Prezıdent janyndaǵy Ulttyq ǵylym akademııasynda «Qazaqstan ǵylymy men tehnologııalarynyń forsaıty: derekterden – sheshimderge» taqyrybynda sessııa ótip, jıyn aıasynda AI SilkNet JI ortalyǵy ashyldy, dep habarlaıdy Egemen.kz.
Sessııa ǵylym, tehnologııa jáne ınnovasııa salasyndaǵy ulttyq forsaıt-zertteýler men predıktıvti taldaý júıesin damytýǵa, sondaı-aq elimiz óńirlerinde biryńǵaı boljaý júıesin qalyptastyrýǵa baǵyttalǵan.
Alqaly jıynda UǴA prezıdenti Aqylbek Kúrishbaev ǵylymı-tehnologııalyq damýdy basqarýdyń júıeli tásilge, basymdyqtardy strategııalyq tańdaýǵa jáne resýrstardy shoǵyrlandyrýǵa negizdelgen jańa modeldi tanystyrdy. Osy model elimizde áleýmettik-ekonomıkalyq damý strategııasyna saı keletin ǵylymdy damytý júıesi taldanǵan.
«Ǵylym jekelegen bastamalardyń jıyntyǵy retinde emes, ólshenetin nátıjege, básekege qabilettilikti arttyrýǵa jáne ulttyq múddelerdi iske asyrýǵa baǵdarlanǵan birtutas júıe retinde qarastyrylady. Qarjyny kóptegen baǵyttar boıynsha teńdeı bólýge negizdelgen qoldanystaǵy tájirıbe serpindi nátıjelerge qol jetkizýge múmkindik bermeıdi», dep atap ótti UǴA prezıdenti.
Mysaly 2025-2027 jyldarǵa arnalǵan BNQ (PSF) konkýrsynyń qorytyndysynda baǵyttardyń 42 paıyzy boıynsha bir ǵana ótinim túskendigin atap ótken UǴA prezıdentiniń pikirinshe, bul naqty básekeniń jáne tıimdi strategııalyq irikteýdiń jetkiliksiz ekenin aıǵaqtaıdy. Al usynylyp otyrǵan model úsh negizgi qaǵıdatqa negizdeledi: memlekettiń jáne ekonomıkanyń naqty strategııalyq mindetterine baǵdarlaný; qolda bar ǵylymı áleýetke, ınfraqurylymǵa jáne kadrlyq bazaǵa súıený; sondaı-aq bolashaqtaǵy «múmkindikter terezelerimen» jumys isteý jáne jańa quzyretterdi qalyptastyrý.
«Júıelilikti qamtamasyz etý maqsatynda basymdyqtardyń tórt deńgeıli qurylymy engiziledi. Strategııalyq basymdyqtarǵa ulttyq qaýipsizdik pen ekonomıkanyń básekege qabiletti salalaryn damytý úshin asa mańyzdy jobalar jatady (jalpy qarjylandyrý kóleminiń keminde 40 paıyzy). Perspektıvaly baǵyttar jańa jahandyq ǵylymı-tehnologııalyq baǵyttardy ıgerýge baǵdarlanǵan (20 paıyzǵa deıin). Bazalyq zertteýler qoldanbaly sheshimderdiń negizi retinde irgeli jáne ınjenerlik ǵylymdardy qamtıdy (20 paıyzǵa deıin). Jeke baǵyt ǵylymı áleýetti keńeıtýge - jańa jáne damyp kele jatqan ǵylymı salalardy qoldaýǵa arnalǵan (20 paıyzǵa deıin). Basymdyqtardy qalyptastyrý óńirlik mindetterdi, resýrstyq bazany jáne bıznestiń qajettilikterin eskere otyryp júzege asyrylatyny erekshe atap ótildi. Bul óńirlik ǵylymı kún tártibin biryńǵaı ulttyq júıege kiriktirýge múmkindik beredi», dedi óz sózinde UǴA basshysy.
Sessııa barysynda AI SilkNet Qazaqstan–Koreıa jasandy ıntellekt ortalyǵynyń saltanatty ashylý rásimi ótti. AI SilkNet – Ulttyq ǵylym akademııasy men Koreı ǵylymı-tehnıkalyq aqparat ınstıtýtynyń (KISTI) birlesken bastamasy. Ashylý saltanatyna qatysqan KISTI prezıdenti, doktor Sık Lı ǵylymı-tehnıkalyq aqparat jáne boljaý salasyndaǵy Ońtústik Koreıanyń jetekshi ınstıtýty KISTI tájirıbesine toqtalyp, jasandy ıntellekt pen joǵary ónimdi esepteýlerdi ǵylymı-zertteý jáne tájirıbelik-konstrýktorlyq jumystarǵa engizýge, ulttyq ǵylymı-tehnıkalyq ınfraqurylymdy damytýǵa jáne bolashaqty boljaýǵa mamandanǵandyǵyn atap ótti.
AI SilkNet – elimizdegi predıktıvti analıtıka men ǵylymı-tehnologııalyq forsaıttyń alǵashqy ulttyq platformasy. AI SilkNet aqparattyq-taldamalyq júıesiniń jumysymen UǴA vıse-prezıdenti Elena Shevchenko tanystyrdy. Aıtýynsha, ortalyq jahandyq ǵylymı-tehnıkalyq derekterge, forsaıt quraldary men predıktıvti taldaýǵa súıene otyryp, ǵylym salasyndaǵy memlekettik saıasatty analıtıkalyq súıemeldeýdi qamtamasyz etedi, sondaı-aq bolashaqta Ortalyq Azııa elderi úshin de jumys isteıtin bolady.
EAEO keńesi ǵylymı ataqtardy ózara taný týraly kelisimdi maquldady
Ortalyq ǵylymı, tehnologııalyq jáne ındýstrııalyq derekterdi ıntegrasııalaýǵa, boljaý quraldaryn damytýǵa jáne ǵylymı-zertteý men tájirıbelik-konstrýktorlyq basymdyqtardy qalyptastyrýǵa baǵyttalady. AI SilkNet ǵylym, memleket jáne ekonomıkanyń naqty sektory arasyndaǵy baılanystyrýshy býynǵa aınalyp, eldiń ǵylymı-tehnologııalyq damýyn basqarýda derekter men analıtıkanyń rólin kúsheıtýmen qatar ǵylym salasyna ozyq halyqaralyq tájirıbelerdi transfertteýge jol ashady.
PhD kóbeıdi, biraq ǵylym alǵa jyljyp jatqan joq: Sebep nede?