• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Bilim 21 Mamyr, 2024

Ozat órender oljasy

120 ret
kórsetildi

Elimizdiń oqýshylary keıingi kezde halyqaralyq dodalarda daralanyp, elge jıi oljaly oralyp júr. Bul basqa da balalardyń qyzyǵýshylyǵyn oıatyp, bilim báıgelerine qatysýǵa shabyttandyratyny sózsiz.

Sheteldik ýnıversıtettiń grantyn ıelendi

Taqyryp tóńiregindegi súıin­shi jańa­lyqtyń sońǵysy – otan­dyq oqýshy­lardyń Regeneron ISEF halyqaralyq ǵylymı-ınjenerlik kórmede bedeldi marapattarǵa ıe bol­ǵany týraly aqparat. 11-17 mamyr aralyǵynda Los-Andjeleste oqýshy­larǵa arnalǵan dúnıejúzilik ǵylymı-ınjenerlik Regeneron ISEF 2024 baıqaýy ótken edi.

Oqý-aǵartý mınıstrliginiń habarla­ýynsha, elimizdiń úsh oqýshysy bedeldi marapattarǵa ıe bolyp, 100% nátıjege qol jetkizdi. Jobadaǵy jetistikteri úshin Ábilmansur Rahme­týllaev, Saıajan Jaq­syǵalıeva jáne Álıhan Jarbolov túrli sanat boıynsha úzdik dep tanylyp, jobadaǵy eńbegin baǵalaý dıp­lomdaryn ıelendi. Sondaı-aq daryndy jas ǵalymdar Korol Abdýlazız jáne onyń seriktesteri qory atynan «Maýhıba» arnaıy syılyqtaryn oljalady. Olarǵa Saýd Arabııasyndaǵy bedeldi memlekettik Korol Fahd munaı jáne mıneraldar ýnıversıtetinde oqý úshin tolyq qarjylandyrylǵan bilim granttary tabys­taldy. Arnaıy syılyq qatysýshylarǵa qarjylyq máselelerge alańdamaı, oqýyn jalǵastyrýǵa jaǵdaı jasaıdy. Bul olardyń akademııalyq jáne ǵylymı jumystarǵa nazar aýdarýyna múmkindik beredi.

Aıta ketý kerek, Regeneron ISEF – 70-ten­ asa elden 2000-ǵa jýyq qatysýshynyń ba­syn qosyp, olarǵa ózderiniń ınno­va­sııa­lyq ázirlemelerin kórsetýge, dúnıe­­júzindegi áriptesterimen tájirıbe alma­sý­ǵa múmkindik beretin aýqymdy baıqaý.

 

El qorjynyna 9 medal saldy

Jaqynda hımııa páninen oqýshylarǵa arnalǵan 58-Halyqaralyq Mendeleev olım­pıadasynyń qorytyndysy shyqty. Shenchjen qalasynda (Qytaı) ótken jarysqa 29 elden 200-den asa oqýshy qatysyp, ózara 15 altyn, 30 kúmis, 45 qola júldeni talasqa saldy. Qazaqstan qurama komandasy 1 altyn, 2 kúmis jáne 6 qola, barlyǵy 9 medal jeńip aldy.

Tarqatyp aıtqanda, Pavlodar qala­syn­daǵy №8 daryndy balalarǵa arnalǵan lı­seıdiń oqýshysy Rınat Ilıýsızov ha­lyq­­­aralyq bilim báıgesinen el qor­jy­­nyna altyn medal saldy. Aqtaý qa­la­sy­­nyń «Bilim-ınnovasııa» lıseı-ınter­na­­­tynan Ádiljan Moldaǵul men Astana qa­­l­a­synyń fızıka-matematıka ba­ǵy­tyn­­­daǵy Nazarbaev zııatkerlik mekte­bi­nen Kırıll Kım kúmis medal ıelense, Astana qalasynyń fızıka-matematıka ba­ǵy­tyndaǵy Nazarbaev zııatkerlik mekte­binen Abylaı Qabdýlhadyr, Hailey­bury Almaty halyqaralyq mekte­binen Alı­han Serik­uly, Almaty qala­synyń hımııa-bıologııa baǵytyndaǵy Nazarbaev zııat­kerlik mekte­binen Eńlik Baqyt­bekova, Pavlodar qala­synyń hımııa-bıologııa baǵytyn­daǵy Nazarbaev zııatkerlik mekte­bi­nen Tamıla Rahım­baeva, Qaraǵandy qala­synyń m№1 «Bilim-ınnovasııa» mektep-ınter­natynan Sanjar Qalıaqbar, Aqtaý qala­synyń «Bilim-ınnovasııa» mektep-ınter­natynan Álibı Muǵalim qola medal oljalady.

 

Myqtylardyń qataryna qosyldy

Elimizdiń oqýshylary Bal­qan túbe­gindegi eń myqty jas matema­tıkterdiń úsh­tigine kirdi. Osy aıdyń basynda Bol­ga­rııanyń Varna qalasynda matematıkadan 41-Balqan olımpıadasy (BMO) aıaqtalǵan edi. Oǵan 22 elden 130-dan asa oqýshy qatysty. Bilim dodasynda bizdiń oqýshylarymyz jalpykomandalyq úshinshi oryndy jeńip aldy. Ulttyq qurama qorjynynda 1 altyn, 2 kúmis jáne 3 qola bar.

Atalǵan halyqaralyq bilim báı­ge­sin­de el namysyn Qostanaı qalasyndaǵy «Bilim-ınnovasııa» mektep-lıseıiniń 10-synyp oqýshysy Jan Daýtov, Almaty qalasyndaǵy RFMM 10-synyp oqýshysy Ámirlan Amanjolov, Almaty qalasyndaǵy Haileybury Almaty halyqaralyq mektebiniń 12-synyp oqýshysy Mıron Iýrkevıch, Taraz qalasyndaǵy «Bilim-ınnovasııa» mektep-lıseıiniń 10-synyp oqýshysy Marǵulan Sharel, Almaty qalasyndaǵy RFMM 10-synyp oqýshysy Tımýr Murat, Almaty qalasyndaǵy RFMM 10-synyp oqýshysy Ámir Sahıpovtan quralǵan qurama qorǵady. Olarǵa KBTU-diń akade­mııalyq suraqtar jónindegi prorektory, PhD, professor Asylbek Isahov pen matematıkadan res­pýblıkalyq, halyqaralyq olımpıa­da­lardyń júl­degeri Qanat Satyl­hanov jetekshilik etti.

Endi matematıkadan 41-Balqan olımpıadasyna qatysqan osy Qazaqstan qurama komandasy bıylǵy 11-24 shilde aralyǵynda Uly­brıtanııada ótetin matematıkadan halyqaralyq olımpıadaǵa (IMO) da barady.

 

Birinshi oryndy ıelendi

О́tken aptada ozat oqýshy­larymyzdyń Qytaıdyń Shanhaı qalasynda 18-19 mamyr­da ótetin robottehnıka bo­ıynsha «First Tech Challenge China» halyqaralyq chempıo­natyna attanǵany týraly jazǵan edik. Osy materıal­dy jazyp jatqanda, atalǵan chempıo­nattyń nátıjesi shyqqany jóninde habar aldyq.

«First Tech Challenge China» halyq­aralyq chempıonatyna Qytaı, Japonııa jáne Qazaqstannan jınalǵan 50 komanda qatysyp, 600-den asa qatysýshy baq synady. Abaı oblysynyń jańadan qurylǵan «Tengri» qurama komandasy Robot game atalymy bo­ıynsha II oryn alsa, Motivate award atalymynda úzdik komanda retinde I oryn ıelendi. Jalpykomandalyq esepte úsh eldiń arasynda II oryn aldy. Komanda quramy Shákárim atyndaǵy kópbeıindi №5 gımnazııasynyń oqýshylary: Temirlan Abylhan, Radmır Jeńisbek, Osman Qýanyshbekov, Baljan Naımanǵazına, Dos­jan Sabıt, Nurtóre Maqsatuly, Nurken Tóleýbek, Alan Ermek­baev. Komanda jetek­shi­si – atalǵan mekteptiń robot­tehnıka pániniń muǵalimi Aıdos Tursyn­bekov.

Oıyn barysynda atalǵan otan­dyq komanda avtonomdyq rejimde robottardy jarystyryp, robot baqylaý oınynda pıksel jınady. Sońǵy 30 sekýnd ishinde robot dron ushyryp, týrnıkke tartyldy. 

 

P.S. Eske sala keteıik, 7 (IMO – matematıka, IphO – fızıka, IchO – hımııa, IBO – bıologııa, IgeO – geografııa, IOI – ınformatıka jáne IOL – lıngvıstıka) bedeldi pán olımpıadasynyń júldegerlerine (altyn medal úshin 1 500 AEK – 5 mln 538 myń teńge, kúmis medalǵa 1 000 AEK – 3 mln 692 myń teńge, qola medalǵa 500 AEK – 1 mln 846 myń teńge kóleminde) bir rettik aqshalaı syıaqy beriledi. Osyǵan qosa olar UBT tapsyrmaı-aq otandyq joǵary oqý ornynda tegin bilim alý múmkindigine de ıe bolady. 

Sońǵy jańalyqtar