Ǵalymdar odan alǵashqy ónim jınady
Taldyqorǵandyq oqymystylar jerasty jylyjaıynan alǵashqy ónim jınady. Osylaısha qyzmetkerler kókónis ósirý barysynda jylý jáne elektr qýatyn únemdeýdiń tyń jolyn tapty.
«Kópfýnksııaly jylyjaı termosynda jylý jáne elektr qýatyn paıdalanýdy azaıtý maqsatynda byltyr kúzge salym bastaǵan jumysymyz mine, jaqsy nátıjesin berdi. «E» árpi ispetti jer astyn uńǵylaı qazylǵan shuńqyrǵa ornatylǵan otandyq ónim polıkarbonattan jasalǵan materıal tóbesinen, al kún sáýlesin jylyjaı ishine shashyratatyn materıal erneýinen jaryq túsirip turady. Onyń paıdasy sol – kún sáýlesi men jylýdy jaqsy saqtap elektr qýatyn jumsaýdy azaıtady. Sóıtip, jylyjaıda ózindik jylý saqtalady. Ony 8 aı boıy jasaǵan tájirıbemiz kórsetti. Biz qııar, qyzanaq, burysh, aqjelken, askók, tipti, lımon tuqymyn da seýip ósirip kórdik. Osylaısha, bul jerde barlyq ónim túri ósetinine kóz jetkizdik. Qurylymda jylý energııasy táýligine 2-3 saǵat qana qosylyp turady. Nátıjesinde jylý energııasyn paıdalaný – 30 paıyzǵa, elektr qýatyn paıdalaný – 25 paıyzǵa azaıyp otyr», deıdi joba jetekshisi – I. Jansúgirov atyndaǵy Jetisý memlekettik ýnıversıtetiniń prorektory Marat Máltekbasov.
Negizinde jer betindegi jylyjaılarda jylý qýaty táýlik boıy paıdalanatyny málim. Oqymystylar tájirıbesinen ótken jańa jylyjaıǵa senim artýshylar álden paıda bola bastady. О́ıtkeni, paıdasy shash-etekten. Eń bastysy óziniń jylýy men jaryǵy bar. Taǵy bir artyqshylyǵy – topyraq qabatyn belgili mólsherde tósep jasalatyn úsh satyly deńgeıde ónim etýge bolatyndyǵynda. Jer betindegideı jel joq, sol sebepti jylý men ylǵal uzaq saqtalyp, bir jylda 4-5 retke deıin ónim alý múmkindigi bar ekendigin de oqymystylar joqqa shyǵarmaıdy.
Nurbol ÁLDIBAEV,
«Egemen Qazaqstan».
TALDYQORǴAN.