• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Basylym 28 Aqpan, 2024

Balalar basylymy óz oqyrmanyn izdeıdi

300 ret
kórsetildi

Elimizde bala­lar­ǵa ar­nal­ǵan 30-ǵa jýyq merzimdi ba­sylym ja­ryq kóredi. Gazet-jýr­nal­dar jet­­kin­shek oqyr­ma­ny­nyń tal­ǵa­myna tatym­dy, tushym­dy dúnıe usyna alyp júr me degen saýal – óz al­dy­na bó­lek áńgi­me. Aıt­pa­ǵymyz – balalar ba­sy­ly­mynyń taralymy, jazylym jaıy.

Osy máseleniń san taraý túıi­nin tarqatýdyń qamyndaǵy is-shara ótti. Astana qalasyndaǵy mektep dırektorlary, pedagog­ter, kitaphanashylar, ata-ana­lar qatysqan jıynda res­pýb­lıkalyq balalar basylym­darynyń bas redaktorlary men ókilderi jazylym máselesin talqyǵa saldy. Oqý-aǵartý mı­nıs­trligi, Respýblıkalyq ǵyly­mı-peda­gogıkalyq kitap­hana­sy jáne Astana qalasy Bi­lim bas­qar­masynyń alqaýymen ót­ken aýqym­dy is-sharada balalar basyly­mdarynyń basshylary oqyr­man men baspasóz arasyna altyn kópir ornatatyn pedagogterge bazynasyn bildirdi.

Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev Ulttyq qoǵamdyq senim keńesinde balalardyń kitap oqý­dan ajyrap bara jatqanyn esker­tip, jaýapty salaǵa tapsyrma da júktegen edi. Sol kezde beki­tilgen «Oqýǵa qushtar mektep» jobasyn búginde Oqý-aǵartý mınıstrligi tórt baǵytta júzege asyryp kele­di. Budan syrt «Balalar kitap­hanasy» baǵdarlamasyn qamtý da – qaýyrt sharýanyń biri. Kórkem ádebıetpen qatar merzimdi baspa­sózdi balaǵa jaqyndatýdyń tóte joly – jazylym.

Osy jyldyń qańtar aıynda Almatyda Oqý-aǵartý mınıstri Ǵ.Beısembaev pen Mádenıet jáne aqparat mınıstri A.Balaevanyń qatysýymen «Shyǵarmashylyq ın­tellıgensııa – Qazaqstan ba­­la­la­ryna» atty kezdesý ótken bolatyn. Sol basqosýda júk­tel­gen tapsyrmaǵa oraı 26 aq­pan­da Astanadaǵy №59 mektep-lı­seıde osy aýqymdy is-shara uıym­­das­tyryldy. Basylym men oqyrman arasyn uıystyrýǵa úndeıtin jıynda balalar basylymyna jazylýdaǵy kóldeneń kedergi men tosqaýyl da aıtyldy. Jazýshy Tolymbek Ábdi­raıym, quramyna 11 basylym kire­tin, sonyń ishinde balalarǵa arnalǵan «Ulan», «Drýjnye rebıa­ta» gazetteri, «Aq jelken», «Baldyrǵan» jýrnaldary qaraı­tyn «Qazaq gazetteri» JShS bas dı­rektorynyń orynbasary – Almaty basylymdarynyń jetekshisi Dýman Anash, «Aıgó­lek» jýrnalynyń bas redaktory Qymbat Ábildaqyzy, «Móldir bulaq» jýrnalynyń bas redaktory Dáýletbek Baıtursynuly jáne ózge de balalar basylymdarynyń ókilderi sóz alyp, jas oqyrman men baspasóz arasyndaǵy baılanys alshaqtap bara jatqanyna alańdaýshylyq bildirdi.

«Eki-úsh jyl buryn ótken Jazý­shylar odaǵynyń quryl­taıyn­da Oljas Súleımenov: «Biz­diń táýelsizdik alǵanymyzǵa 30 jyl boldy, osy otyz jyldyń ishin­de biz kitap oqýdy doǵardyq», degen edi. Aqıqatyn aıtqanda, táýel­sizdikten beri qaraı rasyn­da da oqyrman gazet-jýrnal, kitap oqýdan ajyrap qaldy. Be­sik­ten jańa bosap shyqqan bal­dyr­ǵannyń ózi smartfonǵa úńile­tin qazirgi qoǵamda jas oqyrmandy balalar basylymymen qaýyshtyryp, baılanys jibin shıratý – mańyzdy sharýa. Búgingi basqosýdyń kóz­degeni de – osy jaıt. Degenmen de sońǵy jyl­dary rý­hanııatqa qaıta oıy­­syp, oqýǵa degen betbu­rys kúsh alyp keledi. Qańtar aıynda Almatyda qos mınıstr­lik basshy­larynyń tize qosyp ót­kiz­gen jıyny – sózimizge dálel. Seń setinep, sharýa qozǵaldy. Bala­­lar basylymdaryna qoldaý-kómek kórsetý júzege assa, quba-qup», dedi Halyqaralyq «Alash» ádebı syılyǵynyń laýreaty T.Ábdiraıym. Jazýshy 40 jyl buryn 300 myń taralymmen taraǵan «Baldyrǵan» jýrnaly búginde 10 myń danamen jaryq kórýi qoǵamnyń «bir kem dúnıesi» ekenin basa aıtty.

Qymbat Ábildaqyzy mektep dırektorlary men muǵalimderge hám ata-analarǵa jetkinshekterdi balalar basylymymen dostasty­rý­ǵa úndedi. 2000 jyldan beri «Aıgólek» jýrnalyn shyǵaryp kele jatqan aqyn balalar basylymdary qashanda pedagog qaýym­nyń tileýlesi ekenin jetkizdi.

Dáýletbek Baıtursynuly byl­­tyr jeti oblysty sharlap, oqyr­­­­mandarmen júzdesýde túrli ke­dergige kezikkenin, bul túıt­kildi Oqý-aǵartý mınıstri Ǵanı Beısembaevqa da eskert­kenin aıtty. «Mektep pen balalar basylymdary arasyndaǵy baılanystyń shylbyry úzilgeli tur. Úzilmeli jip qıylyp, oqyrman azaısa, balalar basylymdary jabylady. Qazir kez kelgen mektepke barsań, «Bizdi basylymǵa jazylyńdar dep májbúrleýge esh­kimniń qaqysy joq» degen ýájdi kóldeneń tartady. Qaıda barsań da, aldyńnan shyǵatyny osy kep. Bilim oshaǵynyń basshysynan bastap, qosshysyna deıin osy ýájdi qalqan etedi. Munyń salqyny qatty tıdi, balalar basylymy men jas oqyrman arasyn alshaqtatyp jiberdi. Oqý-aǵartý mınıstrine balalar basylymy úshin tars jabylǵan mektepterdiń esigin qaıta ashýdy suradym», dedi D.Baıtursynuly.

Dýman Anash oqyrmandy qy­zyqtyryp, talǵamyna tatıtyn tushymdy dúnıeler usyný bas­ty murat ekenin jetkizdi. Res­pýb­lıkalyq «Aq jelken» jýrna­lynyń ujymy oqyrmandar arasynda túrli baıqaý uıymdas­tyrý arqyly da oqýshy qaýymnyń údesinen shyǵyp kele jatqanyn jetkizdi.

«Byltyr «Aq jelken» jýrnalynda «Qaıtalanbas sát» degen taqyrypta oqýshylar arasynda fotobaıqaý uıymdastyryldy. Qazir barlyq oqýshynyń qolynda smartfon júredi. Kez kelgen jerde ózi fotoǵa túsire ala­dy. Olardy osy qyrynan sy­nap kórmek maq­satynda ótkiz­gen baıqaýǵa kóp týyn­dy jol­dan­dy. Sonymen qatar vıktorı­na­lyq suraqtar boıynsha baıqaý uıym­dastyrylady. Bıyl qazaq ádebıetiniń qabyrǵaly qalamger­leriniń mereıtoılary bar. О́re báıgesi de osy ataýly kúnderge oraı ótkiziledi», dedi D.Anash.

Búginde elimizde 30-ǵa jýyq ba­lalar basylymy ja­ryq kó­redi dedik. Eldi tú­gel qamtýǵa tıis merzim­di ba­sy­lymdardyń barlyǵy der­lik tó­men tırajben taralady. Elimizdegi jeti myńnan astam mek­tep­­ oqýshylary merzimdi basylymdarmen dostassa, bul olqy­lyqtyń orny tolar edi desken qalamgerler pedagogterge orasan senim artatynyn ańǵartty.

Sońǵy jańalyqtar