Almatyǵa jaqyn mańdaǵy eldi mekenderden nápaqa taýyp, bilim izdep keletinder sany tolastaǵan emes. Sońǵy on jyldan bergi qala aglomerasııasynyń keńeıýine júıesiz kósh-qon birden-bir sebep bolyp otyr. Sonyń saldarynan qala turǵyndarynyń sany jyl saıyn 70 myń adamǵa artyp, áleýmettik saladaǵy sapaly qyzmetke suranys kúsheıdi.
Ásirese mektep pen balabaqshanyń jetispeýshiligi ótkir máselege aınaldy. Ata-analar balalaryna sapaly bilim berý úshin qolaıly orta izdep, ábigerde júr. Qala ákimdiginiń dereginshe, bıylǵy oqý jylynda 30 myń oryn tapshylyǵy baıqalǵan. Al mektepterge jyl saıyn 12-14 myń bala oqýǵa keledi.
Jaqynda №41 mektepte oryn alǵan jaǵdaıdyń sebebin qalalyq bilim basqarmasynyń mamandary oqýshy ornynyń jetispeýshiligimen baılanystyrdy. Basqarma basshysy Lázzat Jylqybaevanyń aıtýynsha, qazirgi kezde 870 bala oqıtyn mektepte eki aýysymda 1 426 oqýshy bilim alyp jatyr. Atalǵan bilim oshaǵyndaǵy oryn tapshylyǵyn sheshý úshin bıyl Samǵaý-2 shaǵyn aýdanda 2 000 oryndyq jaıly mekteptiń qurylysy bastalǵan-dy.
Máseleniń mánine úńilsek, áleýmettik jelide taraǵan beınejazbaǵa qaraǵanda, garderobtan kıimderin alýǵa barǵan oqýshylar tar jerde qysylyp, bir-birin basyp kete jazdaǵan. Osynyń saldarynan oqý úrdisin durys uıymdastyra almaǵan mektep dırektory qyzmetinen ketti. Mektepte mundaı jaǵdaı buryn-sońdy bolmaǵan, abyroı bolǵanda, oqıǵa saldarynan oqýshylar zardap shekken joq. Buǵan deıin osyǵan uqsas jaǵdaı qaladaǵy №5 mektepte oryn alǵan edi. Mektepte kıim alýǵa talasyp qalǵan balalardyń áreketinen oqýshy jaraqat alǵan bolatyn. Atalǵan mektep 860 orynǵa arnalǵan bolsa, qazir onda 2 257 bala oqıdy.
Mektepter jetispeýshiligi máselesi Almaty aglomerasııasyn damytýdyń 2024-2028 jyldarǵa arnalǵan keshendi josparynda qamtyldy. Osy oraıda qala mańyndaǵy eldi mekenderge 2028 jylǵa deıin 36 mektep salý kózdelgen. Bul qalaǵa jaqyn aýmaqta ornalasqan mektepterdegi úsh aýysymda bilim berý máselesin tolyqtaı sheshýge yqpal etedi. Munymen qosa kúrdeli jóndeýmen qamtylatyn mektepter sany 6 paıyzǵa ulǵaıyp, oqýshylar men muǵalimder úshin neǵurlym qolaıly ári qaýipsiz jaǵdaı qarastyrylmaqshy.
Qalalyq ákimdiktiń málimetinshe, mektepterdegi oryn tapshylyǵy máselesin sheshý úshin qazirgi kezde bilim oshaqtarynyń qurylysy qarqyndy júrip jatyr. «Jaıly mektep» ulttyq jobasy aıasynda aldaǵy eki jylda 37,1 myń oryndyq 22 mektep ashý kózdelip otyr. Búgingi tańda 23,1 myń oryndyq 13 mekteptiń qurylysy bastalǵan. Jeke ınvestorlarmen 12 myń orynǵa arnalǵan 8 mektep salý jáne satyp alý boıynsha memorandýmǵa qol qoıylyp, memleket-jekemenshik áriptestik aıasynda 2 myń oqýshyǵa laıyqtalǵan 1 mektep salynatyn bolady.
Qazirgi kezde qalada 200-den astam memlekettik, 100-ge jýyq jekemenshik mektep bar. Onda 320 myńnan astam oqýshy bilim alyp jatyr. Mamandar Almatyda «Jaıly mektep» ulttyq jobasy nátıjeli iske asatyn bolsa, mektepterdegi oryn tapshylyǵy 6 myńǵa deıin tómendeýi múmkin degen boljam jasaıdy. Ulttyq joba aıasynda mektepterdiń jańa tehnologııalarmen jabdyqtalýy, oqýshylardyń jeke shkaftarmen qamtamasyz etilýi kóptegen túıtkildi máseleniń sheshimin tarqatpaq. Búginde Almatyda memlekettik orta jáne mektepke deıingi bilim berý uıymdarynda «Keshendi qaýipsizdik júıesi» jobasy iske asyp otyr. Qazirgi ýaqytta Almaty qalasynda 400-den asa memlekettik uıymdarda jáne memlekettik bilim berý uıymdarynda mamandandyrylǵan kúzet jáne beınebaqylaý júıesi bar. Byltyrǵy jyldyń sońynan bastap qala mektepterinde beınebaqylaý kameralaryn, dabyl túımelerin jańartý jumystary bastalǵany belgili. Qazirgi ýaqytta 200-den astam mektep pen 10 ınternat qaýipsizdik júıesimen, 215 uıym 11 831 beınebaqylaý kamerasy, 215 dabyl túımesi, oqýshyny taný múmkindigi bar 400-den asa týrnıketpen qamtylǵan. Mamandar aldaǵy jyldarda ulttyq joba aıasyndaǵy mektepterde IT sheshimder men zamanaýı jabdyqtar oqýshylar qaýipsizdigin tolyqqandy qamtamasyz etýge múmkindik beredi dep sendiredi.
ALMATY