• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Rýhanııat 16 Shilde, 2025

Mereıtoı baǵdarlamasy málim boldy

130 ret
kórsetildi

Uly oıshyl, aǵartýshy, aqyn Abaı Qunanbaıulynyń 180 jyldyq mereıtoıy – halqymyzdyń rýhanı bolmysyn ulyqtaıtyn, el birligin bekemdeıtin tarıhı oqıǵa. Osyǵan oraı Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tapsyrmasyna sáıkes aımaqta aıtýly is-sharany joǵary deńgeıde ótkizýge arnalǵan mereıtoı baǵdarlamasy belgili boldy.

О́ńirlik kommýnıkasııalar qyz­meti alańynda ótken bas­pa­sóz máslıhatynda Abaı obly­sy mádenıet, tilderdi damytý jáne arhıv isi basqarmasynyń basshysy Janjigit Omar­ha­nov bastaǵan atqarýshy bılik ókilderi baıan­dama jasady. Onda halyqaralyq, respýb­lı­kalyq jáne óńirlik deńgeıde 100-den asa aýqymdy is-shara bekitilgeni aıtyldy.

«Aýqymdy baǵdarlama 1 tamyz kúni «Abay Academiyasy» ensıklopedııalyq portalynyń ashylýymen bastalady. Bul biregeı platforma aqyn murasyn sıfr­landyrý, júıeleý jáne ǵylymı ortaǵa qoljetimdi etýge baǵyttalǵan», dedi Janjigit Abzalbekuly.

2–6 tamyz aralyǵynda Qazaqstannyń halyq ártisi Maıra Ilıasovanyń Abaıǵa arnalǵan gastroldik konserti Semeıden bastalyp, aýdandarda jalǵasady. 3 tamyzda Abaı teatrynda «Abaı álemi» rýhanı keshi ótedi (Qazaqstannyń halyq ártisi Ramazan Stamǵazy, Mádenıet qaı­ratkeri Erkin Shúkiman, Erlan Rys­qalı óner kórsetedi). 4 tamyzda Seken Turys­bekov pen «Aq jaýyn» orkestriniń konserti qoıylady. 5 tamyzda «Oı tolǵaý – Hakim Abaı» monoope­rasy sahnalanady jáne 6 tamyz kúni Abaı alańynda «Abaı eli – óner kenishi» konserti men Álıhan Bókeıhan ýnı­ver­sı­tetinde «О́leń – sózdiń patshasy» atty jas aqyndar músháırasy ótpek.

«7 tamyzǵa halyqaralyq «Alash» syı­lyǵynyń ıegeri Asqar Altaıdyń shy­ǵarmashylyq keshi aıasynda «Abaı joly» ensıklopedııasy men Baǵashar Tur­syn­baıdyń «Abaı Qunanbaıuly kim?» kita­bynyń tusaýkeseri josparlanǵan. 8 tamyzda Semeıde «Adamzattyń Abaıy» res­­pýblıkalyq aqyndar aıtysy, Abaı aýda­­nynda «Jeti qazyna» ulttyq baıqaýy­nyń ashylýy ótse, 9 tamyzda Shákárim ýnı­ver­sıtetinde halyqaralyq ǵylymı konferensııa, «Jıdebaı-Bórili» mýzeıin­de kórme, Abaı kitaphanasynda kitaptar top­tamasynyń tusaýkeseri men 15 eldiń qatysýymen halyqaralyq aqyndar fes­tıvali uıymdastyrylady. Al keshkisin or­talyq alańda «Abaıǵa tartý» konserti ótedi», dedi spıker.

9 tamyz kúni Shákárim ýnıversıtetinde «Adamzattyń Abaıy: rýhanııat, parasat, tanym» halyqaralyq ǵylymı-tájirıbelik konferensııa belgilendi. Konferensııada abaıtaný ǵylymynyń ózekti máseleleri talqylanyp, maqalalar jınaǵy jaryqqa shyǵady. Abaıdyń «Jıde­baı-Bórili» memlekettik tarıhı-máde­nı jáne ádebı-memorıaldyq mýzeı-qoryǵynda «Abaı. Ýaqyt. О́ner» taqyrybynda beıneleý óneri týyn­dy­larynyń kórmesi ashylady. Abaı atyn­daǵy oblystyq ámbebap kitaphanada res­pýb­lıkalyq «Abaı» baspasynyń «Abaı álemi: aýdarma, taǵylym, mura» kitaptar toptamasynyń tusaýkeseri ótedi. Buǵan qosa «Abaı» baspasynyń tartýy retinde Danııal Ysqaqovtyń kórkem aýdarmalary, Bazarbek Atyǵaıdyń «Abaıdyń aýdarma mektebi» ǵylymı monografııa­sy, «Shákárim Qudaıberdiuly týraly estelikter men muraǵattyq qujattar» kitaby oqyrmanǵa jol tartady.

Sonymen birge kitaphanada «Adam­zat­tyń bárin súı, baýyrym dep...» ha­lyq­aralyq aqyndar aıtysy ótedi. Oǵan 15 elden aqyndar qatysady. TÚRKSOI jáne halyqaralyq Emıneský poezııa akademııasynyń qol­daýymen uıymdastyrylatyn is-sharada Abaı óleńderi 15 tilge aýdarylyp, antologııalar shyǵarylady.

10 tamyz – Abaı kúni. Bul kún tańer­teń Jıdebaıda uly aqyn rýhyna Quran baǵyshtalyp, qurbandyq shalý rásimi­nen bastaý alady. Elimizdiń barlyq óńi­rin­de Abaı eskertkishine gúl shoqtary qoıylady.

 

Semeıdegi saýyq

Semeı qalasy ákiminiń mindetin atqarý­shy Bekjan Bapyshevtiń málimdeýinshe, 1 tamyz qalalyq is-sharalar baǵdarlamasy Beıbitshilik aralyndaǵy Etnoaýylda saǵat 09:00-de bastaý alady. Onda 10 kıiz úı men altybaqan qurylyp, ulttyq sport oıyndary, konsertter men kórmeler, ulttyq taǵamdar jármeńkesi ótedi. Sol kúni Abaı óleńderinen halyqaralyq marafon bastalyp, sheteldegi jastar onlaın qatysady. Sonymen qatar saǵat 11:00-de zaǵıp jáne nashar kóretin azamattarǵa arnalǵan arnaıy kitaphana óz esigin aıqara ashady.

2 tamyz kúni «Arenada» saǵat 15:00-de 180 komandanyń qatysýymen zııatkerlik «Abaı Quiz» oıyny ótedi. Respýblıkalyq oıynǵa mereıtoımen mazmundas etip, 180 komandany qatystyrý josparlanyp otyr (ár komandada 6 adamnan 1 080 qatysýshy). Al 3 tamyzda «Arena» sport kesheninde saǵat 10:00-de qazaq kúre­sinen respýblıkalyq chempıonat ót­kizi­ledi. 200-den astam balýan kúresedi. Sonymen qatar «Abaı murasy – halyq danalyǵy» atty respýblıkalyq ádebı kesh uıymdastyrylady.

4 tamyz kúni Ertis jaǵasynda elge keńinen tanymal «Semeı Batyry» kúshtik ekstrım týrnıri respýblıkalyq deńgeıde ótedi. Mysaly, qap kóterip júgirý, zer­her­di ýaqytqa kóterý, gir tasyn julqa kóterý,­ bórenemen otyryp-turý, taǵysyn taǵy.

5 tamyz kúni «Taıqazan» meıramhana­synda úsh kúndik halyqaralyq mádenı-shy­ǵarmashylyq sán kórsetilimi bas­talmaq. Al 6 tamyzda Alikhan Bokeikhan University-de «О́leń – sózdiń patshasy» atty halyqaralyq aqyndar músháırasyna 7 memleketten jáne elimizdiń barlyq óńi­rinen aqyndar qatyspaq. 7 tamyz kúni Semeı qalasynan Qaraýyl tóbege deıingi 2 kúnge sozylatyn 180 shaqyrymdyq ha­lyqaralyq marafon bastalady. Qala turǵyndaryna arnalǵan 3 shaqyrymdyq marafon da qarastyrylǵan.

Onymen birge 10 tamyz kúni saǵat 19:00-de Semeı qalasynyń Ortalyq ala­ńynda álemge tanymal «Ulytaý» toby, Juba­nysh Jeksen, Anar Batyrhan syndy án­shiler qatysýymen «Qulaqtan kirip boıdy alar, ásem án men tátti kúı» atty gala-konsert ótedi.

 

Qaraýyldaǵy qyzyq

10 tamyz – Abaı kúni Abaı aýdanyn­da «Bala Abaıdan dana Abaıǵa» atty teatr­landyrylǵan qoıylym sahnalanady. Saǵat 11.30-da «Abaı kúni» mere­kesi saltanatty túrde ashylady. 12.00–13.00 aralyǵynda «О́leńge árkim­niń-aq bar talasy» atty kúndizgi konsert uıym­dastyrylady. 13.00–14.30 Qaraýyltóbede as beriledi. 14.30–17.00 aralyǵynda Ulttyq at sport oıyndary ótedi (top báıge, jorǵa, alaman báıge). 15.30–17.30 Qazaq kúresinen respýblıkalyq týrnırdiń fınaldyq básekeleri (túıe jáne ógiz palýan). 19.00–21.00 óner juldyzdarynyń «Jelsiz túnde jaryq aı» gala konsertimen aıaqtalady. Abaı aýdanynyń ákimi Meıirjan Smaǵulovtyń aıtýynsha, 8–10 tamyz kúnderi tuńǵysh ret respýblıkalyq «Jeti qazyna» ulttyq mádenıet, sport jáne týrızm festıvali ótedi. «Babamyzdyń súıikti oıyny toǵyzqumalaqqa, ulttyq at sporty men qazaq kúresi (ógiz palýan, túıe palýan) jarystaryna jıyny 1000-ǵa jýyq qatysýshy qamtylady dep josparlanyp otyr», dedi aýdan ákimi.

Qaraýyl tóbede keń aýqymdy etno-qalashyq qurylyp, 200-den asa kıiz úı tigiledi. 8–10 tamyz aralyǵynda arnaıy qoǵamdyq kólik marshrýttary, 12 avtobýs qyzmet kórsetedi. Múgedektigi bar adamdarǵa 10 ınvataksı qarastyrylǵan.

Abaı toıy qarsańyndaǵy is-sharalarǵa 30 myńnan astam adamnyń qatysýy josparlanǵan. Memleket basshysynyń tapsyrmasyna sáıkes barlyq is-shara mazmundy, tárbıege negizdelgen, ysyrapsyz ótedi.

1–10 tamyz aralyǵynda ótetin Abaıdyń 180 jyldyq mereıtoıynyń on kúndiginiń taqyryby:

1 tamyz – «Artyq ǵylym kitapta...»2 tamyz – «Týǵan jerge taǵzym»3 tamyz – «Uıyqtap jatqan júrekti án oıatar...»4 tamyz – «Adamnyń keıbir kezderi...»5 tamyz – «Ándi súıseń, menshe súı...»6 tamyz – «Adamzattyń bárin súı, baýyrym dep...»7 tamyz – «Dúnıe de ózi, mal da ózi – ǵylymǵa kóńil berseńiz...»8 tamyz – «Maqsutym – til ustartyp, óner shashpaq...»9 tamyz – «Aqyl, qaırat, júrekti birdeı usta, sonda tolyq bolasyń elden bólek...»10 tamyz – «Jazdym úlgi jastarǵa bermek úshin»

Abaı oblysy