Elbasymyz qandaı kezeń bolsa da árdaıym halyqtyń qamyn oılaǵan. Osyǵan Qazaq elin jańa damý belesterine kótergen qundy baǵdarlamalarymen stýdent jastardyń sanasyna oılar tastap otyr. Mine, el damýynyń, ósip-órkendeýiniń jańa belesinde Ult Josparyn jarııalady. Ýnıversıtetimizdiń jastary, ustazdar qaýymy muny qýana quptady. Bul baǵdarlamada Qazaq eliniń urpaq bolashaǵy jolynda úlken betburysqa býǵany aıqyndalǵan. Elbasynyń Ult Jospary – eldiń erteńi. Mańyzdy strategııalyq qujat.
Áli esimde, 1995 jyly Semeıge arnaıy issaparmen Elbasymyz keldi, alqaly jıyn ótti. Oblys, aýdan, qala ákimderi, mekeme basshylary, aqsaqaldar jınalyp, Prezıdentimizdiń qatysýymen, IýNESKO kóleminde toılanatyn Abaıdyń 150 jyldyǵyn bıik dárejede ótkizý týraly keńes ótti. Ol kezde men tehnologııalyq ınstıtýttyń rektory edim. Elbasyna jańadan salynyp jatqan Glınka kóshesindegi tehnologııalyq ınstıtýttyń, qazirgi Shákárim atyndaǵy ýnıversıtettiń 12 qabattyq jańa ǵımaratyn kórsettik. Stýdentter úshin jańa ǵımarattyń salynýyna osylaısha Elbasy tikeleı yqpal etti jáne onyń jobasyn júzege asyrý, sóıtip, halyq ıgiligine qyzmet etý meniń ómirimdegi taǵy bir bıik belesti baǵyndyrý boldy. Budan keıin Nursultan Ábishuly sport kesheniniń ashylý saltanatyna qatysty. Sonda tańǵalǵanym, Elbasy sýǵa júzý, voleıbol oınaý sııaqty sporttyń kóptegen túrlerin jaqsy meńgergen eken. Elbasy menen «Semeıdiń tynys-tirshiligi, jaǵdaıy qalaı? Bul saparymnyń barysynda ózderińniń, ıaǵnı halyqtyń qandaı tilegi bar, sony bilgim keledi?» dep surady. Men bylaı dedim: «Qurmetti Elbasy, qazaqta maqal bar: «Jaqsy kelse qut bolady» degen, sizdiń kelgenińiz biz úshin, árıne, jaqsylyqtyń nyshany, jastar bilim alatyn oqý orny ǵımaratynyń salynýyna qarjy berildi. Qalanyń kósheleri de jınaqylanyp, tazaryp qaldy. Halqymyzdyń sizge degen senimi erekshe, sizdiń kelýińiz jaqsylyqtyń nyshany dep eńselerin tik ustap maqtanysh sezimde júr» dedim.
Shynynda da, Elbasy el qamyn oılaıtyn birden-bir kóshbasshy. Prezıdentimiz óziniń kezekti Joldaýynda ekonomıkalyq jáne áleýmettik jetistiktermen qatar ósip kele jatqan jas urpaqqa erekshe kóńil bólgendigi qýantty. Bilimdi óndiriste jumys isteý arqyly shyńdaý kerek, oqý men eńbek egiz degen ǵoı. «Men jastarymyzdy jumysshy mamandyǵyn belsendi meńgerýge shaqyramyn. Jumysshy mamandyqtaryn meńgerý kerek. Kezinde men de jumysshy kıimin kııýden bastadym, domna peshi ot-jalynynyń janynda turdym. Úlgi alyńdar! Jyldar ótedi, biraq, osy ómirlik tájirıbeleriń, sender qandaı ómir jolyn tańdap alsańdar da, mindetti túrde kádelerińe jaraıdy», degen jyly lebizdiń ózinde qanshama tereń maǵyna jatyr, túsingen adamǵa.
Sonymen qatar, Prezıdent rý men taıpaǵa bóliný ulttyq tutastyqtan aıyrylýdyń óte qaýipti túri bolyp sanalatynyn jetkizdi. «Qazaq shejiresiniń túpki mánin umytpaıyq. Alyp daraqtyń butaqtary sekildi, kúlli rýlardyń túbin qýa kelgende barlyǵy bir ǵana uly tamyrǵa, qazaq degen ultqa baryp tirelmeı me?», – dedi Nursultan Ábishuly. Shynynda da, jeti atany bilý kerek, ol tuqym tazalyǵyn saqtaý úshin. Máselen, kartopty bir jerge úsh jyl qatarynan ekseń, sol jerdiń ónimi usaqtalyp ketedi. Sondyqtan da, genetıka úshin, árıne, jeti atany bilgen jón. Biz, eń aldymen, birtutas Qazaq eli, qazaq ekendigimizdi umytpaǵanymyz jón. Bıylǵy Joldaýynda Memleket basshysy qaı shejireni alyp qarasań da ol qazaqtyń birligi men tutastyǵyn áıgileıtinin aıtyp ótti. «Barlyǵymyzdyń aıtyp júrgen batyr babalarymyz: Qarasaı, Bógenbaı, Qabanbaı, Naýryzbaı, Ábilqaıyr, Abylaı – bular barsha qazaqqa ortaq jáne shejire bularǵa kelip tirelmeıdi. Shejireni ary qaraı júrgizeıik, sonda baryp, túbimizde bárimiz qanymyz bir qazaqtyń balasy bolyp shyǵamyz.
Memlekettik kómek tek jaǵdaıy joq muqtaj adamdarǵa ǵana berilýi kerek. Kezindegi aýyl, dala qazaqtary búgingi jahandaný zamanynda otyryqshy qala qazaqtaryna aınaldy. Naryqtyń talaby sol, árkim jantalasa eńbek etý kerek. Eńbek ónimdi bolý úshin, adam balasy bilimdi, parasatty ári mádenıetti bolǵan jón. Qazaqstan Innovasııalyq ýnıversıtetinde bilim alý, eńbek etý jáne rýhanı izgilikti, ádepti bolý basty jolǵa qoıylǵan. Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaevtyń «Ult Jospary – qazaqstandyq armanǵa bastaıtyn jol» maqalasynyń qundylyǵy sol, ár adamdy tolǵandyryp júrgen máselelerdiń sheshimin tabýǵa jol ashqandyǵy, el sanasyna silkinis týǵyzǵandyǵy, keleshekke degen senimdi nyǵaıtqandyǵy der edim.
Nádirbek ÁPSALIаMOV,
ekonomıka ǵylymdarynyń doktory, professor, Qazaqstan ınnovasııalyq ýnıversıtetiniń prezıdenti.
SEMEI.