Parlament Senatynyń depýtattary Nurtóre Júsip, Nurlan Beknazarov, Aıgúl Qapbarova AES salý taqyrybyna oraı qalalyq shtab múshelerimen birge О́zbekáli Jánibekov atyndaǵy Ońtústik Qazaqstan pedagogıkalyq ýnıversıtetiniń jáne J.Táshenov ýnıversıtetiniń jas ǵalymdarymen, professor-oqytýshylar quramymen kezdesti.
Kezdesýge qatysýshylar atom energetıkasyn damytýdyń keleshegin, onyń eldiń energetıkalyq qaýipsizdigin qamtamasyz etýdegi mańyzyn talqylady. Senatorlar elimizde AES salý atom ındýstrııasy men jalpy ekonomıkany damytýda jańa múmkindikter ashatynyn atap ótti. 1000 MVt stansa óndiris shyǵaryndysyn 4 mln tonnaǵa qysqartýǵa múmkindik beredi, bul ekologııa úshin asa mańyzdy. Sonymen qatar jańa jumys oryndaryn ashady ári 60 jyldan asa ýaqyt boıy turaqty energııamen qamtamasyz etedi.
N.Júsip el damýynda sheshýshi ról atqaratyn jalpyulttyq referendým ótkizýdiń mańyzyna toqtaldy.
«Memleket basshysynyń Joldaýynda 100-ge jýyq bastama men usynystar, tapsyrmalar qamtyldy. Alaıda qoǵamda uzaq talqylanǵan atom elektr stansasynyń qurylysy boıynsha referendýmnyń kúnin jarııalaý mańyzdy boldy. Referendým «Halyq únine qulaq asatyn memleket» tujyrymdamasyn jáne Ádiletti Qazaqstan ıdeıasyn iske asyrýdaǵy mańyzdy qadam bolady. Ol máseleni túpkilikti sheshýge múmkindik beredi. Sonymen qatar bul – bizdiń elimizdiń bolashaǵyn ondaǵan jyldarǵa belgileýdiń naqty múmkindigi. Árqaısymyzdyń tańdaýymyz bolashaq urpaq úshin mańyzdy», dedi N.Júsip.
О́z kezeginde N.Beknazarov elimizdiń energetıkalyq táýelsizdigi men qaýipsizdigi jóninde sóz qozǵady.
«Import esebinen jabylatyn elektr energııasynyń tapshylyǵy el aldyna energetıkalyq bazany nyǵaıtý mindetin qoıyp otyr. Qazaqstannyń energetıkalyq táýelsizdigin qamtamasyz etý úshin AES qurylysy mańyzdy qadamǵa aınaldy. О́ıtkeni biz elektr energııasynyń jetispeıtin bir bóligin shetelden alamyz. Bul eldiń energetıkalyq qaýipsizdigine áser etedi jáne bul máseleni sheshý úshin naqty sharalar qajet. AES salý men paıdalaný energetıka sektoryna ǵana emes, ǵylymǵa, tehnıkaǵa jáne jalpy ónerkásipke de aıtarlyqtaı paıda ákeledi», dedi N.Beknazarov.
A.Qapbarova atom stansasynyń qaýipsizdigi jáne azamattar arasynda keń taralǵan radıofobııa máselelerine erekshe nazar aýdardy. Ol Qazaqstanda qaýipsizdiktiń barlyq talabyna sáıkes keletin jáne avarııalar qaýpin barynsha azaıtatyn ozyq tehnologııany paıdalanatyn jańa býyndaǵy atom elektr stansasynyń qurylysy qaralyp jatqanyn atap ótti. Mundaı reaktorlar belsendi jáne passıvti qaýipsizdik júıelerin biriktirip, stansanyń kez kelgen áserge turaqtylyǵyn qamtamasyz etedi. Qazirgi zamanǵy úshinshi býyndaǵy atom elektr stansalarynda aýyr apattyń yqtımaldyǵy 10 mıllıon jylǵa bir apat múmkindigi bolyp sanalady. Stansanyń 40%-ǵa deıingi quny radıoaktıvti zattardyń aǵyp ketýine jol bermeıtin qaýipsizdik júıesine jumsalady.
Sondaı-aq kezdesýge qatysýshylar atom energetıkasyna mamandar daıarlaý jáne olardyń biliktiligin arttyrý, ekologııalyq táýekelderdiń aldyn alý sharalary, atom jáne molekýlalyq fızıka salasyndaǵy ǵylymdy damytý máselelerin talqylady.