Jeltoqsan oqıǵasyna qatysqandyǵy da eskerildi

Keshe Ortalyq saılaý komıssııasynda «Jeltoqsan» halyq­tyq-patrıottyq qozǵalysy» respýblıkalyq qo­ǵam­dyq birlestiginen prezıdenttikke kandıdattyqqa usynylǵan Qurmanǵazy Rahmetov Lıngvıstıkalyq komıssııanyń mú­she­lerine synaq tap­syrdy. – Prezıdenttikten úmitker­ler­diń memlekettik tildi erkin meń­gergendigin anyqtaý maq­sa­tyn­da Lıngvıstıkalyq komıs­sııa­nyń qurylǵandyǵyn durys dep esepteımin, – dedi Qur­man­ǵazy Rahmetov synaq tapsyrar aldynda jýrnalısterge bergen suhbatynda. – О́ıtkeni, memlekettik tildi barlyǵymyz jetik bilýimiz kerek. Qazaq tilin jóndi meń­germegen azamattardyń bılik basyna umtylmaǵandary jón. Suhbat barysynda kandıdat óziniń ómir jolynan da habardar etti. Onyń aıtýynsha, ol 1986 jyly Qazaq memlekettik ýnıver­sı­tetiniń fızıka fakýltetine oqý­ǵa túsken eken. Kóptegen qa­zaq jastary sekildi ol da Jeltoqsan kóterilisine qatysyp, 7 jylǵa bas bostandyǵynan aıyrylyp­ty. Keıin Jeltoqsan kóterilisine baılanysty qurylǵan komıs­sııa­nyń yqpal etýimen oqýǵa qaıta qabyldanǵan. Biraq, ony ári qa­raı jalǵastyrmaǵan. 2003 jyly Gýmanıtarlyq ýnıversıtettiń zań fakýltetin bitiripti. Arada eki saǵattaı ýaqyt ót­kende Lıngvıstıkalyq komıssııa­nyń tóraǵasy Myrzataı Joldasbekov BAQ ókilderine synaq qorytyndysyn jarııa etti. Onyń habardar etýinshe, prezıdenttikke kandıdat Qurmanǵazy Rahmetov aldymen «Táýelsizdik taǵyly­my» taqyrybyna shyǵarma jaz­ǵan. Emileden – úsh, tynys belgilerinen – tórt, stıldik eki qate jibergen. Barlyǵy – toǵyz. – Kandıdat taqyrypty ashýy kerek, aýa jaıylyp sóılemeýi kerek, – dedi komıssııa tóraǵasy osyǵan baılanysty. – Árkim óziniń bilgenin aıta beretin bolsa, Lıngvıstıkalyq komıssııa­nyń úmitkerge qoıatyn sharty buzylady. Ekinshi tapsyrma Ahmet Baıtursynulynyń shyǵarmasy boldy. Ony kandıdat óte jaqsy oqydy. Erkin túrde yrǵaǵyna kel­tirip oryndap shyqty. Al úshinshisi – sóz sóıleý ónerinde kan­dıdat jalpylama ketti. Ár nárseni aıtty, ómirbaıanyn da qosyp jiberdi. Úmitker sóıleýdi meńgergen. Biraq, kópshilik aldynda sóz sóılep daǵdylanbaǵan, úıren­begen. El basqaratyn adam sóz sóılep mashyqtanýy kerek. Lıngvıstıkalyq komıssııa bas­shysynyń osy sózderin tyń­dap otyrǵan bizder, jýrnalıster Qurmanǵazy Rahmetov synaqtan «qu­laǵan» shyǵar dep oıla­ǵan­byz. Olaı bolmaı shyqty. Myr­zataı Joldasbekovtiń aıtýynsha, komıssııa músheleri úmitker jó­ninde kóp oılanǵan. Nátıjesinde kandıdat Qurmanǵazy Rahmetov memlekettik tildi meńgergen degen sheshimge kelgen. Onyń sebebin Lıngvıs­tı­ka­lyq komıssııanyń tóraǵasy by­laı túsindirdi: «Jeltoqsan – kezinde bizdiń qasiretimiz boldy. Qa­zir Jeltoqsan – halyqtyń ba­ǵy. Jeltoqsanda talaı azamat halqynyń, eliniń bolashaǵy úshin qurban boldy. Olar naǵyz kúresker edi. Solardyń biri sen ekensiń, – dedi Myrzataı Joldasbekov úmitkerge qaratyp. – Sol bizdiń saı-súıegimizdi syrqy­ratyp otyr. Biz osyny da eskerdik». *  *  * Keshe, sondaı-aq prezıdenttikten úmitker Jaqsybaı Bázil­baev ta Lıngvıstıkalyq komıs­sııa­nyń otyrysynda synaqtan ótti. Komıssııa músheleri ony mem­lekettik tildi meńgergen dep sheshti. Lıngvıstıkalyq komıssııa­nyń tóraǵasy Myrzataı Joldas­bekovtiń aıtýynsha, J.Bázilbaev synaqtyń birinshi kezeńinde «Abaı qazaq halqynyń rýhanı kó­semi» atty taqyrypta eki bet shyǵarma jazdy. Jazba jumysy ortasha jazylǵan. Orfo­gra­fııalyq 3 qate, tynys belgisinen – 4, stıldik 3 qate jibergen. Bárin qosqanda – 10 qate. – Ekinshi talap boıynsha úmit­ker Júsipbek Aımaýytovtyń shy­ǵarmalarynan úzindi oqydy. Keıbir normalar boı­ynsha aýytqýlar boldy. Biraq, ortasha oqydy dep baǵalaýǵa bola­dy. Úshinshi kezeńde «Abyroıly is» atty taqyrypta sóıledi. Úmit­ker taqyrypty ashty, óz oıyn jetkize bildi. Osylardyń barlyǵyn eskere kelgende, biz J.Bázilbaev qazaq tilin meńger­gen degen qorytyndy shyǵardyq, – dedi M.Joldasbekov. Osy jerde aıta keteıik, Jaqsybaı Bázilbaev buǵan deıin eki prezıdenttik saılaýǵa qatys­qan bolatyn. Álısultan QULANBAI.