Túrkistan qalasyna kireberis tustaǵy óndiris aımaǵynda kókónis saqtaıtyn zamanaýı qoıma salynbaq. Kelesi jyldyń alǵashqy jartyjyldyǵynda el ıgiligine tapsyrylatyn qoımada jalpy 4 myń tonna kókónis, onyń ishinde 2 myń tonna kartop, 1 myń tonna pııaz, 250 tonna sábiz saqtalady. Sonymen birge qyryqqabat saqtaıtyn kameralary da iske qosylady, 35 adam jumyspen qamtylady. Al 500 tonna kókónis qurǵaq qoımada ornalastyrylady.
Kúni keshe qoımanyń kapsýlasyn salý rásimine Premer-mınıstrdiń orynbasary Serik Jumanǵarın men Túrkistan oblysynyń ákimi Darhan Satybaldy qatysty. Oblysqa jumys saparymen kelgen Serik Jumanǵarınge óndiris salasynda júzege asyrylyp jatqan jobalar tanystyryldy. Bıyl óńirde ónerkásip ónim kólemi 681 mlrd teńgeni qurap, 4,7 paıyzǵa artqan. О́ńdeý ónerkásibinde bıyl jalpy quny 30 mlrd teńgeni quraıtyn 20 jobany iske asyryp, 594 jumys ornyn ashý josparlanǵan. Jyl basynan 12 joba iske qosylyp, jańa jumys oryndary ashyldy. Saıram jáne Ordabasy aýdandarynda vıse-premer mal bordaqylaý, et eksporty, jylyjaı sharýashylyǵyndaǵy jobalarmen tanysyp, kásipkerlermen kezdesti. Saıram aýdanyndaǵy mal bordaqylaýmen jáne et óńdeýmen aınalysatyn «Nurym Group» JShS-nyń joba qýattylyǵy jylyna – 5 myń tonna. Et el óńirlerinen bólek, Reseı men О́zbekstanǵa eksporttalady. Munda 25 adam jumys isteıdi. «Qaıyp ata» mal soıý beketi de ónimderin shetelderge eksporttaýda. Kásipker Syrym Ertaev jańa et kombınatyn, mal bazaryn salý jáne jem-shóp shyǵarý jobasymen tanystyrdy. Sonymen birge iri qara maldyń ishek-qarny men súıegin, qanyn tereń óńdep, birazyn Qytaıǵa eksporttaý josparlanyp otyrǵanyn jetkizdi. Jobalaryna qoldaý kórsetýdi surady. Bul oraıda Premer-mınıstrdiń orynbasary másele nazarǵa alynatynyn aıtty. Ordabasy aýdany Badam eldi mekeninde ornalasqan «Bórte Mılka» sút taýarlar fermasynda táýligine 9 tonna sút óndiriledi. Budan bólek, táýligine 50 tonna sút óńdep shyǵarady. Munda 100-ge jýyq adam turaqty jumyspen qamtylǵan. Kásiporynda Majarstannan arnaıy ákelingen asyl tuqymdy iri qara maldardyń súti óńdeledi. Zaýytta Shvesııa jáne Italııa memleketterinen dúnıejúzine áıgili kompanııalarynyń qural-jabdyqtary ornatylǵan. Sút fermasynyń mańynda vıse-premerge sút óńdeý salasyna qatysty jobalar tanystyryldy. Kásipkerler tarapynan ótinishter men usynystar aıtyldy. Sondaı-aq Serik Jumanǵarın Shubar aýyldyq okrýginde ornalasqan kókónis óndirýmen aınalysatyn JK «Týlebaev Meırambek» jylyjaı kesheninde boldy. Jalpy jer kólemi 10 gektar aýmaqta ornalasqan jylyjaıdyń ınvestısııalyq quny – 300 mln teńge. Joba 2018 jyly iske qosylǵan, 30 adam jumys isteıdi. Jylyna 500 tonna ónim óndiredi. Jylyjaı sharýashylyǵymen aınalysatyn azamattarmen kezdesken vıse-premer jumysqa kedergi keltiretin faktorlardy búkpesiz aıtý kerektigin jetkizip, jeke kásipkerlikke memleket tarapynan turaqty qoldaý bolatynyn atap ótti. Sharýalar men kásipkerlerdiń ótinishterin tyńdady. Sondaı-aq kezdesýde jylyjaı sharýashylyǵyna memlekettik qoldaýlar kúsheıtilgeni, onyń sharttary týraly da maǵlumat berildi. Búginde óńirde jylyjaılarǵa qoldaý kúsheıtilip, kómir máselesi rettelgen.
Otandyq ónim óndirý, jergilikti taýar óndirýshilerdi qoldaý sharalary men óńdeý salalarynyń damýy týraly máseleler jan-jaqty talqylanǵan bıznes qaýymdastyǵymen kezdesýde vıse-premerge ınvestısııalyq jobalar tanystyryldy. Mysaly, Keles aýdanyndaǵy iri jylyjaı jobasy aıasynda 42 mlrd teńge kólemindegi ınvestısııa salynyp, kúnbaǵys óndirisin damytý qolǵa alynbaq. Joba aıasynda 51 gektardan astam jylyjaı salynady. Jylyjaı qurylysynyń alǵashqy kezeńinde myńǵa jýyq jergilikti turǵyn jumyspen qamtylmaq. Sondaı-aq óńirde «Standart Retroleum & So» kompanııasy qýaty 2 mln tonna bolatyn munaı óńdeý jobasyn iske asyryp keledi. Al quny 722 mlrd teńge bolatyn «О́gem ózeninde sý elektr stansalarynyń kaskady» jobasy iske asqan jaǵdaıda oblystyń ońtústigindegi turǵyndar túbegeıli aýyz sýmen tolyq qamtamasyz etiledi. Kaýstıkalyq soda, kalsıı karbıdi, sement shyǵarylatyn kásiporynda myń jumys orny qurylady. Premer-mınıstrdiń orynbasary óńirdiń bul baǵyttaǵy damý qarqynyn joǵary baǵalady. Jańa jobalardyń júzege asýyna memleket tarapynan qoldaý qaralǵanyn atap ótti. Sondaı-aq kezdesý barysynda maqta óńdeý jáne aýyl sharýashylyǵy salasynda júzege asatyn birqatar joba jaıly, toqyma klasterin damytýǵa barynsha kúsh salynǵany aıtyldy.
Túrkistan oblysy