Maqsatymyz – bos jatqan alqapty ıgerý
Qazaq halqy ejelden jerge erekshe qurmetpen qaraǵan. Qasterlegen, ár jerdiń ózine tán qasıetin alabóten ulyqtaǵan. Sondyqtan, sol mańaıdyń qadir-qasıetin tanýǵa bolatyn mán-maǵynaly jer ataýlaryn qaldyrǵan. Jerge baılanysty ańyz-ápsana, ertegi-dastan, jyr-shýmaq, maqal-mátel de kóp. «Týǵan jerge týyńdy tik» deıtin halqymyzdyń osy oraıdaǵy támsilderiniń biri:
– El jaǵalaı qonbasa,
Aıdyn shalqar kól jetim,
Qaptaı kóshken eli joq,
Qulazyǵan jer jetim, – dep keledi. Bul – jerdiń sáni qaptaı qonǵan eli men jan-janýarlar dúnıesi ekenin kórsetedi. «Jer shejiresi – el shejiresi». Jerdiń jadynamasy myńjyldyqtarmen esepteledi. Eger qaıbir jyldary bul jer bos qalsa, shejireden qalys qaldy degen sóz. Qazir elimizde osyndaı buıyǵy jatqan jerler barshylyq. Onyń barlyǵyn jaryqqa shyǵarý, eńbekti eseli isteı alatyndarǵa berý kerek.
«Táýelsizdik. Kelisim. Bolashaǵy Birtutas ult» atty Qazaqstan halqy Assambleıasynyń sessııasynda Elbasymyz jer týraly jaqsy oılarymen bólisti. Sońǵy kezde qazaq jeriniń shetel azamattaryna jalǵa berilýi jóninde qaýip etken oı-pikirler saryny halyq arasynda beleń alǵany belgili. Prezıdent bul sózge naqty jaýabyn berdi. Jer satylmaıdy. Memleket basshysy kesimdi sózin aıtty. Bul rette Elbasynyń aýyl sharýashylyǵymen shyn máninde shuǵyldanýshylarǵa jer berý múmkindigin jasap otyrǵanyn jetkizgim keledi. Naqtylaǵanda, jerdi kútip-baptaı biletin jandarǵa berý kerektigi qozǵalyp otyr. Sondyqtan, bul máseleni basqa múddege buryp, saıası sıpat bergen jón emes.
Mysaly, biz byltyr ońtústik óńirden Shyǵys Qazaqstan oblysynyń Tarbaǵataı aýdanyna kóship keldik. Barlyq jan basyn aıtqanda 43 adamnan quralǵan 9 otbasy Qarataýdan Tarbaǵataı bókterine, Qumkól aýylyna qonys aýdardyq. Mundaǵy maqsatymyz ne? Jerdi ıgerý. Shyǵys óńirinde, ókinishke qaraı, kóptegen sýarmaly alqaptar ıgerilmegen. Jer álbette týsyrap bos jatpaýy kerek. Elbasy aıtqandaı, «Jer – bizdiń ata-babamyzdan muraǵa qalǵan basty baılyǵymyz!». Basty baılyǵymyzdy qorǵaý myltyq asynyp, shekara kúzetýmen shektelmeıdi. Jerdi kádege jaratý kerek, jer halyqtyń ıgiligine qyzmet etýi tıis. Jerden alǵan ónimmen ekonomıkamyzdy da alǵa jyljyta alamyz.
Osy oraıda Tarbaǵataı aýdanynyń ákimi Dildábek Orazbaevtyń erik-jigerimen jáne qoldaýymen ońtústik óńirden klımaty qatańdaý shyǵys óńirine biraz otbasy kelgenin aıtqym keledi. Biz ońtústikqazaqstandyq, shyǵysqazaqstandyq bolyp bólinbeımiz. Kelýshilerdiń barlyǵy eńbekqor jandar. Byltyr osy elýge jýyq otbasy «Myrzashól» atty óndiristik kooperatıv qurǵan bolatyn. О́tken jyly tyń jerge túren salynyp, kooperatıv músheleri mol ónimniń astynda qaldy. Tipti, ortalyq qalalardaǵy jármeńkelerde kartop, sábiz syndy kókónis túrlerin jarty baǵasyna jýyq arzanǵa satty. Bıyl kooperatıv músheleri 100 gektar jerdi ıgerip, oǵan qaýyn-qarbyz, sábiz, usaq jemister, júgeri, bıdaı jáne taǵy basqa aýylsharýashylyq daqyldaryn egip jatyr. Sátin salsa, eńbekqor aǵaıyn kúzgi jıyn-terinnen úlken úmit kútip otyr. Sol sebepti, ot kósemeı, Otanymyzdyń ár jerin qorǵaı bilsek, bizdi jarqyn bolashaq kútedi. Prezıdenttiń parasatty sózi osy oıdyń jibin ustatqyzǵandaı.
Ádına ULYQBEKOV,
«Myrzashól» óndiristik kooperatıviniń jetekshisi
Shyǵys Qazaqstan oblysy,
Tarbaǵataı aýdany