01 Qyrkúıek, 2016

Qazaq usta Túrkııada qanjar soǵady

804 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin
usta2 Túrkııada qazaq ustalary jasaıtyn pyshaqtar men kezdikterge suranys erekshe. Bir pyshaqqa tapsyrys bergen adam bes aı kezegin kútedi. Osydan 300 jyl buryn alyp Osmanly ımperııasy áskerine qajetti qylysh pen qanjar tapshylyǵy máselesin sheshý úshin Chanakkaleniń Babakale aýylyna Qazaq jerinen ustalar alǵyzǵan eken. Babakalege 1700 jyldary kelgen sol ustalardyń qolynan shyqqan qanjar-qylyshtar kezinde Sırııa men Mysyrǵa deıin taralypty. Al temirden túıin túıgen ustalyq ónerdiń ózegi úzilmeı búginge deıin jetipti. Atadan balaǵa mıras bolyp jalǵasqan osy dástúrli ustalyq kásipti Túrkııada qazir Doǵan Tosyn men onyń nemere aǵasy ǵana jalǵastyryp keledi. Búginde «Babakale pyshaqtary» degen ataýmen máshhúr bolǵan pyshaqtardy Túrkııada osy eki usta ǵana jasaıdy. Doǵan Tosynnyń aıtýynsha, alǵash qazaq ustalary kelgen kezde bul aýylda 18 ustahana kórigin qyzdyryp turǵan. Keıin oq-dári men myltyq shyqqan soń bul ustalyq toqtaı bastaǵan. Tek ózderin sol ustalardyń urpaǵy sanaıtyn eki usta babalar kásibin úzbeı, qanjar, kezdik, pyshaq jasaýdy áli jalǵastyryp keledi. «Bul óner osy kúnge deıin atadan balaǵa berilý arqyly jetti. Men de qylysh-qanjardyń jalǵasy retinde pyshaq pen kezdik jasaýmen aınalysamyn. Bul ónerdi menen basqa nemere aǵam da kásip qylǵan. Biz 300 jyl boıy jalǵasyp kele jatqan dátúrdi úzgenimiz joq, jasaıtyn buıymdarymyzda babalar qoltańbasy sol kúıi saqtalǵan deı alamyn. Pyshaq, kezdikterimizge halyqtyń qyzyǵýshylyǵy joǵary. Qazir osy ustalyq ónerdi ulyma úıretip júrmin», ­- deıdi Anadoly aqparat agenttigine suhbat bergen Doǵan Tosyn. Onyń aıtýynsha, usta jumys barysynda úsh ǵasyrlyq burǵylardy qoldanady. Bul burǵylar kezinde qylysh pen qanjardyń saptaryn tesý úshin paıdalanylǵan eken. Sondaı-aq pyshaqtardyń saby aǵashtan emes, qoıdyń, eshkiniń jáne kıiktiń múıizderinen jasalady. Al pyshaqtyń ózi bolattan soǵylady. Saltan SAIRANULY usta 1