EKONOMIKALYQ ÁRIPTESTIK NYǴAIýDA

Osyndaı maqsatty sapar­la­ry­nyń sátine balaǵan nemis-bız­nes delegasııasy óndiristi óńirge kelip ketti. Osy eldiń TMD elde­ri­men syrtqy ekonomıkalyq baı­lanys departamentiniń ókili, atap aıtqanda Frank Vaızıng bas­tap kelgen bul delegasııa ar­naıy basqosýda qyrýar óndiris oryndary shoǵyrlanǵan bizdiń óńirdiń ózderin qyzyqtyrmaı qoımaıtyndyǵyn jetkizdi. Son­dyqtan aldaǵy jyldary eki jaq­ty saýda-ekonomıkalyq qarym-qatynasty barynsha damytyp, áriptestik baılanystardy nyǵaı­týdy  qolǵa almaqshy. Bul elmen tek qana ekonomıkalyq, esep-qısap baǵytynda ǵana emes, rý­hanı-ádebı-mádenı baılanystar da  óristetiledi. Oblys ortaly­ǵyn­da Assambleıanyń bir butaǵy tárizdi nemisterdiń “Vozroj­de­nıe” qoǵamy dep atalatyn nemis mádenı ortalyǵy jumys jasap keledi. Burynnan belgili aýyl-aýdan ortalyqtarynda, Ýspen, Ertis, Maıqaıyń, Jelezınka aýdandarynda, jalpy oblys óńi­rinde  nemis ultynyń ókilderi  kóp turdy. Olardyń deni kezinde etno elderine qaraı kóship ketti. Búginde de oblys ortalyǵynda, qalalarda, aýdan-aýyldarda ne­mister basqaryp otyrǵan,  elge úlgi-ónege bolarlyq irili-usaqty  óndiris oryndary,  sharýa qoja­lyq­tary, oqý orny, basqa da oryn­dar barshylyq. Pavlodar­lyq­tar úshin oblys ortalyǵyn­da­ǵy  “Kvazar”, “Artýr” dep ata­la­tyn saýda keshenderiniń ıesi, kásipker  Shpeızer esiminiń ózi-aq kóp nárseni ańǵartqandaı. Al,  “Vozrojdenıe” qoǵamynyń aıa­synda eki el kásipkerleri ara­syn­daǵy baılanysty nyǵaıtý úshin  kásipkerler bırjasy da qu­ryldy. Eýroodaqtyń quramyn­daǵy Germanııa jaı jatqan el emes, jańa zamanǵa laıyq tehno­logııalyq baǵyty órkendegen, aty elge tanymal elderdiń sanatynda. Sóıtip, nemister kelgen bette-aq, oblys ortalyǵynda ornalasqan birqatar kásiporyndarda, atap aıtqanda, munaı-hımııa zaýyty aksıonerlik qoǵamynda, “Kas­tıng”, “KSP SteeI” jaýap­ker­shiligi shekteýli seriktestikterinde bolyp, óndiris oryndarynyń damý qarqynymen, ondaǵy ju­mys úrdisterimen tanysty. Al, ta­raptar bas qosqan jıyn ba­ry­synda nemister ózderi alyp kel­gen kásiporyndarynyń jumys jobalarymen tanystyrdy. Bul eki el kásiporyndarynyń ener­ge­tıka, metallýrgııa, jáne máshı­ne jasaý salalary boıynsha ortaq óndiristik baǵytta jumys jasaýlaryna jaqsy jol ashady degen sóz. Osyndaı baılanys­tar­dyń jalpy elimiz úshin mańyzy baryn, onyń ózektiligin, el ekonomıkasyn órkendetýde qosar  úlesi bolatynyn osy  jıynǵa qatysqan oblys ákimi Baqytjan Saǵyntaev ta aıtyp ótti. Iаǵnı, ótken jyly óndiristi óńirdiń  Germanııa elimen syrtqy saýda aınalymynyń jalpy kólemi — 139 mıllıon AQSh dollaryn quraǵan kórinedi. Oblystyq ónerkásip jáne kásipkerlik basqarmasynyń bas­tyǵy Qanat Shábenovtiń aıtýyn­sha, bıylǵy jyldyń alty aıyn­da júrgizilgen esep boıynsha  Germanııa eli men óndiristi óńir­diń arasyndaǵy saýda-sattyq aı­na­lymy 34 mıllıon AQSh dol­la­ryn quraǵan eken. Jalpy, al­ǵanda, nemis  kásiporyndarymen  óndiristi óńir kásiporyn­darynyń baılanystary jaqsy jolǵa qoıylǵany baıqalady. Oǵan dá­lel, bir ǵana ótken jyly “Eý­razıa energetıkalyq kor­po­ra­sııasy”, “Qazaq alıý­mınııi”, “Qa­zaqstan elek­tro­lız” zaýyt­ta­ry AQ, “Eki­bastuzdaǵy “Boga­tyr Kómir” AQ, Aqsýdaǵy “Kaz­hrom” AQ, transulttyq ko­m­panııasy, oblys ortaly­ǵyn­daǵy munaı-hımııa zaýyty, “Romat” farmasev­tıkalyq kom­panııalary alys-jaqyn demeı ekijaqty árip­testik ekono­mı­kalyq baıla­nysty nyǵaıtqan. Sapar so­ńyn­da nemis-bıznes delegasııasynyń ókilderi óndiris oryndaryn aralap,  joǵary oqý oryn­darynda kezdesýler ótkizdi. Farıda BYQAI, Pavlodar.