Jeti myń tasbaqa erkindikke jiberildi

Qazaqstan men Reseı shekarasynda kontrabandalyq júk mamyr aıynyń basynda ustalǵan. Qujatta armatýra, plastıkalyq qubyr dep kórsetilgen qaptardyń ishinen shaq bolmasa ólýge qalǵan 7 myń tasbaqa shyqqan. Tasbaqalardy tyrbańdap tirshilik belgisin bildirmes úshin aıaǵyn arqasymen qosyp skotchpen japsyryp tastaıdy. Qazaqstan óńirinen terilip alǵan tasbaqalar elge qaıtarylmas buryn Orynbordaǵy ýnıversıtettiń zoologııa kafedrasynyń oqytýshylary olardy arnaýly bólmege ornalastyryp, bıologtardyń baqylaýynda bolypty. Tasbaqalar esterin jıyp, kúsh-qýat alǵannan keıin Qazaq­stanǵa qaıtaryldy. Olar mamandardyń qatysýymen «Arys-Qarataý» mem­lekettik tabıǵı qoryǵynyń erekshe qorǵalatyn aımaǵyna jiberildi. Keıingi kezde eshkimge zııany joq baýyrymen jor­ǵalaýshylarǵa qııanat jasaýshylar kóbeıip ketti. Sondyqtan tasbaqalar erkindikke jiberilerdiń aldynda olardyń saýytyna qyzyl boıaý jaǵyldy. Mundaǵy maqsat, tasbaqaǵa qastyq qylǵysy kelgenderdi úrkitý ári qyzyl boıaýy arqyly olardyń ári qaraıǵy tirshiligin zertteý nysanǵa alynady. Almatydaǵy zoologııalyq ınstıtýty qyzmetkerleri araǵa aı salyp qaıta kelip, tasbaqalardyń jańa ortany jersinýin qadaǵalaıdy. Oblystyq orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúnıesi aýmaqtyq ınspeksııasynyń bas mamany Baqyt Musalıev: «Negizinen ǵylymı ıns­tıtýt mamandarymen birlesip jy­nysyn anyqtap, kelesi jyly osynda qala ma, qalmaı ma, sony bilý maqsatynda boıap, kólemin bilip, bárin zerttep, jiberip jatyrmyz», – deıdi. Adamnyń qatygezdiginde shek joq qoı. Tasbaqany taǵam retinde paıdalanatyn Qytaı sııaqty elderde qaınap turǵan qazanǵa tirideı tastap jiberedi. Baıǵus alasuryp, jany shyǵyp ketkenshe jas balasha shyńǵyrady eken. Kereń qulaqtar estimeıdi. Al tasbaqanyń qarǵysy qatty bolady deıdi. Biraq aqsha úshin bárine baratyn qaskóıler erteńgisin oılap jatpaıdy. Tasbaqanyń bul túri «Qyzyl kitapqa» enbegendikten, quqyq qor­­ǵaý organdarynyń da qoly qys­qa. Aıyppul salady, sot joq. Sony bilip alǵan qaskúnemder osyn­­daı taǵylyqqa oılanbastan ba­ra beredi. Baqtııar TAIJAN, «Egemen Qazaqstan»