Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev 2025 jylǵa deıin jergilikti joldardyń keminde 95%-yn jaqsartý jóninde Úkimetke tapsyrma júktegen edi. Prezıdent tapsyrmasyna sáıkes Almaty qalasyn tranzıttik kólikterden bosatyp, aınalyp ótý maqsatynda 2 jyl buryn el tarıhynda tuńǵysh ret ınvestorlar kómegimen joǵary jyldamdyqty Úlken Almaty aınalma avtojoly iske qosyldy.
Alty jolaqtan turatyn «A1» sanatyndaǵy joldyń jalpy uzyndyǵy 66 shaqyrymdy quraıdy. О́ńirge kelgen bir top Senat depýtaty Alataý qalasyndaǵy Úlken Almaty aınalma avtojolyn paıdalaný basqarmasyna (ÚAAAJPB) arnaıy baryp, avtojol jelisin damytý máselelerin talqylady.
Senatorlar ınfraqurylymdyq jobany iske asyrý nátıjesimen tanysyp, kúre joldy paıdalanýdyń qazirgi jaı-kúıin baǵalady.
«Joldy kútip ustaýǵa 16 tehnıka, 4 patrýldik mashına satyp alyndy. Tazartý jumystary jyl boıy úzdiksiz júrgiziledi. Jumysshylardyń turaqty ári qalypty jumys isteýine barlyq jaǵdaı jasalǵan. Demalys orny, ashana jumys isteıdi. Tehnıkalary tekseristen ótedi jáne osynda jasalady. Jaryq sónip, basqa da jaǵdaı bola qalsa, apattyq stansa iske qosylady. Bizdiń mindetimiz – jol kútimin úzbeı júrgizý. Tarıf jyl saıyn aılyq kórsetkishterge baılanysty ózgerip turady. Aıtalyq, jeńil mashınalar 1 saǵatqa 281 teńge tóleıdi. Bastapqy baǵasy 241 teńge bolǵan. Sodan beri 2 ret ósti. Sondaı-aq joldyń tegistigi, burylatyn radıýstary kóliktiń saǵatyna 150 shaqyrymmen júrýine eseptelgen. Biraq jol qaýipsizdigin eskerip, ǵylymı-zertteý ınstıtýttary men ákimshilik polısııa usynysymen jyldamdyqty saǵatyna 120-dan asyrmaýdy eskertetin jol belgileri qoıyldy. Jol-kólik oqıǵasy bolsa nemese joldyń bir jolaǵy jabylsa, jol boıyndaǵy tabloda eskertý habarlamalary beriledi», deıdi ÚAAAJ kútip-ustaý menedjeri Nurlanbek О́mirbaev.
Jol paıdalanýshylarǵa jaǵdaı jasaý úshin aldaǵy ýaqytta ÚAAAJ boıynan janar-jaǵarmaı quıý stansalaryn, servıstik qyzmet kórsetý oryndaryn salý josparlanǵan. Qazir jolǵa 7 jerden qosylýǵa bolady. Endi 5 radıaldy kóshe qosylsa, kólik sany da eselene túspek.
«Ár táýlik saıyn shamamen 80 myń kólik júredi. Odan túsken qarjy memleketke aýdarylady. Memleket kelisimshart boıynsha 16 jylda jasalǵan qurylysqa, kútip ustaýǵa ketken qarajatty ótep beredi. ÚAAAJ-da bastapqyda 38 myń mashına júrse, búginde bul kórsetkish 80 myńǵa jýyqtady. Jol boıyndaǵy Almaty oblysyna qarasty Talǵar, Ile jáne Qarasaı aýdany turǵyndary úshin jeńildetilgen tarıf taǵaıyndalǵan», deıdi Avtomobıl joldary komıteti tóraǵasynyń orynbasary Baqtııar Jambylov.
Senat depýtaty Álibek Náýtıevtiń aıtýynsha, issapardyń maqsaty – jergilikti jerdegi joldardyń qalyptasýy, olardyń damýy jáne bolashaqtaǵy máselesin baǵdarlaý.
«Elimizdiń tranzıttik áleýeti óte joǵary. Osyǵan baılanysty Memleket basshysy logıstıkany damytý jóninde kóptegen máseleni Úkimet aldyna qoıdy. О́kinishke qaraı, jergilikti jerdegi respýblıkalyq deńgeıdegi joldardyń sapasy men jasalýy halyqtyń kóńilinen shyqpaı jatyr. Bizde jol qurylysynyń uzaqqa sozylýy, odan keıingi sapasynyń tómendigi, jol qabattarynyń durys tóselmeýi úlken máselege aınalǵan. ÚAAAJ qurylysynyń salynýy da 20 jylǵa jýyqtaǵan, quny da qymbat. 16 jyl ishinde ózin-ózi aqtaý kerek. Bankterden túsken qarjyny keleshek urpaq qaıtarýy qajet jáne ol osy kólemde ǵana emes, ústinde paıyzdyq qosymshalary bar. Qazir jaqsy bolǵanymen, qaıtarymy halyq pen Úkimetke úlken mindet júkteıdi. Sondyqtan osy baǵyttaǵy respýblıkalyq máselelerdi saralap, ony Parlamenttik tyńdaýda qarap, Úkimetke usynystarymyzdy joldaımyz», dedi senator.
Sondaı-aq depýtattar «Almaty jeldetkish zaýytynda» boldy. Kásiporyn basshysy Marat Baqqulovtyń sózinshe, zamanaýı tehnologııalar men jabdyqtardy engizý zaýytqa básekege qabiletti bolýǵa, naryqta tutynýshylardyń ózgerip otyratyn talaptaryna beıimdelýge múmkindik berdi.
«Bul basqa kompanııalarmen yntymaqtastyqqa jáne ónim assortımentin keńeıtýge jol ashty. Biz qorshaǵan ortany qorǵaý, energııa únemdeýdiń úzdik álemdik tehnologııalaryn qoldanamyz. Kásiporyn «TruLaser 3030» (Germanııa) lazerlik kesý mashınasyn, «Euromas» (Italııa) koordınattyq-teskish baspaqty, «TruBend» (Germanııa) tabaqty ııý mashınasyn, «Salvagnini» (Italııa) panel ıgish mashınany, «Kuka» robotty manıpýlıatoryn, «AUBO» birlesken robotyn, «BORUNTE» ónerkásiptik robotyn, «Modula» avtomattandyrylǵan qoıma saqtaý júıesin paıdalanady. Qazir kompanııa aǵyndy-sorǵyly qondyrǵylardy, jalpy aıyrbastaý klapandary men tútin alastaǵyshty, sondaı-aq radıaldy jáne ostik jeldetkishterdi qosa alǵanda, ónimderdiń keń assortımentin shyǵarady. О́nim ishki naryqta da, shetelde de suranysqa ıe», deıdi kompanııa basshysy.
Senatorlar «Damý» kásipkerlikti damytý qorynan qarjylyq qoldaý alǵan birqatar kásiporyn qyzmetimen de tanysty. Olardyń qatarynda «Teplostil» termotaqtalar shyǵaratyn zaýyt, polıetılen qubyry men tamshylatý turbasyn shyǵaratyn «Irrıgator Qazaqstan» kásiporny, «Bıjan» et óńdeý zaýyty men ınnovasııalyq jáne ımportty almastyratyn jobalardy tabysty iske asyratyn basqa da kásiporyndar bar.
Almaty oblysy