Keıingi jyldary adamdar arasynda «telefon bizdi tyńdaıdy» degen pikir keń tarap júr. Oǵan sebep te joq emes. О́ıtkeni kópshilik telefonnan ózara áńgimelesken taqyrybyna qatysty jarnamalardy jıi kóretin bolǵan. Bálkim sizge de osy jaǵdaı tanys bolar. Buryn bul jaı kúdik bolsa, endi negizi bar shyndyq ekeni anyqtalyp otyr. «Apple» kompanııasy qurylǵylary arqyly qoldanýshylardyń jeke áńgimelerin jasyryn tyńdaǵany úshin 95 mıllıon dollar ótemaqy tóleýge kelisken. Alaıda kompanııa ótemaqy tóleýge kelisse de, aıypty moıyndaǵan joq.
Másele, «Siri» daýystyq kómekshisinde. Bul kómekshi qoldanýshy pármen bergende ǵana iske qosylýy kerek. Biraq 2019 jyly «The Guardian» basylymy jarııalaǵan aqparatqa sáıkes, «Siri» keıde kezdeısoq qosylyp, adamnyń jeke áńgimesin jazyp otyrǵan. Mysaly, naızaǵaıdyń dybysy, sydyrma úni sııaqty jaı ǵana fondyq dybystar «Siri»-di iske qosýǵa sebep bolǵan. «Apple» qyzmetkeri jazbalardy arnaıy adamdar tyńdap, kómekshiniń durys jumys istep jatqanyn tekseretini týraly aqparat bergen. Jazbalarda qoldanýshynyń ornalasqan jeri men baılanys aqparaty da bolǵan. Osy jaǵdaıdan keıin «Lopes Apple»-ge qarsy degen ujymdyq sot isi qozǵaldy. Talap bildirgender «Siri» tyńdaǵan áńgimeler men keıinnen shyqqan jarnamalardyń arasynda sáıkestik bar ekenin aıtyp otyr. Mysaly, «Air Jordan» aıaqkıimi týraly sóıleskennen keıin dál sol aıaqkıimniń jarnamasy shyqqan. Nemese dárigermen operasııa týraly sóıleskennen keıin – sol qyzmettiń jarnamasy paıda bolǵan. «Apple» bul aıypty resmı túrde moıyndamasa da, 95 mıllıon dollar ótemaqy tóleýge kelisip otyr. О́temaqyny 2014 jyldyń qyrkúıegi men 2024 jyldyń jeltoqsany aralyǵynda «Siri» bar qurylǵyny satyp alǵan AQSh azamattary ala alady. Ár qurylǵy úshin 20 dollarǵa deıin tólenýi múmkin.
Kompanııa bul jaǵdaıdan keıin «Siri» júıesine ózgeris engizgenin aıtty. Endi qoldanýshy ruqsat bergende ǵana qyzmetkerler júıeniń jumys istep turǵanyn teksere alady. Al dybystar ózinen-ózi jazylmaıdy. Aıta ketý kerek, mundaı jaǵdaı tek «Apple»-de emes. 2018 jyly «Amazon» kompanııasynyń «Alexa» atty kómekshisi erli-zaıyptynyń sóıleskenin jazyp alyp, jazbany kúıeýiniń áriptesine jiberip qoıǵan. Keıin «Bloomberg», «Amazon» myńdaǵan jumysshyny qoldanýshylardyń jazbalaryn tyńdaýǵa jumyldyrǵanyn jazǵan. «Google» men «Samsung» ta osyndaı aıyptaýlarǵa ushyraǵan.
2019 jyly júrgizilgen saýalnamada azamattardyń 55 paıyzy, al 2023 jyly 60 paıyzdan astamy telefondarynyń olardy tyńdaıtynyn aıtqan. Sondaı-aq kóbi jaqynda sóılesken taqyryppen baılanysty jarnamany kórgenin jetkizgen. Alaıda psıhologter bul qubylysty «rastaý qateligi» dep túsindiredi. Iаǵnı adam keıbir aqparatty esinde saqtap, oǵan erekshe mán beredi. Sol sebepti bir ret aıtqan sózimen baılanysty jarnamany kórip qalsa, muny kezdeısoq emes dep oılaıdy.
Qazir adamdar telefon mıkrofonyn skotchpen jaýyp qoıatyn bolǵan. «TikTok»-ta keı qoldanýshylar «Siri»-den ózin tyńdamaýdy ótinedi. Bul – adamdardyń qupııa derekteriniń taralyp ketpeýine alańdaı bastaǵanyn kórsetedi. Tehnologııa bizge kóp paıda ákelip jatyr. Biraq onyń biz týraly qanshalyq aqparat jınap jatqanyn da umytpaýymyz kerek. Smart qurylǵylar tek tyńdap qana qoımaı, ony este saqtap, jarnama arqyly jaýap ta qaıtarady. Sondyqtan árbir qoldanýshy sanaly ári saq bolýy kerek.