Qostanaıda Aýyl sharýashylyǵy qyzmetkerleri kúnine arnalǵan saltanatty jıyn ótti. Is-shara barysynda óńir sharýashylyqtarynyń ótken eńbek maýsymy qorytyndylanyp, bıylǵy aýa raıynyń qolaısyzdyǵyna qaramastan, eseli eńbek etip, mol ónimge qol jetkizgen sharýashylyq basshylary marapattaldy.
Rasynda da, osy jyl aýyl sharýashylyǵy úshin asa bir aýyr kezeń bolyp otyr. Bıyl alqaptaǵy egin bitik shyǵyp, dıqandar jer yryzdyǵy berekeli bolar dep kútken edi. О́kinishke qaraı, egin ábden pisip, jetile bergende bastalǵan jaýyn-shashyn egin jınaý jumystaryna kóp kedergi keltirip, ónimniń sapasyn quldyratyp jiberdi. Osylaısha, iri sharýashylyqtar orasan shyǵynǵa ushyrady, usaq sharýashylyqtar múlde tıtyqtap qaldy. Jıyn barysynda bul jaıtty oblys basshylary da atap ótti.
– Jaýyn-shashynnyń ortasha jyldyq normasy 2 eseden asyp ketti. Topyraqqa 180,0 mm ylǵal tústi. Osyǵan qaramastan, memleket der kezinde kómek kórsetip, nátıjesinde aldaǵy jylǵy egis jumystaryna jetkilikti tuqym qory jınaldy. Bıyl Qostanaı óńiri 4 mln tonnadan astam astyq aldy. Oblys boıynsha ortasha shyǵym gektaryna 10 sentnerden keledi. Ár gektardan 14,6 sentner ónim alǵan Qostanaı aýdany kósh basynda tur. Gektarǵa shaqqanda Sarykól aýdany – 13,8, Altynsarın aýdany – 12,4, Qarabalyq – 11,9, Uzynkól – 11,4, Qarasý 11,2 sentnerden ónim aldy. Bıylǵy aýa raıynyń qolaısyz bolǵanyn eskersek, bul – óte jaqsy kórsetkish. Al Arqalyq (3 s/ga), Jankeldın (4,6 s/ga), Amankeldi (5,3 s/ga) aýdandarynda astyq shyǵymy jyldaǵydan tómen. Bul óńirlerde mamyrdan shildege deıin jaýyn-shashyn az boldy. Sonyń saldary daqyldardyń damýyna da teris áser etti, – dedi oblys ákiminiń orynbasary Arman Ábenov.
Jıynda bıylǵy eńbek naýqanynda kezdesken kedergilerdi eńserýge memleket tarapynan úlken kómek kórsetilgeni aıtyldy. Máselen, kóktemgi dán sińirý jáne kúzgi jıyn-terim jumystaryna Azyq-túlik korporasııasy arqyly memleket bıýdjetinen qomaqty qarjy bólingen. Osy jyldyń ózinde aýyl sharýashylyǵy salasyna 84 mlrd teńge ınvestısııa tartylyp otyr. Tabıǵattyń tosyn minezi orasan shyǵyn keltirgenine qaramastan, 2024 jylǵa arnalǵan tuqym qory tolyqtaı ázirlendi. Qysqy mal azyǵy da jetkilikti.
– Qazirgi tańda óńir halqyn azyq-túlikpen tolyq qamtamasyz etýge múmkindigimiz jetedi. Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev atap ótkendeı, basty mindet – aldaǵy úsh jylda agroónerkásip keshenindegi óńdelgen ónimniń kólemin 70 paıyzǵa jetkizý. Bıyl óńirde 351 mlrd teńgege jýyq azyq-túlik ónimderi óndirildi. Bul ótken jyldyń osy kezeńimen salystyrǵanda 10,5%-ǵa artyq, ıaǵnı tamaq óndirisi boıynsha respýblıkada 1-orynǵa shyqtyq. Jyldyń qıynshylyǵyna qaramastan, salada óziniń aldaǵy turǵan eń basty mindetin abyroımen atqarǵany, elimizdiń damýyna qosqan úlesi úshin myńdaǵan azamatqa alǵysymdy bildirgim keledi. Basty mindet – eldiń, memleketimizdiń azyq-túlik qaýipsizdigin saqtaý. Tobyl-Torǵaı óńiri qashannan altyn astyqtyń qambasy, tórt túlik maldyń órisi bolyp sanalady. Bıyl aýa raıynyń qolaısyzdyǵyna qaramastan, dıqandar qaýymy bir dándi ysyrap qylmaı jınap aldy. Onyń ústine qandaı qıyn kezeńder bolsa da, memleket tarapynan sharýalarǵa degen qamqorlyq úzilgen joq. Oǵan bıyl taǵy da kóz jetkizdik, – dedi oblys ákimi Qumar Aqsaqalov.
Jıyn barysynda óńir basshysy aýyl sharýashylyǵyn damytýǵa uzaq jyldan beri súbeli úles qosyp kele jatqan sharýashylyq basshylaryn marapattady. Mysaly, «Aýyl sharýashylyǵy salasynyń úzdigi» tósbelgisimen marapattalǵandardyń biri – Amankeldi aýdanyndaǵy «Juman» sharýa qojalyǵynyń jetekshisi Sársenbek Myrzakeev. Ol 2001 jyldan beri Aıtbaı eldi mekeninde mal sharýashylyǵymen aınalysady. Menshiginde 600 qara mal, 400-deı jylqy bar.
«Biz qara maldyń Áýlıekól tuqymyn ósirýmen aınalysamyz. On segiz aıǵa tolǵan buqalardy mańaıymyzdaǵy sharýashylyqtar satyp alady. Onyń syrtynda jyl saıyn 150 jylqy, sıyrdy etke tapsyramyz. Jalpy, Torǵaı óńiri mal ósirýge asa qolaıly. Aldaǵy ýaqytta mal basyn kóbeıtip, sharýashylyqty keńeıte túsýdi josparlap otyrmyn», deıdi sharýa qojalyǵynyń basshysy.
Saltanatty jıynnyń sońynda eńbekker qaýym óńir ónerpazdarynyń merekelik konsertin tamashalady.
Qostanaı oblysy