«Qaltqysyz qyzmet etemiz»

El tynyshtyǵy, qoǵam qaýipsizdigi memleket úshin asa mańyzdy másele. Al beıbit zamanda el ishi tynyshtyǵyn eń aldymen, ishki áskerler kúzetetini málim. Solardyń arasyndaǵy aýqymy jaǵynan eń úlkeni – «Ortalyq» óńirlik qolbasshylyǵy. Onyń quramyna Soltústik Qazaqstan, Qostanaı, Qaraǵandy, Aqmola oblystaryndaǵy tıisti áskerı bólimder men Ulttyq ulannyń Astana qalasynda ornalasqan on áskerı bólimi enedi. Jaqynda osy «Ortalyq» óńirlik qolbasshysy general-maıor Erkin BOTAQANOVPEN áńgimelesýdiń oraıy keldi. – Erkin Sovetbekuly, aldymen qolbasshy retinde Ulttyq ulan­nyń qysqasha tarıhy men róline toq­talyp ótseńiz. – Birden aıtalyq, Qazaqstan Qa­rýly Kúshteriniń Joǵarǵy Bas qolbasshysy – Elbasy Nursultan Nazarbaev elimiz táýelsizdik alǵan sátten-aq quqyqtyq tártipke aıryq­sha kóńil bólip, egemendilik týraly Deklarasııa qabyldanǵannan keıin bir aıǵa da jetpesten, alǵashqy kúshtik qurylym retinde Ishki áskerdi qurý týraly Jarlyq shyǵarǵan bolatyn. Ishki áskerlerimizdiń derbes jaýyngerlik tarıhy da sol 1992 jyldyń 10 qańtarynan bastalady deýge bolady. Ishki áskerdiń jeke quramy alǵa qoıylǵan tapsyrmalardy laıyqty oryndap, azamattardyń, jalpy halyqtyń konstıtýsııalyq quqyqtary men qaýipsizdigin, qoǵam qundylyqtaryn, memleket tynyshtyǵy men turaqty­lyǵyn qorǵaýda qaltqy­syz qyzmet atqaryp keledi. 2014 jyldyń 21 sáýirinde eli­mizdiń Ishki áskerleri Prezıdent Jar­lyǵymen Ulttyq ulan bolyp qaıta quryldy. Bul, álbette, atalǵan áskerı quramdy zaman talabyna saı jasaqtap, jetildirý maqsatynda jasalǵan oń qadam boldy. Ýaqyttan qalmaı il­geri­lep, múmkindiginshe damyp otyrý qaı salaǵa da tán. Jalpy adamzatqa qa­ýip tóndiretin lańkestik, eks­tremzım, se­paratızm tárizdi zobalańdar Qazaq elinde de qylań bere bastaǵany jasyryn emes. Olarmen kúreste el ishinde ǵana emes, álem bolyp kúsh bi­­rik­tirý qajettigin ár jerde oryn alǵan oqıǵalardyń ózi dáleldep otyr. Beıbit halyqty osyndaı oqıǵalardan qorǵaýda qyraǵylyq, utqyrlyq, shap­shań­dyq tanytyp júrgen Ulttyq ulannyń búgingi róli erekshe. – Endi naqty ózińiz basqaryp otyrǵan «Ortalyq» óńirlik qol­bas­shy­lyǵy týraly aıtqanyńyz oryn­dy bolar? – «Ortalyq» óńirlik qol­bas­shy­lyǵy boıynsha kún saıyn 2500 ás­kerı qyzmetshi  jaýyngerlik qyz­metin atqarýǵa shyǵady. Solardyń 1600-i túzeý mekemelerin kúzetse, 900 adam qoǵamdyq tártipti saqtaý boıynsha qyzmetke kirisedi. Olar jaýyngerlik qyzmetterin Astana, Qaraǵandy, Jezqazǵan, Petropavl, Kókshetaý, Qostanaı, Stepnogor sııaqty iri qalalarda atqarady. Azamattyq qor­ǵanystyń 52859 áskerı bólimi de 2014 jyly, Úkimettiń arnaıy qaýlysyna sáıkes, Ulttyq ulan «Ortalyq» óńirlik qolbasshylyǵyna engizildi. Ulttyq ulannyń quramyna aza­mattyq qorǵanystyń áskerı bólimderi engizilgen soń, júkteletin mindetter men jaýapkershiliktiń de artqany túsinikti. Ásirese, byltyr men bıylǵy jyldary aýa raıynyń tosyn minez tanytyp, jaýyn-shashynnyń mol bolýy biraz qıyndyqtar týǵyzdy. Kóktemde kúnniń kúrt jylynýynan Soltústik Qazaqstan, Aqmola, Qara­ǵandy oblystaryndaǵy birshama eldimekenderdi sý basý qaýpi tóndi. Sol tustarda qaterdiń aldyn alý men zardaptaryn joıý jumystaryna Ulttyq ulannyń «Ortalyq» óńirlik qolbasshylyǵyna qarasty 5451, 52856, 5516, 6637, 6697 áskerı bólimder­den 700-den astam adam, 100-ge jýyq teh­nıka jumyldyryldy. Qostanaı, Soltústik Qazaqstan, Aqmola, Qara­ǵandy oblystaryndaǵy sý basý qaý­pi joǵary eldimekenderden eki myń­nan astam halyq osy áskerılerdiń kú­shimen qaýipsiz jerlerge kóshirilip, kerek-jaraqtarmen qamtamasyz etildi. – Beıbit zamannyń ózinde basyn qaterge tigip, basqanyń ómirine arasha túsip jatatyn azamattarymyz bar. Maqtanyshpen aıtatyn sondaı er jigitterdiń birnesheýin atap ótseńiz... – Ulttyq ulannyń áskerı qyz­metshileri el azamattarynyń kons­tıtýsııalyq quqyqtaryn qorǵaýda tynym taýyp kórgen emes. Zaman qansha tynysh desek te, kóp ishinen «búırekten sıraq shyǵaratyndar» shyqpaı turmaıdy. El tynyshtyǵy úshin keýdesin oqqa tosatyn Ulttyq ulan sarbazdary da az emes. Aıtalyq, Asylbek Qońyrov, Erbol Otarbaev, Jandos Baıanbaev syndy erliktiń úlgisin kórsetken ulandyqtar «Aıbyn» ordenimen, «Jaýyngerlik erligi úshin» medalimen marapattalsa, qaraǵandylyq polkovnık Qaırat Úmbetov beıbit kúndegi kózsiz batyrlyǵy úshin Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń qolynan memleketimizdiń joǵarǵy nagradasy – «Halyq Qaharmany» ataǵyna ıe boldy. Qazaq eli qaı zamanda da batyr da batyl perzentterge kende bolmaǵan. Onyń ishinde erekshe irikteýden ótetin Ulttyq ulannyń áskerı qyzmetshileri Otanǵa adal qyzmet etýge bergen antynan aınymaq emes. Olar halqymyz­dyń konstıtýsııalyq quqyqtaryn qyz­ǵyshtaı qoryp, der kezinde kómekke kelýge qaı kezde de ázir! – Áńgimeńizge rahmet.  Qaırat ÁBILDINOV, «Egemen Qazaqstan» QARAǴANDY