Ǵaryshtaǵy temir tor tek fılmderde ǵana emes. Jer betinde de bar. Máselen, Nıý-Iork qalasynyń shetinde, ózen ústinde ornalasqan The Boat – álemdegi eń úlken qalqyma túrme, dep jazady Egemen.kz.
Nıý-Iorkte jerdiń baǵasy tym qymbat. Sol sebepti bılik jańa túrmeni qala aýmaǵyna salýdyń ornyna, sý ústine ornalastyrýdy sheshken. 1992 jyly Lýızıananyń Nıý-Orlean qalasyndaǵy keme jasaý zaýytynda The Boat («Keme») dep atalatyn barja qurastyryldy. Bul – qaladaǵy úshinshi qalqyma túrme.
Ol birden 800 adamǵa arnalǵan. Munda aýyr qylmyskerler emes, usaq buzaqylar, urylar, qoǵamdyq tártipti buzǵandar otyrady. Qurylymy jaǵynan kádimgi kemege uqsasa da, ishinde tolyqqandy túrme tártibi ornaǵan. Bul nysan Gınnestiń rekordtar kitabyna álemdegi eń iri qalqyma túrme retinde engen.
Túrme ózen jaǵasynda ornalasqanymen, odan qashyp shyǵý múmkin emes. Bolattan jasalǵan korpýsy men shekteýli keńistigi kez kelgen tártip buzýshylyqtyń aldyn alady. Qaýipsizdik júıesi joǵary deńgeıde.