq memlekettik qyzmetkerler tarapynan ketken olqylyqtar arqyly sanaty rastalmaǵan azamattardyń qujaty medıasııa arqyly, qoldarynda qujaty joq, kezekten zańsyz alynǵandardyń qujaty sot arqyly zańdastyrylyp jatyr», dedi qala basshysy osy máselege oraı ótkizgen brıfıngte.
Onyń aıtýynsha, oblys prokýratýrasy men oblys boıynsha sybaılas jemqorlyqqa qarsy qyzmetiniń tekserý barysynda birneshe azamattyń kezegi qaıtadan qalpyna keltirildi. Olardyń úı alýǵa degen quqyǵy tolyq saqtalyp otyr.
Byltyr atalǵan páterlerde turyp jatqandardy anyqtaý maqsatynda quramynda ákimdik, quqyq qorǵaý organdarynyń qyzmetkerleri, qoǵam belsendileri, jýrnalıster bar arnaıy jumys toby qurylǵan. Sol kezde komıssııa músheleri páterlerdi túgel aralap shyqqan-dy. Nátıjesinde, 395 turǵynǵa málimdeme tapsyrylǵan. Memlekettik turǵyn úı qoryna qaıtarylǵan páterlerdiń 11-i kezekte turǵyndarǵa taratylsa, qalǵan 32 páter baspana kezeginde turǵan turǵyndardyń áleýmettik turǵyda qorǵaýdy qajet etetin sanatyndaǵylarǵa beriletin bolyp sheshilgen. Bıyl taǵy da basqa da zań buzýshylyqtar kóbeıip otyr.
Osy rette 2005, 2006 jyldary kezekten zańsyz alynyp tastaǵan azamattarǵa páter berildi. Al basqa oblysqa aýysyp ketken memlekettik qyzmetshilerdiń páteri birtindep memleket menshigine qaıtarylýda. Mysaly, 2015-2021 jyldar aralyǵynda Taldyqorǵanda 1 300-den astam páter men úı zańsyz berilgen. Soǵan saı, páterlerdi jáne jaldaý tólemderin esepke alý jumystary júrgizilýde. Bul túsimderdiń ashyqtyǵyn, tóleýshilerdi baqylaý jáne merzimin ótkizip alýǵa jol bermeý sharalaryn qabyldaý múmkindigin qamtamasyz etedi.
Jıynda 2013-2021 jyldar aralyǵynda zańsyz berilgen páterlerge qatysty qylmystyq is qozǵalyp, qazirgi tańda tergeý jumystary júrip jatqany aıtyldy. Kúdikke ilingender qatarynda Taldyqorǵan qalasy ákimdiginiń laýazymdy qyzmetkerleri de bar. Qala ákiminiń aıtýynsha, tekserýler kezinde birqatar zań buzýshylyq anyqtalǵan eken. Sonyń ishinde buryn berilgen jáne jekeshelenip ketken páterlerdiń deregi vedomstvolyq arhıvten tabylmaǵan. «Nurly Jer» memlekettik baǵdarlamasy boıynsha salynǵan ıpotekalyq baspana ekinshi deńgeıli bankter arqyly bólinip kelgen. Baǵdarlama talabyna sáıkes, páterler «Otbasy bank» arqyly berilýi kerek bolǵan. Sol sekildi «Kezekte» portalynda kezekte turǵandarǵa túgendeý júrgizilmegen.
«Tekserý jumystarynyń nátıjesinde derekter bazasyna aqparattar engizý arqyly 1 333 azamattyń kezektiligi qalpyna keltirildi. Anyqtalǵan zań buzýshylyqtar boıynsha keshendi tekserýler júrgizý úshin «Otbasy bank» pen jemqorlyqqa qarsy kúres qyzmetine tıisinshe hat joldandy», deıdi qala basshysy.
Jalpy, Taldyqorǵan qalasynda páter kezeginde 15 myńnan astam azamat tur. Osy ýaqytqa deıin sebepsiz 1 700 adam kezekten alynyp, ornyna basqa turǵyndar kirgizilgen. Qala ákiminiń sózine qaraǵanda, qolǵa alynǵan aýqymdy jumys jalǵasyn tabady. Esterińizde bolsa, Memleket basshysy sońǵy úsh jyldaǵy turǵyn úıdi paıdalanýǵa berý jónindegi derekterdiń durystyǵyn anyqtaý týraly tapsyrma bergen bolatyn. Búginde óńirde atalǵan tapsyrma aıasynda zertteý jumystary júrgizilip jatyr.
Jetisý oblysy