• RUB:
    6.68
  • USD:
    520.93
  • EUR:
    609.07
Basty saıtqa ótý
Mádenıet 05 Qarasha, 2025

Aqtoǵaıdan Alashqa deıin

61 ret
kórsetildi

Aqtoǵaı topyraǵynda dúnıege kelgen dúldúlder men bulbuldardyń sanynda esep joq. Áset Naımanbaıulynan bastalǵan óner kerýeni Kúlásh Baıseıitova, Manarbek Erjanovtarmen jalǵasyp, «Toqyraýyn tolqyndaryna» ulasty. Shyǵarmashylyq ujymnyń sahnada júrgenine bıyl – elý jyl. Soǵan oraı halyqtyq án-bı ansambli Astana kórermenine esep berý konsertin berdi.

Aldymen ansambl ar­da­gerleriniń qaty­sýy­men dóńgelek ústel uıymdastyrylyp, ujym­nyń tarıhy baıandaldy, este­likter aıtyldy. «Toqyraýyn tolqyndary­nyń» mereıtoıyna arnalǵan kitap shyqqany habarlandy.

Ádetki ansamblder sekildi emes, «Toqyraýyn tolqyndary» – qazaq ónerine sony lep ákelgen shyǵarmashylyq ujym. Atap aıtsaq, HH ǵasyrǵa deıin qazaqta top bolyp án shyrqaý qalyptasa qoımaǵan. Shyrqaǵan kúnniń ózinde barlyǵy bir daýysta (ýnıson) aıtyp, ánniń boıaýy­nan góri dybystyq qýatyn arttyrý­ǵa kúsh jumsaǵan. Keıin mádenı yqpaldastyq nátıjesinde qazaq ánshileri eki daýysta án shyrqaýdy meńgerip aldy. Bul dombyradaǵy eki túrli tartylǵan ishektiń ózara úndese shyqqan dybysy sekildi. Mýzyka tilinde muny «polıfonııa» dep ataıdy.

Bul týraly ansambldiń hor­meısteri, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Aman­taı Jumashev aıtyp berdi. «Aq­to­ǵaı­lyq ustazym, «Toqy­ra­ýyn tolqyndarynyń» negizin qalaý­shylardyń biri Dártaı Sádýaqasov ánge rejısserlik kózqaraspen qaraıtyn hormeıs­ter edi. Qulaǵy ýnısonǵa úırengen halyqqa Dártaı aǵamnyń eki daýysty ansambli erekshe áser etti. Keıin mýzykalyq bilimimdi jetildirip kelgennen keıin «Toqyraýyn tolqyndaryn» eki daýysta ǵana emes, kóp daýys­ta shyrqaıtyn ansamblge aınaldyrdym», dedi Amantaı Jumashev. Rasynda, bas hormeısterdiń bul sózi «adam daýysynan asatyn aspap joq» deıtin Ál-Farabı pikirin qýattaı túskendeı.

Zamanynda belgili óner maı­­talmandary halyqtyq ansambl­diń ósip-órkendeýine zor úles qosty. Máselen, 1977 jyly «Gúlder» ansambliniń negi­zin qalaǵan estrada jan­rynyń tuńǵysh rejısseri Serik Eleýsizov pen baletmeıster, Qaz KSR eńbek sińirgen ár­tisi Záýirbek Raıbaev arnaıy shaqyrylyp, jańa baǵdarlama daıyndady. 1981 jyly belgili óner zertteýshisi Bolat Sarybaev ansambldiń negizgi quramynan folklorlyq aspaptar orkestrin quryp, baǵdarlamasyn júıelep berdi.

«Toqyraýyn tolqyndary­­nyń» ónerine halyqtyń sýsap qal­ǵany, tolassyz soǵylǵan shapa­laqtan ańǵaryldy. Konsert­te halyq jáne halyq kompozıtorlary­nyń ánderi shyr­qalyp, kúmbir­lep kúı tógil­di, ásem bı de boldy. Keshtiń jańalyǵy retinde Nurlan Kúlshikenovtiń óleńine jazyl­ǵan Amantaı Jumashevtiń «Tolqı ber, Toqyraýyn» ániniń tusaýy kesildi.

Saltanatty is-sharada Áıel­der isteri jáne otbasy-demografııa saıasaty jónindegi ulttyq komıs­sııa hatshysy Gaýhar Nurah­metova osy komıssııanyń tóraǵasy, Mádenıet jáne aqparat mınıstri Aıda Balaevanyń quttyqtaýyn oqyp berdi.