Keıingi jyldary elimizde kitap jármeńkesi jıi ótip júr. Qazaq baspalary erekshe qarqyn alyp, kitap saýdasynda boı kórsete bastady. Ásirese qazaqtildi oqyrmannyń qazaqtildi kitap naryǵyndaǵy belsendiligi de artyp keledi. Jylda uıymdastyrylatyn kitap jármeńkeleri dástúrge aınalyp, kitap merekesi degen uǵym qalyptastyrdy. Bul, árıne, burnaǵy kezeńdegi jármeńkesiz jyldarǵa qaraǵanda edáýir nátıje.
Kitap merekesi bıyl da dúbirlep, jalǵasyn tapty. Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń qoldaýymen Ulttyq akademııalyq kitaphanada «KitapTime – 2023» II jalpy respýblıkalyq kitap festıvali ótti. Joba uıymdastyrýshylarynyń aıtýynsha, atalǵan is-shara – kitap oqýdy keńinen nasıhattaý, ıntellektýaldy jastardy yntalandyrý, mádenı qundylyqtarymyzdy halyqqa jetkizý maqsatynda ótkizilip otyr. Sondaı-aq kitap merekesi respýblıkanyń kópshilik kitaphanalarynyń qoldaýymen elimizdiń ár óńirinde bir ýaqytta qatar toılandy.
Festıvaldiń alǵashqy bóliginde «Rýhanııat joly» fleshmoby men kelýshiler úshin kórme-jármeńke uıymdastyryldy. Jármeńkege «Eldorado», «Steppe&World», «Abaı», «Paıdaly kitap», «Fox books»,
«Kitapal» kitaptar úıi, «Otbasy hrestomatııasy», «Mazmundama», «Qasym», «Qyr balasy, «QAZBILIM» baspalary, «Senimen Bolashaq», «Marfu Press» baspa úıleri men respýblıkalyq ata-analar qoǵamdyq birlestiginiń kitaptary qoıyldy. Astanadaǵy Úndistan, Túrikmenstan, О́zbekstan, Ázerbaıjan, Belarýs, Mysyr elshilikteri ulttyq pavılondaryn quryp, óz kitaptary men tanymal shyǵarmalaryn tanystyrdy.
Sonymen qatar «Art-vision» qolóner sheberleri men sýretshilerdiń pavılony, bookcrossing, «Photo zone», balalar shyǵarmashylyǵyna arnalǵan alańda ertegiler qoıylymy, sheberlik saǵattary, ınteraktıvti, ulttyq oıyndar, balalar ádebıetiniń keıipkerleriniń sherýi jınalǵandarǵa jaǵymdy kóńil kúı syılady.
Festıvaldiń ashylýyna Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń Arhıv, qujattama jáne kitap isi komıtetiniń tóraǵasy Qýat Borash, jazýshy, Memlekettik syılyqtyń laýreaty Álibek Asqar, Parlament Senatynyń depýtaty Nurtóre Júsip, Parlament Májilisiniń depýtaty Juldyz Súleımenova, ózge de zııaly qaýym ókilderi qatysty.
Mádenıet jáne aqparat mınıstrligi Arhıv, qujattama jáne kitap isi komıtetiniń tóraǵasy Qýat Borash búgingi festıvaldiń mádenı-rýhanı mańyzyna toqtalyp, barlyq óńirde jalǵasatynyn jetkizdi.
«Jalpy, mınıstrlik tarapynan bul baǵytta kóptegen jumys júrgizilip jatyr. Qazirgi ýaqytta «Oqıtyn ult» jobasy aıasynda 2025 jylǵa deıin eldegi oqyrmandar sanyn 40 paıyzǵa deıin kótersek degen jospar bar. Bul qoldan jasalatyn naýqan emes, osyndaı kópshilikke arnalǵan is-sharalar arqyly júrgiziledi. «Ulttyq elektrondy kitaphana» negizinde respýblıka boıynsha biryńǵaı barlyq jerde iske asyrylatyn jańa aqparattyq júıe jasaý josparlanyp otyr. Ol iske assa, kez kelgen kitaphanada otyryp, eldiń barlyq óńirindegi kitaphanalar qoljetimdi bolyp, oqyrman qalaǵan kitabyn alyp oqı alady. Bul baǵytta baspagerler qaýymymen, kitaphanalarmen kelissóz júrgizip jatyrmyz. Bul da qazirgi zaman talabyna saı jasalatyn joba dep oılaımyz», dedi Qýat Borash.
Ulttyq akademııalyq kitaphanasynyń dırektory Ǵazıza Qudaıbergenqyzy keıingi 5 jylda oqyrman kitaphanaǵa jıi keletinin, keıde tipti oryn bolmaıtynyn aıtty.
«Bizdiń kitaphanaǵa kúnine 500-800 adam keledi. Jalpy, 1,5 mıllıon kitap qorymyz bar. Elektrondyq portalda 70 myńǵa jýyq kitap bar, olar ártúrli álemdik bazalardan qoljetimdi. Qazir qazaq ádebıeti de, shetel ádebıeti de suranysqa ıe. Búgingi oqyrman, ásirese tanymdyq, motıvasııalyq, psıhologııalyq, fılosofııalyq kitaptardy jıi oqıtynyn baıqaımyz», deıdi ol. Sondaı-aq IT tehnologııa, dızaın jáne sáýlet salasyndaǵy kitaptar da jıi suralady eken.
«Biraq báribir birinshi orynda kórkem ádebıet turady – Abaı, Muhtar Áýezov, Beıimbet Maılın, Júsipbek Aımaýytov, Dýlat Isabekov, Beksultan Nurjekeev, Sherhan Murtaza, Muhtar Maǵaýın, Shyńǵys Aıtmatov, al sheteldik avtorlardan – Tolstoı, Chehov, Dostoevskıı, Remark, Zolıa kóp oqylady. Oǵan qosa jańa avtorlar men prozashylar – Baqytgúl Sármekova, Álisher Rahat, Jadyra Shamuratova, Qanat Tileýhan, Maqsat Málik jaqsy tanylyp keledi. Ilııas Omarov atty jas talantymyz orys tilinde jazady jáne óte belsendi jumys isteıdi. Qazirgi marketıng zamanynda avtorlar qoǵamǵa ózderi shyǵýy kerek. «Men kitap jazdym, endi ózderiń satyńdar» dep memleketke qarap otyratyn ýaqyt emes. Qazir ádebı agentter qajet. Sondyqtan avtorlar kitaptardyń satylǵanyn kútip otyrmaı, álemniń, jastardyń ne oqyp jatqanyn zertteýi kerek. Mysaly, jas jetkinshekter komıksti kóp oqıdy, olarǵa zamanaýı álem týraly qysqa áńgimeler kerek», deıdi Ǵazıza Qudaıbergenqyzy.
«Juldyzben kitaphanaǵa jol» jobasynda tanymal akterler men telejúrgizýshiler kitaphanaǵa kelýshilerdi tirkedi. Sondaı-aq qazaq tilinde kópshilik aldynda erkin ári tartymdy sóıleý, harızmany kúsheıtý, basqarý psıhologııasy syndy sheberlik synyptary uıymdastyryldy. «Alqa» ádebı-mádenı klýby «Qýyskeýde» kitabynyń tusaýkeserin ótkizdi. Bıylǵy festıvaldiń ereksheligi, keshkilik festıvalge jınalǵandar «Kitaphana túni» mádenı is-sharasynyń kýási boldy. «Kitaphana túninde» bıznes-koýchıng, «Musikal party» klassıkalyq mýzyka keshi, «Quiz» ıntellektýaldyq alańy, poezııa keshi, Astananyń túngi aspanyn teleskoppen tamashalaý, túngi karaoke, Antıkafe «Book & Soffee» syndy túrli qyzyqty, jan-jaqty is-sharalar uıymdastyryldy. Bir qýantarlyǵy, dál osy kúni 5 000-ǵa jýyq adam kitaphanaǵa aıaq basyp, kitap merekesine qatysty. Elimizdiń ár aımaq, aýylynda qatar ótken kitap festıvalderiniń de bıylǵy qarqyndy jumysy kóńil qýantady. Túrkistan oblysynyń ózinde bir mezette 396 kitaphananyń osy jobaǵa atsalysýy rýhanı kitap merekesiniń mańyzyn arttyra túskendeı.