• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Baıqaý 25 Maýsym, 2024

Sheteldegi qazaq balalary baq synady

130 ret
kórsetildi

Qazaqtyń tili men mádenıetin, tarıhyn, ulttyq qundylyqtardy jas urpaqqa tanytý, nasıhattaý – qazaqqa kerek. Ásirese shetelderdegi qazaq dıasporasynyń bala­laryn nazardan tys qal­dyrmaı ortaǵa tartyp, yntalandyrýdyń, qoldaý­dyń mańyzy zor. Bul turǵyda Oqý-aǵartý mınıstrligi «Daryn» respýblıkalyq ǵylymı-praktıkalyq ortalyǵynyń qazaq dıasporasy balalaryna arnap ótkizetin halyqaralyq olımpıadasynyń orny bólek.

2003 jyldan beri turaqty ót­kizilip, alys-jaqyn shetel­­der­degi qarakózderdiń elimiz­diń ár óńirinde bolyp, atakúldikpen tanysýyna, jańa dostar tabýyna, eń bastysy – ana tilinen, ata tarıhtan bilim synyna túsip, bolashaǵyna baǵdar alýyna múm­kindik beretin saıys.

Budan on jyl buryn Aqtaý qalasynda ótken halyqaralyq olımpıada bıyl «Qazaqstan – ata jurtym, qasıettim – ana tilim» ataýymen HHI ótkizilimin taǵy da Ábish Kekilbaıdyń týǵan jeri – Mańǵystaýda uıym­das­tyrdy. Qazaq tili men áde­bıeti páni bo­ıynsha halyq­aralyq olımpıadaǵa Iran Islam Res­pýblıkasynan, Qytaı Halyq Respýblıkasynyń Sın­szıan qalasynan, О́zbekstan Respýb­lı­ka­synyń Zaravshan qa­lasy men Bostandyq aýdany­nan, Reseı federasııasynyń Samara, Omby oblysy men Túrikmen­stan elinen 40-qa jýyq qazaq balalary qatysty. Alystan kel­gen órenderdi Mańǵystaý­dyń bel­gili ónerpazdary án men jyrdan shashý shashyp qarsy aldy, tórin usyndy. Shette júr­gen qazaq balalarynyń týǵan jerge qorjyny bos kelmegen eken, olar – Qytaıdan kelgen Mól­dir Nurlan, О́zbekstannan kelgen Dıana ­Or­da­bekova, olımpıada­ǵa Reseı ­federasııasynan qaty­sýshy Alına Qabaeva men Al­bına Kaırova, sondaı-aq túrik­menstandyq oqýshy Baqtygúl Amanglyjova jyraqta júrse de Ábish Kekilbaıulynyń «Tý­ǵan jer» atty týyndysyn jatqa oqydy. Olar jetekshilerimen birge Mań­ǵystaýda oblystyq mýzeıdi, qo­ryq­ty, kórikti Aqtaý qalasyn ara­lap, qart Kaspıı jaǵasynda demaldy.

Ál-Farabı atyndaǵy Qazaq ulttyq ýnıversıtetiniń pro­fessory, fılologııa ǵylym­da­ry­nyń doktory Dandaı Ysqaq­uly, fılologııa ǵylymdary­nyń kandıdaty Gúlzamıra Aıt­­baeva, Jazýshylar odaǵy­nyń múshesi Súleımen Mámet, L.N.Gý­mılev atyndaǵy Eýra­zııa ulttyq ýnıversıtetiniń professory Qarlyǵash Sáre­kenova, sondaı-aq Aqtaý qala­syndaǵy Sh.Esenov atyndaǵy KMTIÝ oqytýshylary men ózge de jo­ǵary oqý oryndarynyń bilik­ti ustazdary qazylyq etken saıys­ta jeńimpazdar anyq­ta­lyp, olımpıadany ótkizý ere­jelerine sáıkes, jeńimpazdar Oqý-aǵartý mınıstrliginiń I, II jáne III dárejeli dıplomdary­men, sondaı-aq altyn, kúmis jáne qola medaldarymen marapattaldy. Erekshe jetistikke qol jetkizgen qatysýshylarǵa «Da­ryn» respýblıkalyq ǵyly­mı-prak­tıkalyq ortalyǵynyń gra­­­mo­talary men arnaıy syı­lyq­­tary berilip, al eń úzdik­terge elimizdegi bedeldi joǵary oqý oryndarynyń rektor­­lyq bilim granttary tabystaldy. Saıys qorytyndysynda Qytaı Halyq Respýblıkasy Sın­­szıan qalasynan kelgen 12-synyp oqý­shysy Móldir Nurlan Qorqyt ata atyndaǵy Qyzylorda ýnı­ver­sıtetine, О́zbekstan Res­pýblıkasy Bostandyq aýda­nyndaǵy mekteptiń 11-synyp oqý­shysy Dıana Ordabekova Qor­qyt ata atyndaǵy Qyzylorda ýnı­versıtetine, О́zbekstan Res­pýb­lıkasy Bostandyq aýdanynan kelgen 11-synyp oqýshysy Sabına Asqa­rova О́.Jánibekov atyn­daǵy Ońtústik Qazaqstan pedagogıkalyq ýnıversıtetine, Qytaı Halyq Respýblıkasy Sanjy oblysy Qutybı aýda­nyndaǵy mekteptiń 12-synyp oqýshysy Orazáli Aqjol Qor­qyt ata atyndaǵy Qyzylorda ýnı­­versıtetine grant pen joǵa­ry oqý ornyna túsýge joldama alsa, О́zbekstan Respýblıkasy Bostandyq aýdanynan qatys­qan 11-synyp oqýshysy Arýjan Aqylbekova О́.Jánibekov atyn­daǵy Ońtústik Qazaqstan pe­da­gogıkalyq ýnıversıtetine, О́zbek­stan Respýblıkasy Bos­tan­dyq aýdanynyń 11-synyp oqý­­shysy Ersultan Jora­bekov Qorqyt ata atyndaǵy Qyzyl­orda ýnıversıtetiniń grantyn utyp aldy.

– Qazaq dıasporasy bala­lary­nyń qazaq tili men áde­bıe­tinen halyqaralyq olım­pıa­daǵa yntasy óte zor. Biz Aqtaý qalasynda ótken HHI ótki­ziliminde de osy sezimdi baı­qap qýandyq. Shetelderdegi qa­zaq balalarynyń qazaq tilin umyt­paýy, ana tilinde bilimin jan-jaqty shyńdaý, atajurtqa kelip bilim alýy – asa mańyzdy qadam. Sondyqtan biz jumys kókjıegimizdi keńeıtip, aldaǵy ýaqytta ózge pándermen birge bıologııa páninen de olımpıada ótkizýdi josparlap otyrmyz. Olımpıadany ótkizýge qoldaý kórsetken Mańǵystaý oblysy­nyń basshylyǵyna, alystan kel­gen oqýshylar men jetekshilerine alǵys aıtamyn, – dedi «Daryn» respýblıkalyq ǵylymı prak­tıkalyq ortalyǵynyń dırektory Ǵajdembek Tursynov.

Is-shara sońynda marapat pen joǵary oqý oryndarynyń oqý grantyn utyp alǵandar qýa­nyp, júldege ilikpegender jy­laǵan áserli sátke kýá boldyq. Shyn­dyǵynda, terezeden syrtqa qarap únsiz jylap turǵan taldyrmash qyzdyń kóz jasynan júldeden qur qalyp emes, týǵan elge oralsam, elimizdegi irgeli oqý ornynyń stýdenti atanyp, bolashaǵymdy babakúldikpen baılanystyrsam degen eń asyl armany alystap ketkendeı ókinishti bastan keship turǵandaı sezindim. Qazaq dıasporasy balalary úshin qa­zaq tili men ádebıeti páninen ha­­lyqaralyq olımpıadanyń ótýi – jaqsy joba, biraq qatysý­shy bala­­lar sanynyń azaıýy kó­ńil alań­­datady, al qarakózder­diń jy­­lap ketýi jan aýyrtady eken.  

 

Mańǵystaý oblysy