Halqynyń árdaıym jadynda

Búkil sanaly ǵumyryn halqyna arnaǵan, kól-kósir kemel shyǵarmalar týdyrǵan, keńestik dáýirdiń ózinde Ortalyq Komıtette, Mádenıet mınıstrliginde, Jazýshylar odaǵynda jáne t. b. mekemelerdiń basshylyǵynda júrip eldiń muń-muqtajyn joqtaǵan, táýelsizdik kezeńinde Qazaqstan parlamentarızmin qalyptastyrýǵa úlken úles qosyp Elbasynyń senimdi serigi dárejesine kóterilgen, Ábish aǵamyz dúnıeden ozǵaly, mine, 100 kún de óte shyqty.. Uly Muhtar Áýezov qaıtys bolǵanda, Qadyr aqyn «úlken eken ǵoı qashanda, kishkene eldiń qaıǵysy» dep tolǵaǵandaı, aıaýly perzentin halqymyz kúńirene júrip, ózi qaz-qaz qadamyna súıi­nip, qoltyǵynan demegen azat eliniń júregi – Astana qalasy ma­ńyndaǵy ıgi jaqsylar máńgilik baıyz tabar ulttyq panteonda, jerleý saltanatyn aıta qalar­lyqtaı etip, jer besikke bóledi. Ultqa baıaǵy babalarymyzdaı bir­likke, eldikke shaqyryp aqsa­qal­dyq sóz arnar, qatepti qara nardaı tulǵalar qatary taǵyda kemidi. Ol sonaý qııanda jat­qan Mań­ǵystaýdyń Ońdy aýlynda dúnıege kelip, Saryarqanyń tó­rinde eline abyz atanyp, artyna ultty súıý men, ultqa qyzmet etý­diń urpaqqa úlgi bolar ónegesin amanattap ómirden ótti. Nebir dúldúlder, úzeńgiles júr­gen memleket qaıratkerleri, dýaly sózderimen elin aýzyna qa­ratqan el jaqsylary jerine jet­kize jubatý sózderin aıtty. Aıtylyp, jazylyp jatqandaı Ábish Kekilbaıuly eki týmaıtyn tulǵa ǵoı. Osy rette bul qazanyń Ábish aǵanyń týyp-ósken altyn besigi – mańǵystaýlyqtarǵa da óte aýyr tıgenin aıtyp ketken artyq bolmas. О́ziniń kóptegen shy­ǵarmalarynda bet-bederin tamasha teńeýlermen sýrettep, «kóziń barda Mańǵystaýdy kórip qal» dep jyrlaǵan Ábishimen Mań­ǵystaý jurty maqtanatyn edi... Ábish aǵamyz 1956 jyly Mań­ǵystaýdan mektep bitirip, sodan 9 adamdyq motorly qaıyqpen Kaspııdi kókteı ótip Gýrevke kelip, osy jerden poıyzǵa oty­ryp, bilim izdep Almatyǵa áý­pirimdep jetkenin jazǵany bar edi. Talaı asyldarymyzdyń izi qalǵan, almanyń dámin osynda alǵash tatqan Ábekeń Almatyny erekshe súıip ótti. Osy shahardan ýnıversıtet bitirdi, ǵulama M.Áýe­zovtiń dárisin tyńdady, da­­rynyn shyńdap, talaı álemge áı­gili shy­ǵarmalaryn týdyrdy, qyryq jyl­daı arý kenttiń saf aýasyn si­mirdi, bylaısha aıtqanda Almaty Ábekeńniń jahandyq keńistikke samǵaýyna tuǵyr bolǵan naǵyz Jıdelibaısyn dese de bolady. Ke­zinde bú­kil Keńes Odaǵynyń, shetel oqyr­mandarynyń nazaryna ilin­gen «Hanshadarııa hıkaıasy», «Dala balladalary», «Ańyzdyń aqyry», «Shyńyraý» atty jáne t.b. óshpes shyǵarmalary men kó­lemdi roman-dılogııalary osy qa­lada dúnıege keldi. Almatyda ataq pen abyroıǵa bólendi. Osynyń bárin eskere kelip, Almaty qalasynyń ákimi Baýyr­jan Baıbek baýyrymyz, Ábish aǵanyń qyrqyn sanaly ǵumyrynyń kóp bóligin ótkizgen aıaýly shaharda ótkizdi. Ábekeń aldyndaǵy inilik, per­zenttik, musylmandyq, ata-baba dástúrine degen osynaý shynaıy iltıpat, tosynnan ómirden ozǵan alybymyzdyń mereıin art­tyrǵan, kemeńger tulǵaǵa degen qasterli qurmet dep qabyldandy. Alaqandarynda Ábekeń júreginiń jylýy, mańdaılarynda erniniń ystyq taby qalǵan, almatylyq zııa­ly orta ardaqtysyn eske tú­sirip, jınalǵan jurtshylyq dán rıza boldy. Táýelsizdigimizdiń aq tańy at­qan eleń-alań shaǵynan, ómiriniń sońǵy kúnine deıin Elbasymen birge ultty uıytyp, jurtyn uly isterge jumyldyryp, halqyna qaltqysyz eńbek etken asyl azamatymyzdy, el esinde máńgilik este qaldyrý sharalary da, ilgeride, qolǵa alynatynyna senemiz. El aǵalarynyń uıǵarýymen, eliniń qalaýymen Ábish Kekilbaı­ulynyń kezekti júz kúndik eske alý, quran baǵyshtaý rásimi talbesigi terbelgen óziniń atamekeni – Mańǵystaýda ótkeli otyr. «Myń jyl birge tolǵatsa da myń qazaq, týylmaıtyn ótti ómir­den bir qazaq» – dep, Ábekeńniń aqyn inisi Sabyr Adaı aıtqandaı, Ábish aǵanyń qaldyrǵan mol mu­rasy, aıtqan asyl sózderi, oıshyl beınesi halqynyń jadynda máńgi umytylmaıdy. Ábish aǵaǵa endi óz ultymen máńgilik birge bolý baqyty buıyrǵany anyq. «О́l­meıtuǵyn artynda sóz qal­dyrǵan», onyń esimi qazaq sózimen birge ǵasyrlarǵa kóshe beredi. Zeınolla ALShYMBAEV, qoǵam qaıratkeri, Mańǵystaý oblysynyń qurmetti azamaty.