Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev jasandy ıntellektini damytý máseleleri jónindegi keńeste keleshegi zor startaptar men ulttyq mańyzy bar jobalarǵa basymdyq berý qajettigin atap ótti.
Jańashyl platformalar
Sonymen qatar shashyrańqy memlekettik aqparattyq júıelerdi retke keltirý, olardy birizdendirý jáne tıimdiligin arttyrý baǵytynda naqty qadamdar jasaý keregin aıtqan edi. Bul – tehnologııalyq jańǵyrý kezeńinde eldiń básekege qabilettiligin arttyrýdyń basty sharty. Osy saıası baǵdar aıasynda otandyq kásipkerler men ınnovatorlar tyń jobalar usynyp otyr. Olardyń qatarynda jol-kólik apattaryn tirkeýdi avtomattandyratyn dron júıeleri de, qyzmetkerlerdiń ónimdiligin arttyrýǵa arnalǵan HR-platformalary da bar. Mundaı sheshimderdiń tek ishki naryqqa ǵana emes, halyqaralyq deńgeıge shyǵa alatyndaı áleýeti mol. «Astana Hub» uıym dastyrǵan «AI’preneurs 2025» jobasy aıasynda júzege asqan startaptardyń birqataryn oqyrman nazaryna usynamyz.
«Stiker.AI»
«Stiker.AI» – frılans mamandar men salyq salasyndaǵy keńesshilerdiń ákimshilik jumystaryn jeńildetýge arnalǵan avtomattandyrý platformasy. Jobanyń basty maqsaty – qujat jınaý, tólem qabyldaý jáne klıentpen baılanys sııaqty ýaqytty kóp alatyn kúndelikti úderisterdi barynsha ońtaılandyrý.
Júıe qujat aınalymyn avtomattandyrady, klıentten qajetti faıldar men aqparatty ózi surap, jınap, saqtaıdy, sondaı-aq tólemderdi tikeleı WhatsApp arqyly qabyldaýǵa múmkindik beredi. Bul qosymsha ıntegrasııalarsyz, klıent úshin yńǵaıly formatta júzege asady. Sonymen qatar daıyn shablondar, avtomatty jaýaptar men eske salǵyshtar arqyly klıentpen qarym-qatynas sapasy artady.
Artyqshylyǵynyń biri – qosymsha kúrdeli baǵdarlamalardy ornatýdyń qajeti joq, barlyǵy smartfondaǵy qosymshalar arqyly iske asady. Komanda buǵan deıin venchýrlyq qarjylandyrýsyz-aq klıent ustap qalýǵa baǵyttalǵan SaaS ónimin iske qosqan tájirıbeli kásipkerlerden quralǵan.
«Biz ónimniń ınterfeısi men fýnksıonalyna jaýap beremiz, naryqty jaqsy bilemiz jáne klıent tartýda tájirıbemiz mol, tehnologııalyq negizimiz jasandy ıntellekt pen avtomattandyrýǵa súıenedi, al qarjy strategııasyn «fractional CFO» basqarady. AQSh-ta bul baǵyt mıllıardtaǵan dollarlyq ındýstrııaǵa aınalǵan, al Qazaqstan men TMD naryǵynda WhatsApp arqyly bıznes-kommýnıkasııa endi ǵana damyp jatyr. Osy turǵyda «STIKER.AI» – jergilikti naryqqa beıimdelgen, qoljetimdi ári tıimdi sheshim», deıdi joba avtorlarynyń biri Venera.
«Yer AI»
Sheteldiń bedeldi ýnıversıtetine túsý – arman ǵana emes, júıeli daıyndyqty qajet etetin uzaq jol. Kóptegen talapker osy jolda emtıhanǵa daıyndalý, esse jazý, stıpendııa izdeý, qujat rásimdeý sııaqty ondaǵan mindetpen betpe-bet keledi. Dál osy kezde «Yer AI» kómekshi bola alady. Bul – úzdik joǵary oqý oryndaryna túsýge arnalǵan jasandy ıntellekt negizindegi platforma. Ol talapkerdiń barlyq qabyldaý jumys barysyn bir jerden basqarýǵa múmkindik beredi. «Yer AI» arqyly stýdent Ielts nemese Sat sekildi testterge daıyndalyp qana qoımaı, esse men motıvasııalyq hat jazý daǵdysyn jetildiredi. Sondaı-aq stıpendııalar men ýnıversıtetterdi izdep tabady, qabyldaý qujattarynyń mártebesin baqylaıdy.
«Talapkerler úshin negizgi qıyndyq – qabyldaý úderisiniń tym shashyrańqy ári kúrdeli bolýy. Biz «Yer AI» arqyly barlyq qajetti quraldy bir jazylymmen qoljetimdi ettik. Bul – qaltańyzdaǵy jeke qabyldaý komandasy. Jasandy ıntellekt stýdentke daıyndyqty jekelep josparlap, qadam saıyn baǵyt beredi. Bizdiń maqsatymyz – tek aqparat usyný emes, stýdentti naqty nátıjege jetkizý»,deıdi joba avtory Ámına.
Ortalyq Azııada jyl saıyn 200 myńnan astam jas shetelde bilim alýǵa nıet bildiredi, biraq aımaqta tolyqqandy birtutas platforma joq. «Yer AI» osy olqylyqtyń ornyn toltyrý maqsatynda jasalǵan. Bul – talapker úshin ýaqytty únemdeýdiń, resýrstardy tıimdi paıdalanýdyń jáne eń bastysy armandaǵan ýnıversıtetke bir qadam jaqyndaýdyń zamanaýı joly.
«A Team»
Kóptegen kompanııa basshysy óz komandasynyń naqty qalaı jumys istep jatqanyn bilmeıdi. Al keıde qyzmetkerler ne úshin bul jerde júrgenin túsinbeıdi. «Gallup» zertteýiniń málimetinshe, ár tórtinshi qyzmetker birinshi jyldyń ishinde jumystan ketedi. Munyń sebebi basshylarda qyzmetkerlerdiń tıimdiligin ólsheıtin quraldyń bolmaýy, al qyzmetkerlerde damýǵa jáne maqsatqa degen túsiniktiń joqtyǵy. Osy máseleni sheshý úshin «Ateam» komandasy erekshe HR-platforma jasap shyǵarǵan.
«Biz tájirıbeli kásipkerler komandasymyz. 2018 jyldan beri ártúrli jobalardy iske qosyp kelemiz, bes elde jumys istedik, 250 000 dollardan astam ınvestısııa tarttyq. Jınalǵan tájirıbemizdi biriktirip, «Ateam» platformasyn jasadyq. Bul júıe ár qyzmetkerdiń biliktiligin tekseredi, oǵan jeke damý josparyn jasaıdy, keri baılanysty avtomatty túrde taldaıdy jáne basshyǵa naqty usynys beredi. Sonyń arqasynda kadr turaqsyzdyǵy bir toqsanda 50%-ǵa azaıady, al tıimdilik 19%-ǵa artady. Qazirgi HR-naryǵynda biz usynatyn múmkindikter joqtyń qasy. AQSh-ta mundaı qyzmettiń baǵasy ár qyzmetkerge 200 dollardan bastalady. Qyrkúıekte biz AQSh-ta tolyq iske qosylyp, 250 000 tipti odan kóp ınvestısııa tartýdy josparlap otyrmyz. Barlyq ázirlememiz daıyn, endigi maqsat – aýqymdy masshtabtaý», deıdi komanda múshesi Maksım.
Mamandardyń aıtýynsha,
«A Team» – ólsheýish qural ǵana emes, naqty damýǵa jeteleıtin júıe. Bul kompanııalarǵa qyzmetkerlerin saqtap qalýǵa, olardyń yntasyn arttyrýǵa jáne tabysyn eseleýge kómektesedi.
«U-Drone»
Jolda apat bolsa, keptelis saǵattap sozylady. Bul júrgizýshiler úshin qalypty jaǵdaıǵa aınalǵan. О́ıtkeni apatty rásimdeý uzaqqa sozylady, al joldaǵy qozǵalys tolyq toqtaıdy. Statıstıka boıynsha, elimizde jyl saıyn 30 myńnan astam jol-kólik oqıǵasy tirkeledi. Onyń shamamen 70 paıyzynda zardap shekkender bolmaıdy. Tek kólik zaqymdalady. Mundaı jaǵdaılardy eýroprotokol arqyly tez sheshýge bolady, biraq ony júrgizýshilerdiń nebári 10 paıyzy ǵana qoldanady. Osy máseleni sheshý maqsatynda startapshy Erjan Aǵzamov «U-Drone» júıesin jasap shyqqan. Bul – apat ornyn dron arqyly túsirip, jasandy ıntellekt kómegimen birneshe mınýtta 3D-model jasaıtyn jáne barlyq málimetti avtomatty túrde resmı hattamaǵa engizetin jańa tehnologııa.
«Men jol qaýipsizdigi men qalalyq josparlaý salasynda 10 jyldan beri jumys isteımin. Komandamda dron tehnıkasy, mobıldi tehnologııalar, mashına jasaý, elektrondy ınjenerııa jáne jol qaýipsizdigi salasynda tájirıbeli mamandar bar. Sondyqtan biz apat ornyn rásimdeýdi tolyq avtomattandyrýdy maqsat ettik. Júıe arqyly búkil jumysty jarty saǵatta tyndyrýǵa bolady. Júıeniń jumys isteý tártibi qarapaıym. Polısııaǵa habar túsken soń dron oqıǵa ornyna ushady, túsirilim jasap, derekterdi óńdeıdi. Jasandy ıntellekt daıyn hattamany polısııaǵa joldaıdy, al qujat bekitilgen soń júrgizýshiler ony onlaın alady. Bul ýaqytty únemdeý ǵana emes, polısııa qyzmetkerleriniń júktemesin azaıtýǵa da múmkindik beredi», deıdi E.Aǵzamov.
Júıe qazir Almaty men Astana qalalarynda qanatqaqty joba retinde iske qosylmaqshy. Ázirleýshilerdiń aıtýynsha, Almaty qalalyq Polısııa departamentimen kelissózder júrgizilgen, sondaı-aq «AkDrones» kompanııasymen seriktestik ornatý josparda bar. Jyl aıaǵyna deıin kelisimshart jasalyp, kelesi jyly keminde úsh aımaqta iske qosylady. 2027 jylǵa qaraı tórt aımaqqa deıin keńeıtý kózdelgen.
«Astana Hub» bas dırektory Maǵjan Mádıevtiń aıtýynsha, atalǵan startaptar kelesi jobaǵa úlgi bolarlyqtaı jańa standart ornatyp otyr.
«Astana Hub» alańynda ár avtor óz ıdeıasyn naqty ónimge aınaldyryp, ony naryqqa shyǵara alady. Bul jolda olarǵa tájirıbeli trekerler baǵyt kórsetedi, salalyq sarapshylar kásibı keńes beredi. Qajetti resýrstarǵa qol jetkizý jobany jyldam damytýǵa múmkindik beredi. Mundaı júıe tıimdiligin áldeqashan dáleldegen. Osy arqyly sheteldik ınvestorlarmen kelisim jasap, ónimin basqa elderge satqan tabysty startaptar da bar. Biz endi elimizdegi IT-talanttardy kóbirek tartyp, olardyń áleýetin ashýǵa kómekteskimiz keledi. Árbir startap – tek bir kásiptiń tabysy emes, búkil IT-salasynyń damýyna qosqan úles. Sol sebepti biz jobalardy jahandyq deńgeıge shyǵaryp, elimizdi Ortalyq Azııadaǵy tehnologııalyq kóshbasshylardyń birine aınaldyrýdy kózdeımiz. Bul – eldiń ınnovasııalyq áleýetin arttyryp, jastardyń óz elinde básekege qabiletti ónim jasaýyna múmkindik beretin mańyzdy qadam», deıdi ol.