Baqyt – ólsheýi qıyn uǵym. Bireý ony otbasyndaǵy tynysh ómirmen kásibiniń jemisinen tabady, endi biri saıahat pen erkindikten izdeıdi. Al búginde bul uǵym tek jeke sezimmen ǵana emes, ómir súrip otyrǵan ortamen de tikeleı baılanysady. Shynynda, adam ózin baqytty seziný úshin tek ishki kúı ǵana emes, meken etken qalasy da mańyzdy ról atqara ma? Osy saýalǵa jaýap izdegen halyqaralyq Time Out basylymy jyl saıyn álemniń túkpir-túkpirindegi adamdar arasynda zertteý júrgizip keledi. Bıylǵy zertteýge 18 myńnan astam adam qatysyp, óz qalalarynyń ómir sapasy men mádenı tynysyn baǵalaǵan. Respondentterden qala ómiriniń túrli qyrlary: mádenıet, kólik júıesi, turǵyn úıdiń qoljetimdiligi, tabıǵatqa jaqyndyq, qaýipsizdik jáne kúndelikti ómirdiń yrǵaǵy týraly suralǵan. Al basty suraq: «Sizdiń qalańyz sizdi baqytty ete me?» Saýalǵa berilgen jaýaptar álemniń júzdegen qalasynyń ishinen jıyrmasyn erekshe bólip kórsetken. Eń qyzyǵy bul tizimde ekonomıkalyq alyptar da, saıası ortalyqtar da emes, adamǵa jaıly tynys usynǵan qalalar kósh bastaǵan, dep jazady Egemen.kz.
Baqyt qalasy qaıda?
Time Out basylymynyń zertteýine sáıkes, baqyttyń kartasynda birinshi oryn Birikken Arab Ámirlikteriniń astanasy – Abý-Dabı qalasyna tıesili. Mundaǵy turǵyndardyń 99 paıyzy óz qalasy olardy baqytty etetinin aıtqan, al 93 paıyzy «ómirimde mundaı jaıly ortada bolmaǵanmyn» dep jaýap bergen. Zertteý avtorlarynyń aıtýynsha, «Abý-Dabı – adamdardyń óz qalasyna degen maqtanyshy men súıispenshiligi eń joǵary deńgeıge jetken meken». Turǵyndar munda kún saıyn jańaryp jatqan ınfraqurylymmen qatar, ulttyq dástúrdiń saqtalyp otyrǵanyna erekshe mán beredi eken.Kóshtiń ekinshi satysynda – Kolýmbııanyń Medelın qalasy tur. Bir kezderi qaýipti aımaq sanalǵan bul shahar búginde álemge beıbit ómirdiń, mádenı jańǵyrýdyń sımvoly retinde tanylǵan. Medelın turǵyndarynyń 97 paıyzy óz qalasynan kúndelikti qýanysh tabatynyn aıtqan. Bul qalaǵa «máńgi kóktem qalasy» degen at beker berilmegen. Kóshelerde kofe ıisi men mýzyka úni qatar estilip, al qoǵamdyq keńistikterde ómir qaınap jatady desedi.
«Medelınde baqyt degen – tynysh tańerteń, dostarmen kezdesý, jymıystan bastalatyn kún», deıdi saýalnama qatysýshysy.Úshinshi orynda Ońtústik Afrıkanyń injý-marjany sanalatyn Keıptaýn. Munda turatyndardyń 97 paıyzy ózderin baqytty sezinetinin aıtqan. Qala muhıt pen taýdyń arasynda ornalasqan, biraq onyń basty qupııasy tabıǵatynda ǵana emes ondaǵy adamdardyń ómir súrý mánerinde. Munda óner men erkindik erekshe qadirlenedi. «Keıptaýnda ár kún – shabyt. «Tańerteń teńizge qarap oılanasyń, túste bazarda dostaryńmen kúlesiń, keshke óner galereıasyna barasyń. Osy ómirdiń ózi – baqyt», degen jergilikti turǵyn.
Al 2025 jylǵy reıtıngtiń alǵashqy jıyrmalyǵyna Abý-Dabı, Medelın, Keıptaýn, Mehıko, Mýmbaı, Pekın, Shanhaı, Chıkago, Sevılıa, Melbýrn, Braıton, Portý, Sıdneı, Chıangmaı, Marrakesh, Dýbaı, Hanoı, Djakarta, Valensııa jáne Glazgo qalalary engen. Qarasańyz, bul tizimde baı da, kedeı de memleketterdiń qalalary bar. Demek, baqyt deńgeıin ekonomıkalyq kórsetkishter ǵana aıqyndamaıdy. Zertteý dáleldegendeı, adam ózin jaıly sezinetin orta – onyń eń úlken kapıtaly.
Baqytty orta, baqytty adam
Qazaqta «Jeruıyq» degen uǵym bar. Asan qaıǵy izdegen ol meken jaıly tabıǵat pen ádiletti qoǵamnyń jáne rýhanı tynyshtyqtyń nyshany edi. Qazirgi «baqytty qalalar» ıdeıasy sol armannyń zamanaýı kórinisi sekildi. Zertteý nátıjesi baqytty qala jasaý úshin úlken baılyq kerek emes, adamdardyń bir-birine degen senimi men qamqorlyǵy jetkilikti ekenin kórsetkendeı. Eger adam ómir súrip otyrǵan jerinen qýanysh tapsa, sol meken onyń «Jeruıyǵyna» aınalady. Sáıkesinshe, ondaı ortada adam ózin qoǵamnyń bólshegi emes, onyń júregi retinde sezinedi. Bul sezimge ekonomıka da, saıasat ta áser ete almaıdy. О́ıtkeni shyn máninde, baqyttyń mekeni kartada emes – adamnyń óz júreginde.