Tabıǵatty týǵan anańdaı qadirle

Ormanǵa órt tıgende ne tabıǵatty topan sý basqanda ǵana er­ligi kózge erek kórinetin orman sharýashylyǵy qyzmetkerleriniń bylaıǵy ómiri de qaýip-qaterge toly. Ony jyly jerde otyrǵan adam ońaılyqpen túsinbeıdi. Mem­leket basshysy halyqqa Jol­daýynda: «Erinbeı eńbek etken jan óz isiniń maıtalmany atanady. Al kásibin tolyq meńgergen adam, qashanda suranysqa ıe bolady. Biz eńbek adamynyń mártebesin kóterýge basa mán beremiz», dep ashyp aıtty.

Osy rette talaı jyldan beri tabıǵatpen birge tynystap, ormandardy molyqtyrý men qorǵaýǵa eleýli úles qosqan árbir azamattyń isi eleýsiz qalmaýy qajet. Aıtalyq, alpys jyldyq ǵumyrynyń 40 jylyn orman salasyna arnaǵan Úsen Sabyrbekovti naǵyz «eńbek adamy» dese bolatyndaı.

Ol eńbek jolyn Almaty oblysyna qarasty Shelek orman sharýashylyǵynda qatardaǵy jumysshy bolyp bastaıdy. Keıin­nen orman sheberi, mehanık, ormanshy dárejesine kóteriledi. Kóp uzamaı Qyzyljıde orman sharýashylyǵyna dırektordyń orynbasary bolyp aýysady. Osy kezeńde orman ósirýdegi jetis­tikterimen erekshelenip, ob­lystyq basqarma tarapy qyz­metine razy bolady. 2018-2021 jyldary Sarqan aýdanyndaǵy Bórlitóbe orman sharýashylyǵynda dırektor bolyp qyzmet etedi. Bul jerde de memlekettik orman qoryn 44 myń gektarǵa ulǵaıtyp, orman tuqym­baǵyn uıymdastyrady.

«Kezinde zańnamada mektep orman sharýashylyǵy degen uǵym engiziledi. Onda orman sha­rýashylyqtaryn qarjy­lan­dyrý, kómek kórsetý tetikteri qa­­ras­tyrylǵan. Balalarǵa arnaıy formalar men aspaptar, ar­naıy jabdyqtar berý jaǵdaıy erekshe aıtylady. Bul kúnde osy dúnıe kemshin qalyp jatyr. Orman órtense, ony qaıta qal­pyna keltirýge 20 jyl ýaqyt kerek. Tabıǵatty qaıta túletýde aldymyzdan eki jol shyǵady. Biri – tehnıkalyq jol, ıaǵnı daıyn aǵashtardy otyrǵyzyp, ony ósirý. Ekinshisi – tabıǵı jol, ıaǵnı egin ekpeı, aǵashtyń óz betinshe ósýine múmkindik jasaý», deıdi Úsen aǵa.

Búginde Ú.Sabyrbekov Qapal orman sharýashylyǵy dırektory qyzmetin atqaryp júr. Qaı mekende eńbek etse de, sol jerdi gúldendirýge baryn salatyn maıtalman mamannyń bastamasymen orman alqaby ulǵaıyp keledi. Máselen, Memleket basshysynyń Jol­daýyna saı, osydan 4 jyl buryn Qapal aýylynyń batys ja­ǵynan 1 gektar aýmaqta úlken saıabaq ashylýyna túrtki boldy. Ol jerge 12 túrli kóshet egilgen. Buryndary kúl-qoqys shashylyp, bos jatqan aýmaq búginde kógaldanyp, aýyl kór­kin keltirip tur. Sondaı-aq Aqsý aýdanynyń Arasan, Sýyqsaı, Qapal, Jansúgirov, Mataı, taǵy basqa selolyq okrýgterinde kógaldandyrý jumystaryna bel­sendi túrde atsalysyp keledi.

Úsen Medeýbekulynyń nátı­jeli bolǵan taǵy bir isi – eńbek etip júrgen mekemesiniń «Jońǵar orman sharýashylyǵy» degen ataýyn ózgertý jónindegi bastamasy. Shyndyǵynda, «Jońǵar» sózi mundaǵy orman sharýashylyǵyna múlde qatysy joq tirkes edi. Ol atalǵan mekemeniń tarıhı atyn qaıtarýǵa kúsh salyp, onyń qadir-qasıetin ardaqtaýdy murat etti. Bastamasy onomastıkalyq komıs­sııa tarapynan qoldaý taýyp, Jetisý oblysy ákiminiń 2023 jylǵy 13 maýsymdaǵy №175 qaýlysyna sáıkes, «Qapal orman sharýa­shy­lyǵy» kommýnaldyq mem­lekettik mekemesi dep ataldy.

«Týǵan jerine qyzmet etý – ár adamnyń boryshy. Orman sha­rýa­shylyǵyndaǵy órttiń 70-80 paıyzy brakonerlerdiń qoldan órt qoıý saldarynan bolady. Bra­konerler ormandardy órtep, aǵash satqandarynyń saldarynan elimizdegi qanshama tabıǵı orman qorynan aıyrylyp jatyrmyz. Bul – tolǵaqty másele. Sondyqtan árbir jergilikti azamat tabıǵatqa týǵan anasyndaı qaraýy qajet», deıdi keıipkerimiz.

Jarty ǵasyrǵa jýyq ǵu­my­ryn orman sharýashylyǵyn órkendetýge arnaǵan Úsen Me­deýbekuly – ká­sibine adal azamat. Aýdannyń tynys tir­shiligine, qo­ǵamdyq is-sharalarǵa belsene qatysyp, az qamtylǵan, jaǵdaıy tómen otbasylarǵa mate­rıal­dyq kómek kórsetedi. Tabı­ǵatty álemdegi barlyq tiri aǵzanyń túp negizi dep sanaıtyn bilikti maman keıingi býyn ókilderine baı tájirıbesin talmaı úıretip, izgilikke baýlyp keledi.

Jetisý oblysy