Sheteldikterge qazaqtyń ultaraqtaı da jeri satylmaıdy. Muny keshe Ortalyq kommýnıkasııalar qyzmetinde ótken arnaıy baspasóz máslıhatynda Ulttyq ekonomıka vıse-mınıstri Qaıyrbek О́skenbaev qaıta-qaıta shegelep aıtty.
Qazaqstannyń aýylsharýashylyq jerleri aýksıonǵa shyǵarylady degen soń halyq arasynda birqatar túsinispeýshilikter týyndap, ártúrli áńgimeniń etek alǵany málim. Tipti, zııaly qaýym ókilderi de qatty alańdaýshylyqpen tıisti memlekettik organdarǵa birneshe suraqtaryn joldap ta jatyr. Osy alańdaýshylyq týdyrǵan suraqtarǵa tııanaqty jaýaptar berýge bekingen vıse-mınıstr 2003 jyly qabyldanǵan Jer kodeksin qolǵa ala otyryp, qazaqtyń bir qarys ta jeri bógde eldiń azamattary men áli Qazaqstannyń azamattyǵyn alyp úlgirmegen adamdarǵa satylmaıtynyn táptishtep túsindirip berdi. «Aýylsharýashylyq maqsatyndaǵy jer ýchaskeleri sheteldikterdiń jekemenshik quqyǵyna berilmeıdi. Shetel azamattary aýylsharýashylyq maqsatyndaǵy jerge tek ýaqytsha jer paıdalaný quqyǵymen 25 jyl merzimge jalǵa ala alady. Al ónerkásip óndirisine qarasty jerlerdiń áńgimesi bólek. Mysaly, sheteldik ınvestor zaýyt salsa, zaýyt ǵımaraty men qurylys turǵan jer ýchaskesi sheteldik azamattiki sanalady. Iаǵnı, sheteldikter ónerkásipke arnalǵan jerlerdi satyp ala alady. Al aýyl sharýashylyǵy nemese ormandy jerlerdi satyp ala almaıdy», dep shegeledi Q.О́skenbaev.
Munymen birge, buǵan deıin aýyl sharýashylyǵy jerlerin jalǵa alyp kelgen el azamattaryna birqatar jeńildikter qarastyrylǵanyn atap ótti. «Jer kodeksine engizilgen ózgeristerge sáıkes jalǵa berilgen jer ýchaskelerin satyp alýǵa jeńildik sharttaryn berý qarastyrylady. Bul norma qazirgi jalǵa alýshylardyń múddelerin eskeredi jáne olarǵa budan buryn berilgen aýyl sharýashylyǵy maqsatyndaǵy jer ýchaskelerin jaldaý merzimi aıaqtalǵanǵa deıin belgilengen qarjyny bólip tóleý arqyly, olardyń kadastrlyq qunynyń 50 paıyzdyq mólsherinde aıqyndalatyn jeńildik baǵamen jekemenshikke satyp alýǵa quqyq beredi», degen ol, Jer kodeksimen muqııat tanysyp shyǵýǵa keńes berdi.
Baspasóz máslıhatynda jýrnalıster halyqty alańdatyp otyrǵan suraqtardy kóldeneń tartty. Mysaly, mol jer telimin óz elimizdiń azamaty satyp alyp, ony keıinnen sheteldikterge satýyna bola ma? – degen de saýal qoıyldy. «Sheteldikter qalaı aınaldyrsa da bir mıllımetr de jer satylmaıdy. Ondaı jaǵdaıda tıisti organdar shara qarastyryp, ol jerdi memleket menshigine qaıtarýy da yqtımal», degen vıse-mınıstr paıdalanylmaı jatqan jerlerge qatysty da aıtyp ótti. Ol zań boıynsha bir jyl paıdalanylmaı turǵan jer telimi úshin tıisti eskertý haty jiberiletinin bildirdi. Kelesi jyly osy jaǵdaı taǵy qaıtalansa jer memleket menshigine qaıtarylatynyn aıtty.
Vıse-mınıstr jerdi aýksıonǵa shyǵarýdaǵy maqsat, jerdiń tıimdi paıdalanylýyn arttyrýdan týǵan shara ekenine nazar aýdartty. «Qazirgi kúndegi zertteýler men tekserý jumystaryna qaraǵanda, birqatar aýyl sharýashylyq jerleri durys ıgerilmeı jatyr. Sonyń saldarynan jerdiń qunary qashyp, sapasy tómendep ketken. Eger jer jekemenshik qolynda bolsa, ol jerdi óziniń paıdasyna ǵana emes, urpaqtarynyń da ıgiligi úshin talapqa saı óńdep, azdyrmaı tıimdi paıdalanýǵa kósher edi degen úmit bar», dedi vıse-mınıstr.
Nurbaı ELMURATOV,
«Egemen Qazaqstan»