Aýyldan uzamaı-aq salǵan áni alty qyrdan asqan, shertken kúıi sheber shyǵatyn nebir daryn ónerdi óltirmeı, óristetip otyr. Áıtpese Qudaı bergen talantymen tanylyp ketetindeı qaýqar joq emes olarda. Aqtoǵaıda turatyn toqsanǵa tolyp qalǵan Kúlmara Rahymbekqyzy – kóneniń kózi, sheber kúıshiniń ózi. Ataqty Aqqyz kúıshiniń tól shákirti. Qudaı qýat bergen. Altyn qursaǵynan taraǵan ul-qyz bir rýly elge aınalǵaly tur.
Keıingi bir jylda kóz janarynan aıyryldy demeseńiz, kókiregi – áli án men kúıdiń kómbesi. Aqtoǵaı topyraǵy ónerdiń altyn dińgegi bolsa, bir ózi – asyl ónerdiń altyn sandyǵy. Toqyraýynnyń tolqynyn, Aqsorańnyń atyrabyn kúımen kúmbirletken Kúlmara Rahymbekqyzy týraly kóp tolǵaýǵa bolady.
Ákesi Rahymbek ánshi, kúıshiligimen kópti súısintken jan bolypty. Jer-jerdiń kil ónerpazdary Aqtoǵaıǵa jınala qalsa, osy shańyraqty dúbirge bóleıdi eken. Qara dombyranyń kúmbirimen, ásem ánniń áldıimen besikte terbelgen Kúlmaranyń da júregine óner osy kezde qundaqtalǵan. Alǵashqy án men kúıdi ákesinen úırenedi. Halyq kúıi «Keńesti» tez qaǵyp alady. Odan soń Shalǵynbaıdyń «Bostandyq», «Tekes» kúılerin úırenedi. Sóıtip, el ishinde «dombyrashy qyz» atanyp ketedi.
Kúlmara ájemizdiń kindigin baltamen kesipti. Sol kezde er kindik ákesi atanǵan Ǵınaıat ustazy da úıirmege jetekshilik etken tusynda biraz án, kúı úıretedi. «Soqyr Esjan», «Qosalqa» kúılerin úıretip, mektep sahnasyna erkin shyǵa bastaıdy. Keıinnen ákesiniń qyzmeti aýysyp, Balqashqa kóshedi. Aýysyp barǵan mektebiniń úıirme jetekshisi bala Kúlmarany shaqyryp alyp, «Janyńa 7-8 oqýshy jınap, dombyrashylar ansamblin qur. Kóktemde qalalyq óner baıqaýy ótedi», dep senim artady. Bul kezde Kúlmara dombyrany erkin meńgerip alǵan kezi, qymsyna qoımaıdy. Qolǵa alady. Metallýrgter saraıyndaǵy sol óner jıynynda sahnaǵa daıyndalyp turǵan bularǵa orta boıly sary kisi kelip, dombyrasynyń qulaǵyn keltirip beredi de, «qysylmaı tarta ǵoı, qalqam», dep ún qatady. Biraq bul kisiniń ataqty kúıshi Maǵaýııa Hamzın ekenin keıin biledi. Sol joly oqýshylarǵa «Arǵynǵazy», «Qosalqa» kúıin tartqyzady da, ózi «Soqyr Esjandy» sheber shertedi. Úlken sahnada tusaýy kesilgen Kúlmara sol joly oljaly qaıtady. Keıin Qaraǵandyda mýzykalyq ýchıleshege oqýǵa túsip, ony támamdaǵan soń Aqtoǵaıǵa kelip, ustazdyq qyzmetine kirisedi. Mine, sodan beri aýyl balalaryna asyl ónerdi dáripteıdi. Kelisimen ańyzǵa aınalǵan ansambl «Toqyraýyn tolqyndarynyń» qataryna qabyldanady. Táttimbettiń «Kókeıkestisin», Aqqyzdyń «Qaıran elimin», Shalǵynbaıdyń «Bostandyǵyn», Maǵaýııanyń «Qosbasaryn», Nurǵısanyń «Arman» kúıin úırenip, kúı qorjynyn baıytyp alady.
Qaıbir jyly bir top aqtoǵaılyq ónerpaz Almatyǵa shaqyrtý alypty. Sonda «Arman» kúıin oryndaǵanyn teledıdardan kórsetipti. О́ner sańlaǵy Nurǵısa Tilendıev qatty rıza bolyp, alǵys-batasyn jaýdyrypty. Osy bir jarqyn sátti de jadyrata eske alady.
Áńgimemizdiń álqıssasynda Aqqyz ájemizdiń shákirti ekenin aıta ketkenbiz. Ol týraly Kúlmara Rahymbekqyzy bylaı dep tolǵanady:
– Aqtoǵaıdaǵy mádenıet úıinde Aqqyz ájemen shyǵarmashylyq kezdesý boldy. Suńǵaq boıly, aqquba kisi eken. Meni birneshe kún boıy qasyna ertip júrdi. Sahnaǵa da jetektep shyǵatynmyn. Ol kisi dombyrany shertip jiberip, kidirip baryp kúı tartatyn. Dombyrasyn kóterip júrgenimdi baqyt sanadym. Sol joly Aqájeniń «Jetim qyz» kúıin úırenip aldym. «Qaraǵym, dombyrańdy tastama. Osy kúıimdi umytpaı tartyp júr», degeni áli esimnen ketpeıdi, – dep tebirenedi kúıshi ájeı. Keıin de sahnada, basqa derekti fılmderde Aqqyz kúıshiniń rólin ózi somdap shyǵypty. Burynǵy Jezqazǵan oblystyq radıosynda da kúıleri taspalanyp alyp, «Altyn qorǵa» saqtalǵan. Sodan berilip te júripti.
Kúlmara Rahymbekqyzy – shamasy jetkenshe shákirt tárbıeleı bergen óner ıesi. О́nerdiń qyzǵysh qusy desek te bolady. О́ıtkeni asyl óner ólmesin deıdi. Shákirtteriniń ishindegi úlken úmit kútkeni óziniń Erlan uly edi. Alaıda tarpań taǵdyr ustazdy jas talantynan, anany án balasynan aıyrdy. Sodan beri Kúlmara ájeniń janarynan jas, júreginen saz shyqqan. Qorjynyndaǵy jalǵyz «Saǵynysh» kúıi sol ulyna aralǵan.
Shúkir, búginde tamyry tereńdegen áýlettiń máýeli báıteregi. Ul-qyzdary da, nemere-shóbereleri de shetinen ónerli. Bul shańyraqtyń tórinde – qasterli dombyra turady. Onyń ár pernesinde Kúlmara Rahymbekqyzynyń kúlli ǵumyry saırap tur. Ákesi Rahymbekti, asyl jary Úrimjandy, uly Erlandy saǵynyp izdese, kóńili qamyqsa qolyna qara dombyrasyn alady. Toqsanǵa aıaq basqan alyp ana, ǵajap kúıshiniń biz kórgen kósheli beınesi osyndaı.
Qaraǵandy oblysy