Almaty qalasyndaǵy Astana alańynda Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Nursultan Nazarbaev qala jurtshylyǵy men qonaqtaryn 1 mamyr – Qazaqstan halqynyń birligi merekesimen quttyqtady.
– Qazaqstan halqynyń Birligi kúni barshalaryńyzdy, osyndaı kóktemniń jaımashýaq ádemi kúninde shyn júrekten quttyqtap, bar jaqsylyqty tileımin! Babalarymyzdan qalǵan «Baqyt qonyp, qydyr daryǵan!» degen ataly sóz, qasıetti bata bar bizdiń halqymyzda. Bul – birligi jarasqan, beıbit kún keshken berekeli elge bergen baǵasy. Sol birliktiń arqasynda ata-babalarymyz ishki-syrtqy jaýlardan ulan-ǵaıyr jerdi saqtap, keskilesken urystarda janyn aıamaı, qasyq qany qalǵansha óz Otanyn qorǵap qaldy. Birliktiń arqasynda «Memleket bolamyz!» dep aýyzbirshilikpen qazaq handyǵyn qurdy. Sol birliktiń arqasynda biz Táýelsizdikke qol jetkizdik. Minekeı, eń alǵash Almatydan bastalyp, kúlli álemge jarııalanǵan Táýelsizdigimizdiń 25 jyldyǵyn saltanatty túrde atap óteıik dep otyrmyz! – dep óziniń saltanatty quttyqtaý sózin bastaǵan Memleket basshysy Nursultan Nazarbaev, qala jurtshylyǵyn yntymaq pen birliktiń merekesimen quttyqtap, shırek ǵasyrlyq joldy júrip ótken egemen eldiń shıyrly taǵdyryna az-kem toqtalyp ótti.
– Bizdiń Konstıtýsııamyz «Biz, ortaq tarıhı taǵdyr biriktirgen Qazaqstan halqy, baıyrǵy qazaq jerinde memlekettilik qura otyryp...» dep bastalady. Birliktiń negizi osy sózderde túıindelgen. Biz 25 jyl boıy teń ári teń quqyly adamdardyń memleketin quryp jatyrmyz. Buǵan, ásirese, daǵdarys jaǵdaıynda qol jetkizý ońaı bolǵan joq. Degenmen, shırek ǵasyr ishinde el ekonomıkasyn 20 esege arttyrdyq, eshbir el jetpegen bıikke qysqa merzimniń ishinde qol jetkizdik. Qazir qazaqtyń dalasynda da, qalasynda da – jańa el, jańa urpaq, jańa býyn. Adam tanymastaı bolyp óstik, kisi qyzyǵardaı bolyp óndik, osy kúnimiz úshin Allaǵa táýbe! Osy jyldardyń ishinde Qazaq dúnıege áıgili ult boldy. Elimiz álem kartasynan óziniń ornyn oıyp turyp aldy. Jańa urpaq tárbıeledik. О́shkenimizdi jaqtyq, joǵaltqanymyzdy taptyq. Jańa astanamyzdy saldyq. Qazaqstannyń árbir túkpiri adam tanymastaı ózgerdi. Almaty qalasynyń osydan 15 jyl burynǵy keıpin qazirgi jańa kelbetimen salystyra almaısyń. Almaty búgingi tańda – Rımmen birdeı dárejege jetip, halyq sany da, eldiń ál-aýqaty da jańa deńgeıge kóterildi. Biz osy ýaqyt ishinde jastarymyzdy álemniń ár túkpirine jiberip, oqyttyq. Myńdaǵan mektepter men aýrýhanalar saldyq. Sonyń arqasynda halqymyzdyń ómir súrý jasy 64-ten 72 jasqa deıin uzardy. Bul degenimiz – eń basty múdde, eń negizgi meje. Sebebi, árbir is, árbir jaqsylyq halyq úshin jasalady. Táýelsizdik alǵan ýaqyt ishinde elimiz 3 birdeı daǵdarystan ótti. Tarıh úshin 25 jyl degen qas-qaǵym sát. Alaıda, biz kóp jetistikke qol jetkizdik. Dúnıege málim boldyq. Týymyz Birikken Ulttar Uıymynyń qabyrǵasynda jelbireıdi. Únimizdi kúlli álem estidi. Qazaqstanda dúnıejúziniń azamattary jınalyp, ózderiniń májilisterin ótkizetin boldy. Álem bizge senimmen qarap, araaǵaıyndyq kelissózder júrgizýdi bizge senip tapsyratyn boldy. Osynyń bári tynyshtyq pen turaqtylyqtyń jyly uıasyna aınalǵan elde oryndalatyn izgi maqsattar, – dedi Elbasy. Budan keıin Memleket basshysy yntymaqtan aıyrylyp, berekesi ketken derbes el, damýshy memleketterdiń búgingi ahýalyn mysalǵa keltirip, ishki-syrtqy astyrtyn kúshterdiń emeýrinine erip ketken qoǵamdarda bolyp jatqan jaıttar men teketiresterdiń eshbir ultqa, eshbir halyqqa, tipti, adamzat damýyna paıda ákelmeıtindigin aıtty.
– Tynyshtyǵy buzylǵan elderde ne bolyp jatqanyn ózderińiz kórip, bilip otyrsyzdar. Byt-shyty shyǵyp, kisi qany tógilip, aýzyndaǵysynan aıyrylyp, ilgeri basýdyń ornyna keri qaraı ketip jatyr. Ár tańda álemge taraıtyn aqparatqa kóz tikseńiz, Irakta, Sırııada, álemniń basqa da memleketterinde ondaǵan, júzdegen adam oqqa ushyp, opat bolyp jatyr. Munyń bári – birliktiń, tynyshtyq pen turaqtylyqtyń bolmaýynan týyndap otyrǵan keleńsiz kórinister. Biz osy birligimiz ben berekemizden aıyrylyp qalmaýymyz kerek! Ásirese, dál qazir dana Abaı atamyzdyń «Birińdi, qazaq, biriń dos, kórmeseń – istiń bári bos!» degen ulaǵatty sózin esten shyǵarmaýymyz kerek bolyp tur. Bizdiń qazirgi alǵa qoıǵan maqsatymyz – «shıkizat ekonomıkasynan óńdeý ekonomıkasyna ótý». Halyqtyń jaǵdaıy qıyndap ketpeýi úshin daǵdarysqa qarsy sharalardy kúnilgeri oılastyrdyq. Osynyń bári ındýstrııalyq, ınfraqurylymdyq baǵdarlamalardy júzege asyrýǵa jańa ekpin túsirýge alyp keldi. Qazir búkil Qazaqstan boıynsha 7 myń kılometr jol salynatyn bolady. Bul, bizden keıingi keleshek urpaqtarymyz úshin jasalyp jatqan ıgilikter. Qazir tomaǵa tuıyq tym-tyrys otyratyn kez emes. Jan-jaǵymyzǵa jiti qarap, ár qadamymyzdy eseppen basatyn zamanǵa tap keldik. Dúnıe solaı tolqyp tur. Almaǵaıyp bul kezeńnen de kóbemiz sógilmeı ótýimiz úshin bizge judyryqtaı jumylǵan aýyzbirshilik, ystyq yqylas aýadaı qajet! Elimizde tynyshtyq saltanat quryp otyr. Bizdiń birtutas ultymyz barlyq meıramdy birge merekeleıdi. Men halqymdy dál osy qalypta kórgim keledi jáne sol úshin bar bilimim men tájirıbemdi jumsap kelemin de. Biz kózdegen maqsattarymyzǵa – azamattardyń budan da jaqsy ómir súrýine mindetti túrde qol jetkizemiz. Ol úshin jastarymyz bizdiń táýelsiz jolymyzdy tabandy túrde jalǵastyryp, kózdiń qarashyǵyndaı qorǵaýy, eldegi birlikti, dostyq pen tynyshtyqty saqtaýy qajet. Bul – ár adamnyń mindeti. Qazaqstanymyzdyń 25 jyldyq Táýelsizdigi jasasyn! Elimiz aman bolsyn! Eldigimiz baıandy bolsyn! Máńgilik Qazaqstan – Máńgilik El bolsyn! – dep, Prezıdent Nursultan Nazarbaev óziniń Qazaqstan halqyna joldaǵan quttyqtaý sózin kóterińki kóńil, urandy serpinmen aıaqtady. Almaty qalasynda merekelengen 1 mamyr – Qazaqstan halqynyń birligi kúninde qala kóshelerinde ulttyq etnomádenı birlestikterdiń ókilderi qazaq án óneriniń úzdik shyǵarmalaryn nasıhattap, Qazaq eli týraly óz ana tilderinde jazylǵan ánderdi oryndap, merekeni qyzyqtaýǵa jınalǵan kópshiliktiń kóńilin kóterdi. Bir memlekette birtutas halyq bolyp beıbit ómir súrýdiń úlken baqyt ekenin, Qazaqstan halqy jańa álemdegi jaqsy turmys keshetin salamatty el ekenin kórsetti. Orys, túrikmen, ózbek, tatar jáne ýkraın etnomádenı birlestikteriniń janynan qurylǵan ónerpazdar ujymy ulttyq bılerin bılep, ánderin naqyshyna keltire oryndap, merekeniń ajaryn árledi. Qala ıppodromynda at jarys, qyz qýý, teńge ilý sekildi ulttyq oıyndar men jeńildetilgen baǵa boıynsha saýda júrgizgen jármeńke uıymdastyrylyp, qazaqtyń turmys-salt mádenıetine arnalǵan kórme ótkizildi. Keshkisin qalanyń ortalyq alańynda qazaq estrada ónerpazdarynyń qatysýymen merekelik konsert pen halyq serýeni uıymdastyrylyp, qala aspanyn merekelik otshashý kómkerdi.
Qanat ESKENDIR,
«Egemen Qazaqstan»
Sýretterdi túsirgender S.BONDARENKO, B.OTARBAEV