Premer-mınıstr Oljas Bektenov elektr energetıkasy salasyn damytýǵa qatysty jıyn ótkizdi. Onda saladaǵy birqatar túıitkildi másele qaraldy.
Jıynǵa Úkimet basshysynyń birinshi orynbasary Roman Sklıar, «Samuryq-Qazyna» UÁQ» AQ basqarma tóraǵasy Nurlan Jaqypov, Premer-mınıstrdiń orynbasary – Úkimet apparatynyń basshysy Ǵalymjan Qoıshybaev, Premer-mınıstrdiń orynbasary – Ulttyq ekonomıka mınıstri Serik Jumanǵarın, Energetıka mınıstri Erlan Aqkenjenov, «Samuryq-Energo» men «Kegoc» ulttyq energetıka kompanııalarynyń basshylary Qaırat Maqsutov pen Nábı Aıtjanov qatysty.
Onda Energetıka mınıstrligi, «Samuryq-Energo», «Kegoc» jáne energııa óndirýshi uıymdardyń Prezıdent Joldaýynda qoıylǵan mindetter sheńberinde júrgizip jatqan aǵymdaǵy ınfraqurylymdy jańǵyrtý men jańa qýattardy generasııalaý jónindegi jumystarynyń qarqyny qaraldy.
Energetıka mınıstrligi aýqymdy ınvestısııalyq jospardy júzege asyrýdyń praktıkalyq kezeńine kóship jatyr. Búginde jalpy ınvestısııa kólemi 13 trln teńgeden asatyn ári jalpy qýaty 15,3 GVt bolatyn 81 joba boıynsha jumys júrgizilip keledi. Iske qosylyp jatqan jobalardyń edáýir bóligi elektr qýaty naryǵynyń tetigi arqyly jeke ınvestısııalardy tikeleı tartý esebinen júzege asyrylyp otyr.
E.Aqkenjenov aldaǵy úsh jylda negizinen retteý qýatynyń tapshylyǵyn jabýǵa ári Biryńǵaı energetıkalyq júıeniń ıkemdiligin arttyrýǵa baǵyttalǵan manevrli generasııa segmentin iske qosý josparlanyp otyrǵanyn baıandady.
«Qazirgi jumys júrgizilip jatqan nysandardy iske qosý 2027 jyldyń birinshi toqsanynyń sońyna qaraı ekonomıkanyń elektr energııasyna degen qajettiligin tolyǵymen jabýǵa ári elimizdi energııadan tapshylyq kórip otyrǵan elder qatarynan shyǵarýǵa múmkindik beredi. 2029 jylǵa qaraı elektr energııasynyń da, retteý qýatynyń da turaqty profısıtine qol jetkiziledi. Bul elimizdiń eksporttyq áleýetin arttyrýǵa jaǵdaı týǵyzady», dedi Energetıka mınıstri.
Jalpy, 2035 jylǵa deıin qosymsha 26 GVt-tan astam qýat óndirý kózderi iske qosylatyn bolady. Jıynda «Samuryq-Energo» AQ basqarma tóraǵasy Qaırat Maqsutov pen «Kegoc» AQ basqarma tóraǵasy Nábı Aıtjanov ta baıandama jasady.
Premer-mınıstr energetıkalyq jobalardy júzege asyrý kezinde merzimderin keıinge ysyrý jaǵdaıyn synǵa aldy.
«Prezıdent energetıkada tıisti dınamıka joq ekenin birneshe márte aıtty. Sondyqtan bárińiz barynsha kúsh jumyldyrýlaryńyz kerek. Barlyq josparlanǵan jobalar belgilengen merzimde júzege asyrylýǵa tıis. Eshqandaı úzilister, yǵysýlar bolmaýy kerek. Mınıstr, «Samuryq-Energo» men «Kegoc» basshylary, sizder árbir nysan úshin tikeleı jaýaptysyzdar. Sizderdiń jumys oryndaryńyz – kabınetterde emes, qurylys alańdarynda», dedi O.Bektenov.
Keıingi eki jylda naryqty yryqtandyrý nátıjesinde kúrdeli jóndeýge 902 mlrd teńge tartyldy, bul tehnologııalyq ereje buzý sanyn 27%-ǵa tómendetýge ári 9 JEO-ny «qyzyl» aımaqtan shyǵarýǵa múmkindik berdi. Bul rette kompanııalardyń ıelerine dıvıdend tólengen joq. Barlyq qarajat tek qana stansa jabdyqtaryn rekonstrýksııalaý men jańartýǵa keri ınvestısııalanyp jatyr. Bul aktıvterdi jańartý jobalarynyń pýlyn arttyrýǵa ári generasııa sektoryna naqty kapıtaldyń kelýin qamtamasyz etýge múmkindik berdi.
Sondaı-aq Memleket basshysynyń tapsyrmalary sheńberinde taza kómir tehnologııalary negizinde kómir generasııasyn damytý perspektıvalary qaraldy. Búginde merdigerler anyqtalyp, strategııalyq mańyzdy nysandardy júzege asyrý bastaldy. Olardyń qatarynda Ekibastuz GRES-3 (2 640 MVt), Kýrchatov qalasyndaǵy jańa stansa (700 MVt), sondaı-aq Kókshetaý (240 MVt), Semeı (360 MVt) men О́skemen (360 MVt) qalalaryndaǵy jylý elektr ortalyqtary bar.
Jelilik ınfraqurylymdy damytýǵa qatysty «Kegoc» AQ-nyń Ońtústik aımaq jelisin kúsheıtý boıynsha jumys júrgizilýde, ıaǵnı uzyndyǵy 475 shaqyrym «Shý – Jambyl – Shymkent» (500 kV) áýe elektr taratý jelisi tartylyp jatyr. Buǵan qosa, uzyndyǵy 604,3 shaqyrym bolatyn «О́lke – Qarabatan» (500 kV) áýe jelisin salýdy kózdeıtin Batys Qazaqstan energojúıesin EEQ elderimen biriktirý jobasy júzege asyrylyp otyr. Eki joba da kestege sáıkes júrgizilip keledi. Qurylysy 2027 jyly aıaqtalady dep josparlanǵan.
Kompanııa 2035 jylǵa deıin 6 659 shaqyrym jańa 220-500 kV jelisin iske qosýdy ári 10 591 shaqyrym jelini rekonstrýksııalaýdy josparlap otyr. Búginde ulttyq elektr jelisine 83 qosalqy stansa men jalpy uzyndyǵy 27,9 myń shaqyrym bolatyn 398 áýe jelisi kiredi, transformatorlardyń jalpy qýaty – 38 893,6 MVA.
«Samuryq-Energo» AQ-nyń jobalar portfelinde 2035 jylǵa deıin jańa qýattardy iske qosý jospary 7,4 GVt-ty quraıdy. Negizgi jobalardyń qatarynda bıylǵy qazan aıynda iske qosylatyn Almaty JEO-2-ny jańǵyrtý, sondaı-aq Ekibastuz GRES-2 stansasyn 2028 jyldyń qazan aıynda 3-blogin jáne 2030 jylǵy qazanda 4-blogin iske qosa otyryp, keńeıtý men rekonstrýksııalaý jumysy bar.