Astanada Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń tapsyrysymen Qazaqstan qoǵamdyq damý ınstıtýty (QQDI) Otbasy jáne genderlik saıasat salasyndaǵy zertteýler ortalyǵy ázirlegen «Qazaqstan Respýblıkasyndaǵy otbasylyq-turmystyq zorlyq-zombylyqtyń aldyn alý týraly» ulttyq baıandamanyń tanystyrylymy ótti.
Bul is-shara Birikken Ulttar Uıymynyń «Zorlyq-zombylyqsyz 16 kún» halyqaralyq naýqanynyń bastalýymen oraılastyrylyp otyr. Aıta ketsek, atalǵan naýqan 25 qarashadan 10 jeltoqsanǵa deıin jalǵaspaq. Turmystyq zombylyqty túp-tamyrymen joıýǵa baǵyttalǵan bastamaǵa Qazaq eli de úlesin qosyp keledi.
Baıandama tanystyrylymynda sóz sóılegen Mádenıet jáne aqparat vıse-mınıstri Evgenıı Kochetov BUU bastamasymen júzege asyp jatqan bıylǵy naýqannyń taqyryby áıelder men qyzdarǵa qatysty sıfrlyq zorlyq-zombylyqqa qarsy kúreste kúsh biriktirýge arnalǵanyn aıtty. Osy oraıda respýblıkamyzda 500-ge tarta is-shara josparlanǵanyn, onyń ishinde aqparattyq-aǵartýshylyq jumystar, semınarlar, maman keńesteri, sondaı-aq zorlyq-zombylyqtyń aldyn alý men jábirlenýshilerge qoldaý kórsetýge baǵyttalǵan qoǵamdyq ári jastar bastamalary bar ekenin tilge tıek etti.
«Basty maqsatymyz – árbir balanyń, ár adamnyń otbasynda jáne qoǵamda ózin qaýipsiz sezinýi. Zorlyq-zombylyqtyń aldyn alý tek zańnamamen nemese qyzmettermen shektelmeıdi, ol tulǵalar arasynda ózara qurmet pen qoldaý mádenıetin qalyptastyrýdy talap etedi», dedi ol.
E.Kochetovtiń aıtýynsha, ulttyq baıandama Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń tapsyrysymen jylyna eki ret ázirlenedi. Onyń negizgi maqsaty – elimizdegi otbasylyq-turmystyq zorlyq-zombylyq máselesin tereń zerttep, ony sheshýge arnalǵan naqty tájirıbelik usynystar ázirleý.
«Ulttyq baıandama óńirlerdegi jaǵdaıdy obektıvti baǵalaýǵa, saıasattyń tıimdiligin anyqtaýǵa jáne qandaı baǵyttardy kúsheıtý qajettigin aıqyndaýǵa múmkindik beredi. Bul – qabyldanatyn sharalardyń qoǵamnyń shynaıy qajettilikterine saı bolýyn qamtamasyz etetin negizgi analıtıkalyq qural. Baıandamadaǵy derekter sarapshylar qaýymdastyǵy men memlekettik organdar tarapynan keńinen paıdalanylady, al baıandama usynymdary strategııalyq jáne normatıvtik qujattardy ázirleýde eskeriledi», dedi vıse-mınıstr.
E.Kochetov byltyr elimizde zańnamaǵa ózgerister engizilip, turmystyq zombylyqqa qatysty keıbir ákimshilik quqyq buzýshylyqtar qylmystyq quqyq buzýshylyq sanatyna aýystyrylǵanyn, sodan beri oń úrdister baıqalyp otyrǵanyn jetkizdi. Otbasyn qoldaý ortalyqtarynyń sany úsh esege kóbeıip, 33-ten 131-ge deıin artqan. Jyl basynan beri bul ortalyqtarǵa 44,5 myńnan asa ótinim kelip túsken. Onyń ishinen 20 myń otbasy quqyqtyq, psıhologııalyq, áleýmettik keńes alsa, 15,4 myń otbasy keshendi qadaǵalaýda júr.
«Ulttyq baıandama málimetterine súıensek, qoǵamda áıelderdi zorlyq-zombylyqtan qorǵaý baǵytynda oń ózgeris bar. Mundaı kózqarastaǵy adamdar sany keıingi eki jylda 8 paıyzǵa artyp otyr», dedi ol.
Aıta ketsek, ulttyq baıandama tórt analıtıkalyq blokten turady: qazirgi jaǵdaıdy baǵalaý, zorlyq-zombylyqtyń jasyryn túrlerin taldaý, qoldanystaǵy sharalardyń jáne profılaktıkalyq tájirıbelerdiń tıimdiligine sholý. Zertteý áleýmettanýlyq saýalnama derekterine, resmı statıstıkalarǵa jáne saraptamalyq baǵalaýǵa negizdelgen.
QQDI basshysy Juldyzaı Ysqaqova baıandamanyń otbasylyq-turmystyq zorlyq-zombylyq salasyndaǵy ahýaldy taldaýǵa arnalǵan mańyzdy qural ekenin jáne onyń zorlyq-zombylyqtan qorǵaý júıesin jetildirýge arnalǵan sheshimderdi aıqyndaýǵa negiz bolatynyn atap ótti. Sondaı-aq azamattardyń, ásirese áıelder men balalardyń qaýipsizdigin qamtamasyz etý memleket saıasatynyń basym baǵyttarynyń biri ekenin de tilge tıek etti.
Jıyn barysynda ózge de qatysýshylar sóz alyp, otbasylyq-turmystyq zorlyq-zombylyqtyń aldyn alýǵa baǵyttalǵan memleket saıasatyn odan ári jetildirý jónindegi usynystaryn ortaǵa saldy.