QR Parlamenti Májilisiniń depýtaty Ashat Aımaǵambetov Premer-Mınıstrge joldaǵan depýtattyq saýalynda magıstratýra men doktorantýraǵa túsý talaptaryn qaıta qaraý qajettigin kóterdi. Atap aıtqanda, ol talapkerlerge aǵylshyn tilinen emtıhan tapsyrý mindetin qaıta qarastyrýdy usyndy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Ashat Aımaǵambetov qazirgi tańda kez kelgen bilim berý baǵytyna, sonyń ishinde qazaq fılologııasy, etnografııa, mýzyka sııaqty salalarǵa túsý úshin de aǵylshyn tilinen emtıhan tapsyrý mindetti ekenin atap ótti. Onyń aıtýynsha, bul talap kezinde oryndy bolǵanymen, búginde tehnologııalyq damý jaǵdaıynda bul kedergini qaıta qarastyrý mańyzdy.
«Árıne, ǵylymmen aınalysý úshin aǵylshyn tilin bilý mańyzdy. Sebebi kún saıyn jarııalanyp jatqan ǵylymı jańalyqtardyń kópshiligi – aǵylshyn tilinde. Olardy oqý, túsiný, paıdalaný — ár zertteýshige qajet. Sondyqtan bul talap kezinde zamanǵa saı, oryndy sheshim boldy. Ashyǵyn aıtqanda, bul talapty kezinde mınıstr bolǵanda qoldaǵan da, bekitken de ózim bolatynmyn. Alaıda qazir jaǵdaı ózgerdi», dedi depýtat.
Depýtat elimizdiń bes jyl ishinde jasandy ıntellekt dáýirine qadam basqanyn, sondaı-aq tehnologııalyq revolıýsııa oryn alǵanyn tilge tıek etti.
«Qazir ChatGPT, Gemini sııaqty quraldardyń kómegimen kez kelgen aǵylshyn mátinin sanaýly sekýndta, sapaly túrde qazaq nemese orys tiline aýdarýǵa bolady. Iá, aǵylshyn tili ǵylym úshin áli de qajet. Qajet bolady da. Biraq qazirgi tehnologııalardyń arqasynda bul talap magıstratýraǵa túsýge kedergi bolmaýy tıis. О́ıtkeni endi osy tehnologııalarmen, jastar ǵylymı jumysyn bastaı alady. Onyń ústine, shyny kerek, aıtylǵan talap stýdentterdiń tildik deńgeıin aıtarlyqtaı kótere alǵan joq», dedi A.Aımaǵambetov.
Depýtattyn pikirinshe, eń qıyny – qazaq ádebıeti men ónerin zerttegisi keletin jastar aǵylshyn emtıhanynan óte almaǵany úshin magıstratýra men doktorantýraǵa túse almaı júr. Bul rette ol aǵylshyn tilin qoldaı otyryp, talaptardy ózgertý qajettigin aıtty.
Osyǵan baılanysty depýtat birneshe naqty usynys jasady:
Aǵylshyn tilin mektepten bastap sapaly túrde oqytýdy kúsheıtý; Qazaq jáne orys tilderinde oqytylatyn baǵyttarda aǵylshyn tilinen emtıhandy oqý aıaqtalǵan soń tapsyrýdy qarastyrý; Aǵylshyn tilinde oqytatyn jáne qosdıplomdy baǵdarlamalar úshin bul talapty kerisinshe kúsheıtý; Ǵylymı maqalalardy halyqaralyq bazalarda jarııalaý talabyn mamandyqtyń ereksheligine qaraı saralaý. Qazaq fılologııasy, mýzyka sııaqty baǵyttarda balama joldar usyný.«Bastysy – dıssertasııanyń sapasy men ǵylymı ortaǵa qosqan naqty úlesi mańyzdy. Ony konferensııalarda talqylaý men ǵylymı jumystyń naqty paıdasy kerek. Jalpy, bul talaptardy ýnıversıtetterdiń akademııalyq erkindigi aıasynda rettegen durys dep esepteımiz», dedi Ashat Aımaǵambetov.
Depýtattyń aıtýynsha, bul ózgerister bilim berýdi ádiletti, qoljetimdi jáne zaman talabyna saı etýge baǵyttalǵan.