Ortaq maqsat jolynda

Keshe “Nur Otan” HDP Ortalyq apparaty ǵımaratynda Partııaaralyq keńestiń otyrysy bolyp, onda memlekettik organdardyń kóshi-qon saıasatyn júrgizýine, memleket múddesi men oralmandar quqyqtarynyń saqtalýyna taldaý jasaýǵa erekshe den qoıyldy. Elimiz egemendik alǵan jyldan bastap 730 myńnan astam etnostyq qazaqtar tarıhı Otanyna oralǵany belgili. Qazirgi tańda oralmandardyń quqyqtary men mártebesin belgileı­tin birqatar zańdyq qujattar bar. Atap aıtqanda, 1997 jylǵy 13 jel­toq­sandaǵy “Halyq kóshi-qony tý­raly” Zań, 2003 jylǵy 10 shildedegi “Aýyl aýmaqtaryn damytýdyń 2004-2008 jyldarǵa arnalǵan memle­kettik baǵdarlamasy týraly”, 2006 jylǵy 28 tamyzdaǵy “Qazaqstan Res­pýb­lı­kasyn aýmaqtyq damytý­dyń 2015 jylǵa deıingi strategııasy týraly”, 2007 jylǵy 28 tamyzdaǵy “Qazaq­stan Respýblıkasynyń kóshi-qon saıa­saty týraly 2007-2015 jyldarǵa ar­nalǵan tujyrymda­ma­sy týraly” Prezıdent Jarlyq­tary kúshine engen. Alaıda oralmandar máselesi áli de ótkir kúıinde qalyp otyr. “Nur Otan” HDP hatshysy Erlan Qarın elge oralǵan 800 myńǵa tarta et­nos­tyq qazaqtardyń 400 myńy eń­bekke qabiletti bolsa, sonyń tek 49 paıyzy ǵana jumysqa ornalasty­ryl­ǵandyǵyn jetkizdi. Mysaly, Aqmola oblysynyń “Qyzyljar” aýylynda “Nurly kósh” baǵdar­la­ma­sy boıynsha 200-ge tarta otba­syna baspana turǵyzylyp, jumys­pen qamtý qolǵa alynýy kerek bolsa, jaqyn mańdaǵy Vasılkov ken-baıytý kombınatynan tek 53 oralman ǵana eki qolǵa bir jumys tapqany belgili bolyp otyr. Tekseris kórsetkendeı, boı kóter­gen baspanalar sapasyz nemese tipti turýǵa qolaısyz ekeni anyqtalypty. Elge oralǵan qandas­tarymyzdyń basym kópshiligi Oń­tústik Qazaqstan, Mańǵystaý jáne Almaty oblystarynda ómir súrýdi qolaıly kóredi eken. Erlan Ty­nym­baıulynyń pikirinshe, bul jaǵdaı onsyz da qıyndyq keship otyrǵan básekeli eńbek rynogyn shıelenistirip otyr. Aılap azamat­tyq alý, tirkelý sııaqty resimdeý­lerden ótý jáne de qaıtara ótý oralmandarǵa úlken qıyndyqtar týǵyzýda. Shetelderdegi qazaqtardy ta­rıhı otanyna oraltý máselesi áli túbegeıli sheshimin tappaı otyrsa, Rýhanııat Jasyldar partııasynyń tóraǵasy Serikjan Mámbetalın ásirese, ol Qazaqstan men Qytaı arasynda kezdesetinin alǵa tartty. Onyń paıymynsha, bul máseleniń sheshimin eki el arasyndaǵy halyq­ara­lyq kelisim arqyly tapqyzýǵa bolady. Sondaı-aq, Úrimshi qala­syn­da Qazaqstannyń mádenı orta­ly­ǵyn ashý sol jerdegi otan­das­ta­rymyzben baılanys jasaýǵa erek­she serpin berýge tıis. Al otyrysqa qatysqan “Ádilet” partııa­synyń tóraǵasy Maqsut Nárikbaev oralmandar máselesin Ońtústik Qazaqstan oblysyndaǵy sııaqty jer telimderin, ózderine baspana sa­lýǵa nesıe berý arqyly sheshýge bolady dep sanaıdy. Bul tájirı­beni barlyq óńirlerge usynýǵa bolar edi, deıdi Maqsut Sultanuly. Osylaısha otyrys barysynda kóptegen usynys, pikirler jáne paıymdar ortaǵa salyndy. Endi sol aıtylǵan usynymdar Parlamentte jatqan kóshi-qon týraly zań joba­syn jan-jaqty damytýǵa paıda­la­nylady. Otyrystyń maqsaty da sol partııalardyń usynystary men pikirlerin bir arnaǵa túsirý bolǵan. Asqar TURAPBAIULY.