Qara teńizdegi Kaspıı qubyr konsorsıýmy porty sońǵy aptalarda qaıta-qaıta toqtap, Qazaqstan munaıyn tıeý kúrt azaıdy. Aýa raıynyń buzylýy, josparly jóndeý jáne drondardan kelgen zaqym saldarynan port tolyq qýatta jumys isteı almaı otyr. Sonyń saldary eksport kólemine tikeleı áser etti, dep jazady Egemen.kz.
Bloomberg deregine qaraǵanda, osy aıda CPC Blend markaly qazaqstandyq munaı táýligine nebári 800-900 myń barrel kóleminde jóneltiledi. Bul jeltoqsan aıynyń ortasynda kútilgen deńgeıden shamamen 45 paıyzǵa az. Aldyn ala josparlanǵan 45 tankerdiń keminde 21-i reısten alynyp tastalǵan.
Qazaqstannyń munaıyn tasymaldaıtyn tankerler shabýylǵa ushyrady
Máseleniń túp-tórkini porttaǵy kemelerdi qatarlap qabyldaı almaýynda jatyr. Qalypty jaǵdaıda munaı tasıtyn kemeler arnaıy aılaqtarǵa kelip, qubyr arqyly munaıdy tikeleı bortyna quıady. Al qazir sol aılaqtardyń bir bóligi isten shyqqan. Sonyń kesirinen port bir mezette kóp keme qabyldaı almaı, munaı teńizge ýaqytynda jóneltilmeı otyr.
Jaqynda aýa raıynyń qolaısyzdyǵy jumystardy birneshe ret toqtatty. Buǵan qosa, jóndeýden shyǵýy tıis ekinshi aılaq áli iske qosylǵan joq. Qazir tek bir aılaq qana jumys istep tur, onyń ózi úzilispen. Úshinshi aılaq ótken jyldyń qarasha aıynyń sońynda drondar shabýylynan zaqymdanǵan. Al Qazaqstan munaıyn burynǵy kólemde eksporttaý úshin portta keminde eki aılaq qatar jumys isteýi qajet, úshinshisi saqtyq qory retinde turýy tıis.
Derekkózderdiń aıtýynsha, porttaǵy munaı saqtaıtyn qoımalar tolyp ketkendikten, qubyr arqyly keletin munaıdy qabyldaý da ýaqytsha toqtatylǵan. Iаǵnı jer qoınaýynan óndirilgen munaıdy teńizge shyǵaratyn oryn bolmaı qaldy.
О́tken jyly Qazaqstan táýligine shamamen 1,8 mln barrel munaı óndirdi. Alaıda eldiń ishki tutynýy men KQK-den ózge baǵyttar arqyly syrtqa shyǵara alatyn kólemi sonyń jartysyna ǵana jetedi. Sondyqtan teńizdegi bul túıtkil uzaqqa sozylsa, munaı óndirýdi azaıtý qaýpi bar.
Irandaǵy ahýalǵa baılanysty álemdik naryqta munaı baǵasy kúrt ósti
Teńizge shyqpaı qalǵan munaı azaıǵan saıyn onyń baǵasy qymbattaı bastady. Naryqta CPC Blend markaly munaı tapshy bolyp, bir jyldan astam ýaqyttan keıin alǵash ret ústeme baǵamen satyla bastady. Keıbir partııalar Brent baǵasyna barreline 1,20 dollar qosyp ótken, al kóp kelisim 60-80 sent aralyǵynda jasalǵan.
Ádette KQK arqyly tasymaldanatyn munaıdyń shamamen 90 paıyzy Qazaqstanǵa tıesili. Reseı munaıy táýligine orta eseppen 150 myń barrel kóleminde jóneltiletin. Alaıda Kaspıı teńizindegi Lýkoıl nysandaryna drondar shabýyl jasaǵannan keıin bul baǵyttaǵy tasymal da kúrt qysqardy.
Qysqasy, másele munaıdyń joqtyǵynda emes, ony teńizge shyǵaratyn joldyń ýaqytsha tarylýynda. Port tolyq qalypqa kelmeıinshe, qazaqstandyq munaı eksporty da osy deńgeıde shektele bermek.