Elimizdiń Atom energııasy jónindegi agenttigi Májiliske «TMD-ǵa qatysýshy memleketterde radıoaktıvti materıaldardy transshekaralyq tasymaldaý týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» Zań jobasyn qarastyrýǵa usyndy. Kelisimge Úkimet 2020 jylǵy 6 qarashada ótken TMD Úkimet Basshylary Keńesiniń otyrysy aıasynda qol qoıdy, dep jazady Egemen.kz.
Qazir Respýblıka aýmaǵy boıynsha radıoaktıvti materıaldardy tasymaldaý tártibine baılanysty máseleler qoldanystaǵy zańnamamen rettelgen. Radıoaktıvti materıaldardy transshekaralyq tasymaldaý ýákiletti memlekettik organdar (Atom energııasy jónindegi agenttiginiń Atomdyq qadaǵalaý jáne baqylaý komıteti, О́QM О́nerkásip komıteti) beretin ruqsattar (lısenzııalar) negizinde júzege asyrylady.
Kelisimdi ratıfıkasııalaý qajettiligi radıoaktıvti materıaldardy birneshe memlekettiń aýmaqtaryn qamtıtyn halyqaralyq tasymaldaý kezinde TMD-ǵa múshe memleketterdiń ýákiletti organdarynyń is-qımyldarynyń kelisimdiligin, ruqsat qujattaryn ózara tanýdy jáne qaýipsizdikti qamtamasyz etýdiń biryńǵaı tásilderin talap etýimen negizdeledi. Ol transshekaralyq tasymaldardy baqylaý tıimdiligin arttyrýǵa, radıoaktıvti materıaldardy memlekettik shekaralar arqyly ótkizý kezinde negizsiz kidiristerdi boldyrmaýǵa, oryn aýystyrý monıtorıngi júıesin jetildirýge, sondaı-aq radıoaktıvti materıaldardyń zańsyz oryn aýystyrýynyń jolyn kesýge yqpal etetin bolady.
Bul qujat 2025 jylǵy 26 qyrkúıekte Ǵylym jáne tehnologııalar jónindegi Ulttyq keńestiń otyrysynda belgilegen saıasat kontekstinde erekshe mánge ıe boldy. Memleket basshysy atom energetıkasy men ıadrolyq tehnologııalardy damytý energetıkalyq qaýipsizdikti, ǵylymı-tehnıkalyq progresti jáne eldiń atomdy beıbit maqsatta paıdalaný salasyndaǵy halyqaralyq mindettemelerin qamtamasyz etýdiń negizgi baǵyttarynyń biri bolyp tabylatynyn atap ótti. Osy turǵyda Qazaqstan joǵary halyqaralyq qaýipsizdik standarttaryna sáıkes keletin zamanaýı normatıvtik-quqyqtyq bazany dáıekti túrde qalyptastyrady, bul osy Kelisimdi ratıfıkasııalaýdyń qosymsha ózektiligin beredi.
Zań jobasyn qabyldaý teris áleýmettik-ekonomıkalyq nemese ózge de saldarǵa alyp kelmeıdi, memlekettik bıýdjetten qosymsha shyǵystardy talap etpeıdi. Sondaı-aq zańǵa qosymsha táýeldi normatıvtik quqyqtyq aktilerdi qabyldaý qajettigin negizdemeıdi.