Ustazyn ulyqtaǵan eldiń urpaǵy sanaly

– Mirjaqyp Dýlatuly «Halyqqa eń paıdaly adam – muǵalim» degen. Muǵalim – ár azamat úshin óte qadirli tulǵa. Basqa sózben aıtqanda, muǵalim árbir balaǵa ómir jolyn kórsetedi. Ustaz – tálim-tárbıe men bilimniń qaınar kózi. Kez kelgen qoǵamnyń kemeldigi, órkenıettiligi ustazǵa degen qatynasymen ólshenedi. Ustazyn ulyqtaǵan eldiń urpaǵy sanaly, bolashaǵy jarqyn bolary haq. Sebebi ár muǵalimniń eńbegi – eren, elimizdiń damýyna qosqan úlesi – orasan. Sondyqtan búgin men bilim berý salasynda eńbek etip júrgen barsha azamatqa shynaıy rızashylyǵymdy bildiremin, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Memleket basshysy ozyq oıly ult bolý úshin eń aldymen, bilim-ǵylymnyń damýyna basa mán berýimiz kerek dep sanaıdy.

– Keıingi bes jylda elimizde osy baǵytta kóp jumys isteldi. Bilim salasyna bólinetin qarjy úsh ese artty. 1 200 jańa mektep ashyldy. «Keleshek mektepteri» ulttyq jobasy júzege asyrylyp jatyr. Osy joba bo­ıynsha zaman talabyna saı 150 bilim oshaǵy salyndy. Sondaı-aq osyndaı 67 mekteptiń qurylysy júrip jatyr. Balalardyń sapaly bilim alýyna qajetti barlyq jaǵdaı jasalýda. Bul derekti halyq bilýi kerek, sebebi memleket jas urpaqtyń bilimine jáne ustazdardyń jaǵdaıyna basa nazar aýdaryp jatyr. Biz pedagogterdiń mártebesin kóterip, áleýmettik jaǵdaıyn jaqsartý úshin naqty sharalardy qolǵa aldyq. Arnaıy zań qabyldadyq. Búginde ustazdardyń jalaqysy eki ese ósti, – dedi Prezıdent.

Qasym-Jomart Toqaev ustaz bolý naǵyz bilikti, daryndy, sheber mamannyń ǵana qolynan keletinin alǵa tartyp, muǵalimniń eńbegi soǵan saı laıyqty baǵalanýǵa tıis ekenine toqtaldy.

– Qazir bilim naryǵynda báseke kúsheıdi, kóptegen jastarymyz ustaz bolýǵa umtylyp jatyr. Ásirese mektepti «Altyn belgimen» bitirgen túlekterdiń arasynda muǵalimdik jolyn tańdaǵan­dar kóp. Bul – óte jaqsy úrdis. Memleket mundaı azamattardy árdaıym qoldaıdy. Bıyl muǵalimder daıarlaý úshin 13 myńnan asa grant bólindi. Bul – elimizdegi barlyq granttyń besten birine jýyǵy degen sóz. Jalpy, bilim salasynda júıeli jumys istelip jatyr, nátıjesi de jaqsy dep aıtýǵa bolady. Mysaly, byltyrdan beri myńnan asa oqýshy túrli pánnen halyqaralyq bilim saıysynda jeńimpaz atandy. Bul – ustazdardyń belsendi jumysynyń jemisi, daryndy jastarymyzdyń tabandy eńbeginiń nátıjesi. Men tamyz aıynda olımpıa­da jeńimpazdary men júldegerlerin Aqordaǵa shaqyryp, olarǵa arnaıy sertıfıkattar tabystadym. Bul dástúr jalǵasyn tabady, – dedi Prezıdent.

Memleket basshysy el jastaryna zor úmit artyp, óskeleń urpaqtyń erteńine úlken senimmen qaraıtynyn jetkizdi.

– Qazirgideı qubylmaly zamanda sapaly bilimmen qatar, sanaly tárbıeniń mańyzy erekshe. Biz osy máselege basa nazar aýdarýymyz kerek. Bul iske memleket te, mektep te, otbasy da birdeı atsalysýy qajet. Bıyldan bastap barlyq mekteptiń oqytý úderisine «Adal azamat» birtutas tárbıe baǵdarlamasy engizilip jatyr. Basty maqsat – jas urpaqtyń sanasyna jalpyulttyq qundylyqtardy sińirý, olardy otanshyl rýhta tárbıeleý. Qazirgi tańda búkil halyq «Taza Qazaqstan» tujyrymdamasyn iske asyrýǵa qomaqty úles qosyp, osy mańyzdy jumysqa belsendi túrde atsalysýda. «Taza Qazaqstan» jalpyulttyq qozǵalysy – jaı naýqan emes, bul – mán-maǵynasy tereń, elimizdiń bolashaǵyna tikeleı qatysy bar jumys. Sondyqtan men barlyq muǵalimder qaýymyna osy bastamaǵa qoldaý kórsetkeni úshin alǵys aıtamyn. Munyń bári, túptep kelgende, ult sapasynyń myqty bolýyna áser etedi. Jalpy, alda áli de kóp jumys bar. Men Tamyz konferensııasynda bilim berý isine qatysty birqatar ózekti máselege arnaıy toqtaldym. Úkimetke naqty tapsyrmalar berdim. Oqý-aǵartý mınıstrligi barlyq jumysty ýaqtyly ári sapaly oryndaýy kerek, – dedi Qasym-Jomart Toqaev.

Prezıdent zaman talabyna saı damy­ǵan, ozyq el bolýǵa úndep, bilim berý isindegi sıfrlandyrý máselesine nazar aýdardy.

– Sıfrlandyrý jáne jasandy ıntellekt tehnologııasy – qazirgi zamannyń aqıqaty. Sol sebepti men bıylǵy halyqqa Joldaýymdy osy ózekti máselege arnadym. Sıfr­lyq saýattylyqty balalarǵa mektepten bastap úıretken durys. Oqýshylar ozyq teh­no­logııany oqýda tıimdi paıdalana bil­geni jón. Bul – ustazdarǵa da qatysty másele. Muǵalimder zamanaýı daǵdylar­dy jetik meńgerýi qajet. Jasandy ıntellek­tini bilim salasynda keńinen paıdalanǵan abzal. Sıfrlyq el bolý – bir kúnniń sharýa­sy emes. Qarapaıym tilmen aıtqanda, bul – mektepten bastap túbegeıli jańa tásil­men jumys isteý degen sóz. Sizder, qurmet­ti ustazdar, osy mańyzdy mıssııany júzege asy­rýǵa atsalysyp, belsene jumys isteısiz­der dep senemin, – dedi Memleket basshysy.

Qasym-Jomart Toqaev elimizdiń mem­lekettik saıasatynda «Zań jáne tártip» qaǵıdasy ústemdik quratynyn jetkizip, ony júıeli júzege asyrý nátıje bere bastaǵanyna toqtaldy.

– 2019 jyldan beri qylmystyq quqyq­buzý­shylyqtyń sany eki ese qysqardy. Ýákiletti organdar bul baǵyttaǵy keshendi jumysty jalǵastyrýy kerek. Qoǵam­da joǵary quqyqtyq mádenıet qa­lyp­tastyrýda Oqý-aǵartý mınıstr­ligi men pedagogter aıryqsha ról atqarady. Sebebi ádildik, zań jáne tártip qaǵıdattary mektep partasynan bastap ornyǵýy qajet. Osylaı ǵana biz óskeleń urpaqtyń úılesimdi damýyn qamtamasyz etip, shyn máninde Qaýipsiz, Qýatty jáne Ádiletti Qazaqstandy qura alamyz, – dedi Prezıdent.

Jıynda Qasym-Jomart Toqaev bilim salasyna qosqan eleýli úlesi jáne Qazaqstan Respýblıkasyna sińirgen aıryqsha eńbegi úshin bir top ustazdy memlekettik nagradamen marapattady.

Prezıdent qolynan mektep muǵalim­derimen birge kolledj jáne joǵary oqý oryn­darynyń oqytýshylary, sondaı-aq erekshe qajettiligi bar balalarmen ju­mys isteıtin mamandar da marapat aldy.

Is-sharada «Daryndy balalarǵa arnal­ǵan mamandandyrylǵan «Daryn» lıseı-ınter­natynyń muǵalimi Muhtar Talqan­baev pen «Shkola Býdýshego «Ádilet» balabaqsha-mektep kesheniniń muǵalimi Tatıana Qudaıbergenova sóz sóıledi.