Qosymsha qun salyǵynyń máni men maqsaty

«Salyq mólsherlemesin belgi­leý – barlyq kásipkerge qatysy bar ma­ńyzdy da túıtkildi másele. Sheshimi ońaı kóringenimen, mem­­le­kettik organdar sheshim qa­­byl­­daǵan kezde bıýdjettik tolyqtyrýǵa súıenetinin, son­dyq­tan mólsherlemelerdi bári­ne birdeı tómendetý tásili qaras­ty­rylmaıtynyn túsiný qajet. Kásibin adal júrgizetin bıznesti damytýǵa yqpal etetin, bıznestiń kóleńkeden shyǵýyn yntalandyratyn, shaǵyn, mıkro­bız­nestiń orta, al orta bıznestiń iri bızneske kóshýin yntalandyratyn teńdestirilgen sheshimder qajet», dep atap ótti «Atameken» UKP basqarma tóraǵasynyń orynbasary Tımýr Jarkenov.

Talqylaý barysynda qatysý­shy­lar Eýropa elderinde qosymsha qun salyǵynyń sara­lanǵan mól­sherlemelerin qol­daný tájirı­besi keń taral­ǵa­nyn, biraq bul rette el ekono­mı­kasynyń erek­she­ligi men damý deńgeıin eskerý mańyzdylyǵyn, ásirese áleý­met­tik mańyzy bar azyq-túlik taýar­larynyń tizi­min­de COVID-19 pan­demııasy kezinde QQS tómen­de­til­gen mól­sherlemesinen mysal keltirildi.

«Elimizdiń ekonomıkasy úshin salyq salý júıesi barynsha qarapaıym jáne barynsha qoljetimdi bolýǵa tıis. Salyq saıasatynda da osyndaı qaǵıdattardy qoldanǵan Gonkongtiń tájirı­be­sinde sa­lyq­tyń túrli mólsher­le­mesi býhgalterdiń jumysyn, kásipker men memleket arasyndaǵy ózara is-qımyldy qıyndatyp, al belgili bir salada nemese óńirlerde kásipkerlerdi qoldaý úshin memleket «salyq keshbegi» dep atalatyn mehanızmdi engize alady», deıdi «Ýchet» kompanııalar tobynyń jetekshisi Maksım Baryshev.

Jıynda salyq salýdyń maq­satyn túsiný, eger bıýdjetti to­lyq­tyrý qajet bolsa, onda kez kelgen salyq mólsherlemesin kóterýge nemese jańa salyq engizýge bola­tyn­dyǵyn, ekonomıkalyq saıasatty retteý bolsa, onda túrli qu­ral­ qarastyrylýy kerek degendi jetkizdi qatysýshylar.

«Qoldanystaǵy qosymsha qun salyǵyn salý júıesin saqtaýda, shıkizat óńdeýshiler úshin QQS somasyn qaıtarý máselesiniń mańyzdylyǵyna nazar aýdaryp, saralanǵan qosymsha qun salyǵy boıynsha usynysymyzdy qaıtarýdy jasaıyq. О́ıtkeni biz shıkizat derjavasyna aınalyp jatyrmyz. Búgingi tańda shıki­zat­ty el ishinde óńdeýden góri, ony satyp alý jáne eksporttaý tıimdi. Bul otandyq ekonomıka men óndiristi damytý úshin óte mańyzdy ári kúshti qadam bolar edi», dep esepteıdi Astyq óń­deý­shiler odaǵynyń prezıdenti Álıhan Talǵatbek.

Ol sondaı-aq TMD elderiniń tájirıbesin keltire otyryp, ımporttalǵan jáne eksporttalǵan ónimderge túrli mólsherleme qol­dany­latyndyǵyna toqtaldy.

«Jergilikti óndirýshi ımportpen qatar QQS tólegen kezde, dıstrıbıýtorlar úshin ımporttyq taýarlardy satyp alý tıimdirek bolady», degen oıyn jetkizdi farmakologııa salasynyń ókili Gúldarııa Manaqbaeva.

Talqylaý barysynda kásip­ker­ler QQS-tyń saralanǵan mól­sher­lemesine kóshý kezinde týyndaýy múmkin táýekelderdi de, oń tustardy da qarastyrdy. Sonymen qatar ýákiletti mem­le­kettik organdar tarapynan neǵurlym egjeı-tegjeı pozısııa usynylǵannan keıin QQS mól­sher­lemesi boıynsha máseleni talqylaýdy jalǵastyrý qajettigi de aıtyldy.