Kórshi memlekettermen saýdany keńeıtý maqsatynda 2025 jylǵa qaraı elimiz óz shekaralarynyń perımetri boıynsha 5 hab salatyn bolǵan edi. Sonyń bireýi Jetisý óńirine tıesili. Qazir «Qorǵas toraby» transshekaralyq habyn qurý jumystary belsendi júrgizilip jatyr.
Bul – Qazaqstan – Qytaı shekarasynda ornalasqan ınfraqurylymdyq nysandardyń qoldanystaǵy kesheni. Ol qoımalaý, saqtaý, qaıta óńdeý, jańa taýarlar óndirý salasyndaǵy óndiristik kooperasııany qamtamasyz etýge baǵyttalady. Sondaı-aq halyqaralyq taýar ótkizgish júıelerge shoǵyrlandyra otyryp, odan ári satýǵa múmkindik bermek. Odan bólek, logıstıka, saýda oryndaryn jalǵa alý, satý aldyndaǵy daıyndyq, taýarlardy kóterme partııalar, tıeý-túsirý jáne transkontınentaldyq júk tasymaldaryn damytý boıynsha shoǵyrlandyrý jáne qaıta bólý qyzmetteri usynylady.
Atalǵan torapqa «Qorǵas – Shyǵys qaqpasy» AEA, «Qorǵas» shekara mańy yntymaqtastyǵy halyqaralyq ortalyǵy, «Nur Joly» baqylaý-ótkizý pýnkti, «Altynkól» temirjol stansasy jáne «Qurǵaq port» temirjol termınaly kiredi.
«Bul jobany is júzinde iske asyrý eksport, tranzıt kólemin ulǵaıtý jáne óndiristik kooperasııany damytý úshin joǵaryda atalǵan ınfraqurylymdyq nysandardy ushtastyrýdan jáne ıntegrasııalaýdan turady», deıdi Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrliginiń ókilderi.
Elimizdiń kólik-logıstıka áleýetin damytý tujyrymdamasyna sáıkes Altynkól – Qorǵas shekara ótkeliniń ótkizý qabileti jylyna 20 mıllıon tonnany quraıdy. Bul rette ol arqyly Qytaı – Eýropa – Qytaı, Qytaı – Ortalyq Azııa elderi – Qytaı baǵyttary, sondaı-aq Kaspıı jáne Iran baǵyttary boıynsha taýarlar kólikpen tasymaldanady.
«Qorǵas – Shyǵys qaqpasy» qurǵaq porty tujyrymdama boıynsha magıstraldy temirjol jelisi jáne avtojoldarmen tehnologııalyq baılanysty bolmaq. Nátıjesinde, bul Qytaıdan Eýropaǵa, sondaı-aq Ortalyq Azııa men Parsy shyǵanaǵy elderine júk aǵynyn taratýdy qamtamasyz etetin kólik-logıstıkalyq habtardy qurady.
«Iri saýda-logıstıka ortalyqtaryn qurý ekijaqty saýda-ekonomıkalyq qatynastardyń damýyna oń áser etedi, irgeles memleketterdiń óndirýshileri men kásipkerleri arasyndaǵy iskerlik baılanystardy jandandyrady, olardyń arasyndaǵy ózara taýar aınalymynyń ulǵaıýyn yntalandyratyn bolady», deıdi sala ókilderi.
Taǵy bir transshekaralyq baǵyt Dostyq shekara ótkelimen baılanysty. Onyń ótkizý qabileti 20 mln tonnany quraıdy. Osyǵan oraı elimizde ekinshi jol qurylysy jáne «Dostyq – Moıynty» (833 shaqyrym) temirjol ýchaskesin elektrlendirý jumysy júrgizilip jatyr. Jobany iske asyrý 2022–2025 jyldary ulttyq josparǵa sáıkes 543 mlrd teńgeni quraıdy.
Mamandardyń aıtýynsha, transshekaralyq habtar Qazaqstan óńirleri kásiporyndarynyń eksporttyq áleýetin damytýǵa yqpal etedi. Shekara mańy aımaqtarynda ınfraqurylymdyq keshenderdi damytý jobalardyń ónerkásiptik kooperasııasyn iske asyrý úshin jaǵdaı jasaıdy, bul jetkizý tizbegindegi qatysýshylar sanyn qysqartýǵa, túpkilikti tutynýshy úshin ónimniń qunyn tómendetýge jáne jetkizý jyldamdyǵyn arttyrýǵa múmkindik beredi.
P.S.: Aıta keteıik, «Qorǵas» shekara mańy yntymaqtastyǵy halyqaralyq ortalyǵy «Arnaıy ekonomıkalyq aımaqtyń basqarýshy kompanııasy» AQ aksııalary respýblıkalyq menshikten shyǵarylyp, Jetisý oblysy ákimdiginiń kommýnaldyq menshigine ótti.
«Qorǵas» shekara mańy yntymaqtastyǵy halyqaralyq ortalyǵy» «Arnaıy ekonomıkalyq aımaqtyń basqarýshy kompanııasy» aksıonerlik qoǵamynyń júz paıyz kólemindegi memlekettik aksııalar paketi Qazaqstan Respýblıkasynyń zańnamasynda belgilengen tártippen respýblıkalyq menshikten Jetisý oblysy ákimdiginiń kommýnaldyq menshigine berilsin» delingen Úkimet qaýlysynda.
Qaýly kúshine endi.
Jetisý oblysy