AES jobasy aıasynda reaktor tehnologııacyn jetkizýshini (vendordy) aıqyndaýǵa ashyq ári básekeli dıalog qoldanyldy. Álemdegi jetekshi reaktor óndirýshi kompanııa basshylarymen kelissóz júrgizilip, óndiristik nysandarǵa is-sapar jasaldy. Nátıjesinde yqtımal vendor short-tizimine «Rosatom», «China National Nuclear Corporation», «Électricité de France» jáne «Korea Hydro & Nuclear Power» kirdi, dep jazady Egemen.kz.
Vendorlar týraly
Atom energııasy agenttigi men «Qazaqstandyq atom elektr stansııalary» JShS fransýzdyq «Assystem» ınjınırıngtik kompanııasymen birlesip ázirlegen ádisteme negizinde atalǵan kompanııalardyń reaktorlyq tehnologııalary men usynystary keshendi túrde baǵalandy. Baǵalaý kelesi negizgi ólshemsharttar boıynsha júrgizildi: qaýipsizdik, tehnologııalyq jáne qarjylyq aspektiler, halyqaralyq tájirıbe, kadrlardy daıarlaý deńgeıi, jergilikti qamtý úlesi men basqa da faktorlar.
Taldaý nátıjesi ártúrli vedomstvoaralyq platformalarda qaraldy. Nátıjesinde «Rosatom» elimizde birinshi atom elektr stansasyn salý jobasy boıynsha halyqaralyq konsorsıýmnyń kóshbasshysy bolyp tanyldy. Qytaı Ulttyq ıadrolyq korporasııasynyń usynysy ekinshi orynda, odan keıin Électricité de France jáne úshinshi orynda Korea Hydro & Nuclear Power.
Sonymen qatar, elimizde salynatyn ekinshi AES jobasy boıynsha basym seriktes retinde Qytaıdyń «China National Nuclear Corporation» kompanııasy qarastyrylyp otyr. Qazirgi ýaqytta osy baǵytta memlekettik organdar men kompanııalar deńgeıinde kelissózder júrgizilip jatyr.
Úshinshi AES qurylysy boıynsha da yqtımal vendorlarmen, onyń ishinde «China National Nuclear Corporation» kompanııasymen kelissózder júrgizilýde. Kelissózder joǵary qýatty reaktorlarmen qatar shaǵyn jáne orta qýatty reaktorlar boıynsha da júrgizilip jatyr.
Ornalasatyn jeri jóninde
El Úkimetiniń 2024 jylǵy 30 jeltoqsandaǵy № 1137 «Atom elektr stansasy» atomdyq qondyrǵysyn salýǵa arnalǵan aýmaq týraly» qaýlysymen Almaty oblysynyń Jambyl aýdany AES qurylysyn salýǵa arnalǵan aýmaq týraly sheshim qabyldanyp, atom elektr stansasynyń qurylys alańyn anyqtaý úshin osy aýdanda ınjenerlik-izdestirý jumystaryn bastaý josparlanyp otyr.
Birinshi AES-ke belgilengen aýdannan bólek, elimizdiń basqa óńirleri de ekinshi AES salýǵa qarastyrylýda. Qazir bul jumystar aldyn ala kezeńde tur. Bolýy yqtımal alańdarǵa baǵa berýge konsýltasııa júrgizilýde. Qorytyndy sheshim energetıkalyq teńgerim men óńirlerdiń ınfraqurylymdyq daıyndyǵyn eskere otyryp, qoldanystaǵy zańnamaǵa sáıkes qabyldanady.