Orta boıly, shaǵyn deneli Seıitqalıdy aýdanymyzda tanymaıtyndar kemde-kem shyǵar. Kórshiles aýdan jurtshylyǵyna da jaqsy tanys desek artyq aıtqanymyz emes. Sebebi onyń qolynan shyqqan aıaqkıimdi ár óńirde jıi kezdestiremiz.
Úlgen-kishige, áıelder men jasóspirimderge tikken qonyshty, qonyshsyz bátińke, mási, taǵy basqa túr-túrli qysta da, jazda da kıetin aıaqkıimder tapsyrys berýshilerdiń talǵamyna saı úılesimdi tigiledi. Fabrıkadan shyqqandaı, tipten odan artyq dúnıe deýge de bolady. Kásibı mamandyqqa qalaı qol jetkizdiń, kimnen úırendiń degen saýalymyzǵa Seıitqalı Shýtanov áńgimeni áriden bastady.
«Men Tasqala aýdany, burynǵy Qazaqstannyń 40 jyldyǵy keńshary, qazirgi Atameken aýylynda jylqyshy Qoıshyǵalıdyń otbasynda 1968 jyly dúnıe esigin ashtym. Keńes ókimeti kezinde ákem otbasymen, kómekshisi Jumash Jaqsyǵulov degen aǵaımen birlesip, 50 bas saýyn bıe ustap qymyz ashytqan. Qymyzdy jertólede kúbilerge ashytyp, sodan keıin arnaýly qymyz tasýǵa arnalǵan máshınemen aýdan ortalyǵyna, aýrýhanalarǵa, jazǵy balalar lagerine tasıtyn. Bıelerdi maman Aǵıba, kómekshisi Jumash aǵaıdyń joldasy Maral apaımen saýdy. Ol ákesiniń tek jylqy baǵýmen ǵana aınalyspaı, basqa da qyrlaryn qyzyǵa áńgimeleıdi. Ákem at dese, ishken asyn jerge qoıatyn. Báıgege shabatyn attardy ózi tańdap, jyl saıyn báıge attaryn ózi jaratyp qosty. Maqtanǵanym emes, aǵam Tabyldy, inilerim Erlan, О́tegen men ózim de jyl saıyn toı-dýmanda shaýyp, únemi birinshi oryn alyp júrdik. Báıgeden birinshi kelgenime qýanyp, ishimde maqtanysh sezimi asqaqtaıtyn», deıdi keıipkerimiz.
Onyń ákesiniń bir óneri – sıyr terisin ashyǵan aıranǵa ılep, birneshe kún jyly bólmede, tóseýli jatqan kıizdiń astyna bastyryp, júninen tazartyp, tilimdep, júgen-noqta, taralǵy shylbyr, qamshy órip, taǵy basqa da quraldaryn ózi jasaǵan eken. Mine, osydan etikshi Seıitqalıdyń qaıdan shyqqanyn ańǵarýǵa bolady.
«Men jastaıymnan ákemniń qasynda otyryp teri bylǵarydan jasalǵan taspalardy pyshaqpen kesip, ólshep, at quraldaryn jasaýǵa kómektesetinmin. Sońynan ózim de atqa júgen, joqta jasaýdy úırenip, ákeme kádimgideı paıdamdy tıgizip kómekshi boldym. Ol kezde at quraldaryn satý degen atymen joq edi. 1986 jyly eki jyl áskerı boryshymdy ótep, elge oralǵannan keıin Oral qalasyndaǵy 24 ýchılıshesiniń elektr monterin daıarlaıtyn fakýltetine tústi. Ony támamdaǵannan soń jumys izdep júrip, aýdan ortalyǵyndaǵy tutynýshylar odaǵyna teriden attyń qural-jabdyqtaryn tigetin maman kerek ekenin estidim. Sonda mekeme basshysymen jolyqqanymda, ol etik tigetin armıan jigitteriniń qasyna kómekshi etip jumysqa alatynyn aıtty. Men kelisim berdim. Sóıtip eki jyl Artýr jáne Alatjandy degen etikshi jigitterdiń qasynda jumys istep, tájirıbe jınadym. Ol jigitter keńes odaǵy tarar aldynda elderine ketti. Etikshilik kásibim sodan keıin bastaldy», deıdi Seıitqalı.
Keıinnen ol aýdan ortalyǵyndaǵy poshta mekemesinen bir bólmeni jalǵa alyp, kásibin barynsha jolǵa qoıady. Biraq jalǵa alǵan bólme kelýshilerge de, ózime de tar bolypty. Sol kezde onyń ótinishine qulaq asqan aýdan ákimi Sanjar Alıev ortalyqtan yńǵaıly jer qarastyryp beripti. Qarjy máselesi de sheshilgen. 2 mln teńge qaıtarymsyz kómek alypty. Buǵan 3 mln teńge nesıege alǵan qarajatyn qosyp, úsh bólmeli sheberhana turǵyzyp alǵan. Sondaı-aq osy qarjyǵa qajetti qural-jabdyqtaryn, tigin mashınasyn satyp alǵan.
«Sheberligimdi shyńdaý úshin qalaǵa oqýǵa baryp, aıaqkıim tigýdiń qyr-syryn jetik meńgerdim. Ábden tájirıbem tolysqan soń qasyma eki jigit alyp, eńbekke baýlap, qamqorlyǵyma aldym. Jánibek degen shákirtimniń qazir Oral qalasynda jeke sheberhanasyn ashyp, kásibin dóńgeletip otyrǵanyn maqtanysh kóremin», deıdi eńbekqor jigit.
Seıitqalı eresekterdiń de, balalardyń da uzyn-qysqa, qysqy-jazǵy, jyly, juqa, bıik, alasa, óksheli etikterdi sánine keltirip, ár tapsyrys berýshiniń qalaýyna qaraı tigip beredi. Munysyna kópshilik dán rıza. Árbir tapsyrys berýshiniń talǵamy ártúrli. Ol tek jeke adamdarǵa emes, bıshiler tobyna, basqa da is-sharalarǵa arnap, sánin keltirip, jańa úlgimen aıaqkıimder tigedi. Júgen jasap, qamshy órgen Seıitqalıdyń etikshilik kásibi osylaı bastalǵan. Eńbegim halyqtyń ıgiligine asyp jatsa, odan artyq men úshin qýanysh ta, baqyt ta joq deıdi ózi.
Bısenbaı О́TEGEN,
Aýdandyq qoǵamdyq keńestiń múshesi, zeınetker
Batys Qazaqstan oblysy,
Tasqala aýdany,
Tasqala aýyly