06 Qazan, 2016

Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstrliginiń buıryǵy№406 

295 ret
kórsetildi
26 mın
oqý úshin
  2015 jylǵy 28 mamyr , Astana qalasy «Tinderdi jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bólikterin) alýdyń, konservasııalaýdyń, adamnan adamǵa jáne janýarlardan adamǵa transplanttaýdy júrgizýdiń tártibin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstriniń 2009 jylǵy 30 qazandaǵy № 623 buıryǵyna ózgerister engizý týraly «Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júıesi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2009 jylǵy 18 qyrkúıektegi Kodeksiniń 170-babynyń 7-tarmaǵyna sáıkes buıyramyn: 1. «Tinderdi jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bólikterin) alýdyń, konservasııalaýdyń, adamnan adamǵa jáne janýarlardan adamǵa transplanttaýdy júrgizýdiń tártibin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý Mınıstriniń 2009 jylǵy 30 qazandaǵy № 623 buıryǵyna (Normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý tiziminde № 5909 bolyp tirkelgen, «Zań gazetinde» 2009 jylǵy 30 jeltoqsanda № 198 (1795) jarııalanǵan) mynadaı ózgerister engizilsin: taqyryp mynadaı redaksııada jazylsyn: «Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýdyń, daıyndaýdyń, saqtaýdyń, konser­vasııalaýdyń, tasymaldaýdyń, donordan resıpıentke transplanttaýdy júrgizýdiń qaǵıdalaryn bekitý týraly»; 1- tarmaq mynadaı redaksııada jazylsyn: «1. Qosa berilip otyrǵan Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýdyń, daıyndaýdyń, saqtaýdyń, konservasııalaýdyń, tasymaldaýdyń, donordan resıpıentke transplanttaýdy júrgizýdiń qaǵıdalary bekitilsin.»; Tinderdi jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bólikterin) alýdyń, konservasııalaýdyń adamnan adamǵa jáne janýarlardan adamǵa transplanttaýdy júrgizýdiń qaǵıdalary osy buıryqqa qosymshaǵa sáıkes jańa redaksııada jazylsyn. 2. Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstrliginiń Medısınalyq kómekti uıymdastyrý departamenti: 1) osy buıryqty Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkeýdi; 2) osy buıryqty Qazaqstan Respýblıkasy Ádilet mınıstrliginde memlekettik tirkegennen keıin kúntizbelik on kúnniń ishinde merzimdi baspasóz basylymdarynda jáne «Ádilet» aqparattyq-quqyqtyq júıesinde resmı jarııalaýǵa jiberýdi; 3) osy buıryqty Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstrliginiń ınternet-resýrsynda ornalastyrýdy qamtamasyz etsin. 3. Osy buıryqtyń oryndalýyn baqylaý Qazaqstan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý vıse-mınıstri A.V. Soıǵa júktelsin. 4. Osy buıryq ony alǵashqy resmı jarııalaǵan kúninen bastap kúntizbelik on kún ótken soń qoldanysqa engiziledi. Qazaqstan Respýblıkasynyń Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstri T. DÚISENOVA Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstriniń 2015 jylǵy 28 mamyrdaǵy №406 buıryǵyna qosymsha Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstriniń 2009 jylǵy 30 qazandaǵy № 623 buıryǵymen bekitilgen Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýdyń, daıyndaýdyń, saqtaýdyń, konservasııalaýdyń, tasymaldaýdyń, donordan resıpıentke transplanttaýdy júrgizýdiń qaǵıdalary men sharttary 1. Jalpy erejeler 1. Osy Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýdyń, daıyndaýdyń, saqtaýdyń, konservasııalaýdyń, tasymaldaýdyń, donordan resıpıentke transplanttaýdy júrgizýdiń qaǵıdalary men sharttary (budan ári – Qaǵıdalar) «Halyq densaýlyǵy jáne densaýlyq saqtaý júıesi týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2009 jylǵy 18 qyrkúıektegi Kodeksiniń (budan ári - Kodeks) 170-babynyń 7-tarmaǵyna sáıkes ázirlengen jáne tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýdyń, daıarlaýdyń, saqtaýdyń, konservasııalaýdyń, tasymaldaýdyń, donordan resıpıentke transplanttaý júrgizýdiń tártibi men sharttaryn aıqyndaıdy. 2. Qaǵıdalarda mynadaı termınder men anyqtamalar paıdalanyldy: 1) aǵza – belgili bir fýnksııany oryndaıtyn organızmniń bóligi; 2) aktýaldyq donor – transplanttaý úshin tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýǵa kelisimi bar jáne medısınalyq qarsy kórsetilimi joq aǵzalardyń ómirlik mańyzdy fýnksııalaryn qoldaý jónindegi jalǵasqan jasandy sharalar kezindegi bıologııalyq óliminiń jáne (nemese) bas mıynyń birjola semýi (mıdyń ólimi) rastalǵan adam; 3) áleýetti donor – bıologııalyq ólimi nemese bas mıynyń birjola semýi (mıdyń ólimi) rastalǵan adam; 4) áleýetti resıpıent – tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaýdy kútetin donorlardyń, resıpıentterdiń jáne adamdardyń tirkelimine tirkelgen tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaýdy qajet etetin pasıent; 5) gemopoezdik diń jasýshalary – adamnyń ómir súrý prosesinde súıek kemiginde, perıferııalyq qanda (stımýlıasııadan keıin) jáne kindik qanynda bolatyn, polıpotenttiligi bar súıek kemiginiń jasýshalary; 6) gemakon – donasııalaý jáne keıingi saqtaý úderisinde qandy jáne onyń komponentterin jınaý úshin paıdalanylatyn bir ret qoldanylatyn ydys; 7) donorlyq stasıonar – tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýǵa máıittik donordy kondısııalaý jáne daıyndaý boıynsha keshendik is-sharalardy júzege asyratyn medısınalyq uıym; 8) tinder men jasýshalar banki – Qazaqstan Respýblıkasynyń aýmaǵynda tinder men jasýshalardy krıogendi saqtaýmen aınalysatyn menshik nysanyna qaramastan densaýlyq saqtaý uıymy; 9) máıittik donor – keıinnen transplanttaý úshin tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alǵan kadaver; 10) Bas mıynyń birjola semýi (mıdyń ólimi) – bas mıynyń búkil zattarynyń semýimen qatar júretin, bas mıy jasýshalarynyń ıntegraldyq fýnksııalarynyń tolyqtaı joǵalýy. Mıdyń ólimi adam ólimine teńestiriledi; 11) HLA – tıpteý – ımmýnologııalyq tıpteýdi júrgizý júıesi (budan ári - HLA-júıesi), adam leıkosıtterinde ornalasqan jáne tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaý kezinde donor men resıpıenttiń tindik úılesimdiligin aıqyndaıtyn antıgender júıesi; 12) óńirlik transplanttaýshy úılestirýshi – «Transplanttaý boıynsha respýblıkalyq úılestirý ortalyǵy» mekemesiniń (budan ári-TRÚO) shtattaǵy qyzmetkeri bolyp tabylatyn, oblystyq ortalyqtarda jáne respýblıkalyq mańyzy bar qalalarda tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaý salasyndaǵy medısınalyq uıymdardyń vedomstvoaralyq ózara is-qımylyn qamtamasyz etetin dáriger; 13) óńirlik transplanttaý ortalyǵy – tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý, daıyndaý, saqtaý, konservasııalaý, tasymaldaý jáne tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaý boıynsha qyzmetter kórsetetin Qazaqstan Respýblıkasynyń oblystarynyń jáne respýblıkalyq mańyzy bar qalalarynyń densaýlyq saqtaý basqarmalaryna vedomstvolyq baǵynystaǵy densaýlyq saqtaý uıymy; 14) respýblıkalyq transplanttaýshy úılestirýshi – óńirlik transplanttaýshy úılestirýshilerdiń qyzmetin úılestirýdi qamtamasyz etetin, TRÚO shtattaǵy qyzmetkeri bolyp tabylatyn dáriger; 15) resıpıent – donorlyq qan nemese odan bólingen komponentter jáne (nemese) preparattar quıylatyn, erkektiń nemese áıeldiń donorlyq materıaly (sháýet nemese analyq jasýsha) engiziletin ne donordan alynǵan tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaý júrgiziletin pasıent; 16) respýblıkalyq transplanttaý ortalyǵy – ǵylymı-zertteý ınstıtýttarynyń jáne ǵylymı ortalyqtardyń bazasynda, respýblıkalyq mańyzy bar qalalarda tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý, daıyndaý, saqtaý, konservasııalaý, tasymaldaý jáne tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaý boıynsha qyzmetter kórsetetin Qazaqastan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý jáne áleýmettik damý mınıstrligine (budan ári-Mınıstrlik) vedomstvolyq baǵynystaǵy densaýlyq saqtaý uıymy; 17) stasıonarlyq transplanttaýshy úılestirýshi – óńirde transplanttaý qyzmetin úılestirý máseleleri boıynsha donorlyq stasıonardyń shtattaǵy qyzmetkeri bolyp tabylatyn jáne óńirlik transplanttaýshy úılestirýshiniń qaramaǵyndaǵy dárigeri; 18) tinderdiń (tinniń bóliginiń) jáne (nemese) aǵzalardyń (aǵzalardyń bóliginiń) donorlarynyń tirkelimi – HLA júıesi boıynsha tıptelgen, tinderdiń (tin bóliginiń) jáne (nemese) aǵzalardyń (aǵzalar bóliginiń) óteýsiz donorlyǵyna kelisim bergen adamdardyń derekqory; 19) tinderdiń (tinniń bóliginiń) jáne (nemese) aǵzalardyń (aǵzalardyń bóliginiń) resıpıentteriniń tirkelimi – HLA júıesi boıynsha tıptelgen, tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaýǵa muqtaj adamdardyń derekqory; 20) tinderdi (tinniń bóligin), aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý – resıpıentke transplanttaý maqsatynda donordan tinderdi (tinniń bóligin), bir jáne (nemese) odan da kóp aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý; 21) tinderdi (tinniń bóligin), aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) daıyndaý – keıinnen konservasııalaý maqsatynda tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) jumyldyrý boıynsha operasııalyq is- sharalar; 22) tinderdi (tinniń bóligin), aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) kondısııalaý – aǵzalardy ıshemııadan qorǵaý maqsatynda máıittik donordyń gemodınamıka kórsetkishin ustaý jónindegi is- sharalar kesheni; 23) tinderdi (tinniń bóligin), aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) konservasııalaý – tinderdiń (tinniń bóliginiń) jáne (nemese) aǵzalardyń (aǵzalardyń bóliginiń) tirshilik áreketin saqtaý maqsatynda ishki jáne syrtqy áserlerden tinderdiń (tinniń bóliginiń) jáne (nemese) aǵzalardyń (aǵzalardyń bóliginiń) jasýshalaryn qorǵaýdy qamtamasyz etetin sharalardyń jıyntyǵy; 24) tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) saqtaý – transplanttaý sátine deıingi tinder (tinniń bóligi) jáne (nemese) aǵzalar (aǵzalardyń bóligi) jasýshalarynyń tirshilikke qabilettiligin saqtaýǵa baǵyttalǵan is-sharalardyń jıyntyǵy; 25) tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) tasymaldaý – saqtaý jáne transplanttaý úshin tinder (tinniń bóligi) jáne (nemese) aǵzalar (aǵzalardyń bóligi) boıynsha is-sharalar kesheni; 26) tin – birdeı qurylymy, fýnksııalary jáne shyǵý tegi bar jasýshalar men jasýshaaralyq zattyń jıyntyǵy; 27) tiri donor – resıpıentpen genetıkalyq baılanystaǵy nemese onymen tindik úılesimdigi bar (basqa organızmniń tinderine sińisýine yqpal etetin organıkalyq tinderdiń ımmýnologııalyq qasıeti) adam; 28) transplanttaý brıgadasy – «jalpy hırýrgııa» mamandyǵy boıynsha sertıfıkaty bar jáne «transplantologııa» mamandyǵy boıynsha qaıta daıarlaýdan ótken, tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý, daıyndaý, saqtaý, konservasııalaý jáne tasymaldaý boıynsha daıarlyqtan jáne (nemese) qaıta daıarlyqtan ótken dárigerlerdiń toby, sondaı-aq joǵaryda atalǵan is-sharalardy tolyqqandy ótkizý úshin kómegi qajet basqa mamandar; 29) «Transplanttaý jónindegi respýblıkalyq úılestirý ortalyǵy» mekemesi (budan ári – TRÚO) – respýblıkadaǵy transplanttaý qyzmetin úılestirýdi qamtamasyz etetin medısınalyq uıym; 30) transplanttaý ortalyǵy – respýblıkalyq nemese óńirlik transplanttaý ortalyǵy; 31) transplanttaý – tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) organızmdegi basqa jerge nemese basqa organızmge qondyrý, sińistirý. 32) fetaldyq jasýshalar – gestasııanyń 18-22 aptasyndaǵy merzimde aborttalǵan materıaldan alynatyn, joǵary bólý qabilettiligi bar jasýshalar. 3. Infeksııa juqtyrǵan donorlardan tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý jáne daıyndaý jáne ınfeksııa juqtyrǵan tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaý júrgizilmeıdi. 4. Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaý resıpıenttiń ne kámeletke tolmaǵan resıpıenttiń nemese sot áreketke qabiletsiz dep tanyǵan resıpıenttiń zańdy ókiliniń jazbasha kelisimimen jasalady. 5. Áleýetti resıpıentke, onyń jubaıyna, áıeline nemese jaqyn týysqanyna, ne kámeletke tolmaǵan resıpıenttiń nemese sot áreketke qabiletsiz dep tanyǵan resıpıenttiń zańdy ókiline densaýlyq saqtaý uıymdary tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) aldaǵy tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) transplanttaýǵa baılanysty onyń densaýlyǵy úshin yqtımal asqynýlar týraly tolyq aqparatty usynady. 2. Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýdyń, daıyndaýdyń, saqtaýdyń, konservasııalaýdyń, tasymaldaýdyń, donordan resıpıentke transplanttaýdy júrgizýdiń tártibi 6. Transplanttaý maqsatynda tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýdy, daıyndaýdy, saqtaýdy, konservasııalaýdy jáne tasymaldaýdy transplanttaý brıgadasynyń dárigerleri klınıkalyq hattamalarǵa jáne Kodekstiń 144 babynyń 6 tarmaǵyna sáıkes Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa (budan ári – Sanıtarııalyq qaǵıda) sáıkes júzege asyrady. 7. О́ńirlik úılestirýshi áleýetti donordyń qan synamalaryn HLA – júıesi boıynsha tıptelgen zertteý júrgizý úshin jáne áleýetti resıpıentpen tindik sáıkestiligin belgileý úshin zerthanaǵa jetkizýdi uıymdastyrady. Tindik sáıkestikke HLA-tıpteýdi Mınıstrlikke vedomstvolyq baǵynystaǵy densaýlyq saqtaý uıymdary júzege asyrady. 8. Donorlyq stasıonardyń mamandary klınıkalyq hattamalarǵa sáıkes tinderdi (tinniń bólikterin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alǵanǵa deıin tinderdi kondısııalaýdy júrgizedi. Tiri donordy tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alýǵa, daıyndaýǵa jáne konservasııalaýǵa daıyndaýdy transplanttaý ortalyǵynyń beıindi mamandary júzege asyrady. 9. TRÚO-nyń «Respýblıkalyq sanıtarııalyq avıasııa ortalyǵy» sharýashylyq júrgizý quqyǵyndaǵy respýblıkalyq memlekettik kásipornymen ózara is-qımyly kezinde tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bólikterin) alý, daıyndaý, saqtaý, konservasııalaý jáne tasymaldaý úshin transplantattaý brıgadasynyń donorlyq stasıonarǵa aktýaldyq donordan tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bólikterin) alýǵa kelisimin alǵan sátten keıin 24 saǵattan keshiktirmeı donorlyq stasıonarǵa kelýin uıymdastyrady. 10. Transplanttaý brıgadasy transplanttaý úshin tinderdiń (tinniń bóliginiń) jáne (nemese) aǵzalardyń (aǵza­lardyń bóliginiń) alar aldynda jumys isteý jaramdylyǵyna aldyn ala jáne ıntraoperasııalyq baǵalaý júrgizedi. 11. Transplanttaý úshin tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý qaıtys bolǵan adamnyń denesine qurmet pen laıyqty qatynas saqtala otyryp, júzege asyrylady. 12. Alynǵan tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alǵan sátten bastap 6-12 saǵattyń ishinde tıisti tańbalanǵan jáne temperatýralyq rejimde (0-4 0S) zararsyzdandyrylǵan, bıoınerttik, bútin jáne sańylaýsyz jabylatyn konteınerlerge nemese tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) saqtaý jáne tasymaldaý úshin arnaıy apparatqa ornalastyrylady. Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) saqtaýǵa jáne tasymaldaýǵa arnalǵan konteınerler basqa maqsattar úshin paıdalanylmaıdy. 13. Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) konservasııalaý úshin eritindiler aıyna bir retten jıi emes kezeńdik mıkrobıologııalyq zertteýge jatady. 14. Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) daıyndaý, alý jáne konservasııalaý aıaqtalǵannan keıin transplanttaý brıgadasynyń dárigerleri «Densaýlyq saqtaý uıymdarynyń bastapqy medısınalyq qujattama nysandaryn bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstriniń mindetin atqarýshynyń 2010 jylǵy 23 qarashadaǵy № 907 buıryǵymen bekitilgen (Normatıvtik quqyqtyq aktilerdi memlekettik tirkeý tiziliminde № 6697 bolyp tirkelgen) (budan ári - № 907 buıryq) bekitilgen № 018/e nysany boıynsha transplanttaý úshin máıittik donordan tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý týraly aktini (budan ári – Alý týraly akti) toltyrady. Alý týraly aktiniń bir danasy № 907 buıryqpen bekitilgen № 003/e nysany boıynsha donorǵa resimdelgen stasıonarlyq naýqastyń (donordyń) medısınalyq kartasyna japsyrylady jáne alynǵan tinderdiń (tin bóliginiń) jáne (nemese) aǵzalardyń (aǵzalar bólikteriniń) árbir birligine bir-bir danadan usynylady. Transplanttaý úshin tiri donordan tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bóligin) alý jáne daıyndaý barysynda oǵan resimdelgen medısınalyq kartasyna tıisti jazba engiziledi. 15. Tinderdi (tinniń bóligin) jáne (nemese) aǵzalardy (aǵzalardyń bólikterin) transplanttaý medısınalyq kórsetilimder boıynsha transplanttaý ortalyqtarynda júzege asyrylady. 16. Daıyndaýdan, alýdan, saqtaýdan, konservasııalaýdan jáne tasymaldaýdan keıin patologoanatomııalyq zertteýlerden soń transplanttaý úshin jaramsyz dep tanylǵan tinder (tinniń bóligi) jáne (nemese) aǵzalar (aǵzalardyń bólikteri) Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa sáıkes joıylady. 17. Bosanýdyń birinshi kezeńinde bosandyrý uıymdary kindik qanyn alar aldynda transfýzııalyq ınfeksııalarǵa testileý, toptyq jáne rezýs – tıistiligin anyqtaý úshin donor-áıelderden perıferııalyq qan alady. Transfýzııalyq ınfeksııalardyń bolýyna oń nátıjeler bolǵan jaǵdaıda tıisti úlgiler alynyp joıylady. 18. Kindik qanyn alý bala týǵannan jáne plasentadan bólingennen keıin, plasenta shyqqanǵa deıin, kindik baýynyń plasentalyq kesindisiniń kók tamyryn pýnksııalaý arqyly, aseptıka jáne antıseptıka sharttaryn saqtaı otyryp, óz betimen aǵyp gemakonǵa túsetin qan konservasııalaý eritindisimen turaqty aralastyryla otyryp jınalady. Gemakonnyń zattańbasynda mynadaı derekter kórsetiledi: áıel-donordyń tegi; aty; ákesiniń aty (bolsa); kindik qanynyń alynǵan kúni men ýaqyty. Gemakonǵa kindik qany jınalǵannan keıin ımmýnogematologııalyq zertteý úshin zattańbada «kindik qany», áıel-donordyń tegi, aty, ákesiniń aty (bolsa), bosaný kúni kórsetile otyryp, antıkoagýlıanty bar vakýteınerge qosymsha kindik qany jınalady (shyqqan plasentadan alynýy múmkin). 19. Daıyndalǵan kindik qanyn diń jasýshalarynyń bankinde saqtaý men tasymaldaý termooqshaýlyǵysh konteınerlerde +150S-dan +240S-ǵa deıingi temperatýrada jınaǵan sátten bastap keminde 48 saǵattyń ishinde júzege asyrylady. 20. Tinder men jasýshalar bankine kindik qanymen gemakon kelip túsken kezde: onda gemolızdiń, trombylardyń joqtyǵyna kindik qany bar gemakonnyń sańylaýsyzdyǵyn kózben baǵalaý, árbir gemakonnyń tańbalanýyn baǵalaý, ilespe qujattarynyń bar bolýyn jáne durys resimdelýin, kindik qanyn saqtaý jáne tasymaldaý kezinde temperatýralyq rejımdi baqylaý; kindik qanymen gemakondy ólsheý, kindik qany úlgisiniń salmaǵyn anyqtaý; úlginiń antıkoagýlıantpen aralasý dárejesin esepke ala otyryp, kindik qanyndaǵy ıadrosy bar jasýshalardyń sanyn anyqtaý; kindik qany úlgisiniń zararsyzdyǵyn anyqtaý júzege asyrylady. Anyqtalǵan sáıkessizdik kezinde kindik qanynyń úlgisi múldem jaramsyz dep tanylady, esepten shyǵarylady jáne joıylady. 21. Kindik qanynyń gemopoezdik diń jasýshalaryn (budan ári – GDJ) alý, qolmen nemese avtomatty tásildermen jabyq júıelerdegi fraksıonerleý ádisi arqyly júzege asyrylady. Fraksıonerleý prosesi aıaqtalǵan soń krıotútik­shelerge muraǵattaý úshin elektrlik refrıjeratorlarda tinder jáne jasýshalar bankinde kindik qanymen diń jasý­shalarynyń tıisti úlgisin saqtaýdyń búkil kezeńi boıy saqtalatyn qaldyq plazmanyń synamalarymen GDJ jınalady. GDJ úlgisi sany boıynsha CD34+ ıadrosy bar jasýshalar bolyp baǵalanady. 22. Krıokonservileý aldynda GDJ jasýsha elementterin muzdatý kezinde óte tómen temperatýranyń zaqymdaýshy áserinen olardy qorǵaıtyn zatpen (krıoprotektormen) aralastyrylady. 23. Polımerlik krıoqaltalarda krıoprotektordyń quramy men konsentrasııasy, muzdatý kúni, tinder men jasýshalar bankiniń ataýy kórsetile otyryp, tańbalanatyn GDJ saqtalady. Qosymsha qorǵaý úshin GDJ bar krıomeshok oralatyn krıoprotektıvti qapqa tyǵyz aýasyz jabylady. 24. GDJ úlgisi bar konteıner Dıýar ydystarynda temperatýrasy -1500S-den aspaıtyn, suıyq azotta nemese onyń býynda keminde 20 jyl saqtalady. 25. GDJ-ny daıyndaý, óńdeý jáne tinder men jasýshalar bankinde saqtaý azamattyq zańnamaǵa sáıkes jasalǵan GDJ-ny saqtaý shartynyń negizinde júzege asyrylady. 26. Bosandyrý uıymdarynda «Júktilikti jasandy túrde úzý erejesin bekitý týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Densaýlyq saqtaý mınıstriniń mindetin atqarýshynyń 2009 jylǵy 30 qazandaǵy № 626 buıryǵyna, normatıvtik quqyq­tyq aktilerdi memlekettik tirkeý Tiziliminde № 5864 bolyp tirkelgen) sáıkes áleýmettik kórsetilimder boıynsha kesh merzimderde jatyrishilik damýdyń 18-22 aptasynda júktilikti úzý arqyly alynǵan aborttyq materıaldan fetaldyq jasýshalardy alý júrgiziledi. Aborttyq materıaldy alý kezinde medısınalyq kartaǵa tıisti jazba engiziledi. 27. Aborttyq materıaldy daıyndaýdy, konservasııalaýdy, saqtaýdy jáne tasymaldaýdy Sanıtarııalyq qaǵıdalardy saqtaı otyryp, bıotehnologtar, transplanttaý brıgadasynyń dárigerleri júzege asyrady. 28. Jasýshalardy bólý aıaqtalǵannan keıin daıyndalǵan materıaldyń tirshilikke qabiletti jasýshalarynyń sanyn jáne konsentrasııasyn esepteý úshin alynǵan materıaldyń sıtologııalyq zertteýi júrgiziledi. 29. Jasýshalyq materıal krıoprotektor qosylǵan tútikshege, odan ári fetaldyq jasýshalardy baǵdarlamalyq tońazyta jáne zerttep-qaraý kezeńinde karantındeı otyryp, ornalastyrylady. 30. Fetaldyq jasýshalardy karantındeý jáne olardyń jaramdylyǵyn anyqtaý (jaramsyzdyǵyn anyqtaý) tártibi sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa sáıkes júzege asyrylady. 31. Bosandyrý uıymdary toqsan saıyn fetaldyq jasýshalardyń zarasyzdyǵyna jáne tirshilikke qabilettiligine sıtologııalyq jáne bakterıologııalyq zertteýler júrgizý arqyly baqylaýdy júzege asyrady. 32. Fetaldyq jasýshalardy zararsyzdyqqa zertteýdiń nátıjelerin alǵannan keıin jasýshalyq materıal odan ári transplanttaý úshin qatty tońazytyla otyryp, zarasyzdandyrylǵan tońazytqysh tankerge saqtalý úshin aýystyrylady. Zararsyzdandyrylǵan jasýshalyq materıal joıylady. 33. Kórsetilimderdi nemese qarsy kórsetilimderdi anyqtaý úshin fetaldyq jasýshalardy engizer aldynda pasıentten mynadaı taldaýlar alynady: AITV-ǵa antıdenege qannyń taldaýy; Vasserman reaksııasyna qannyń taldaýy; V, S vırýsty gepatıtterine qannyń taldaýy; qannyń jalpy taldaýy; neseptiń jalpy taldaýy; qannyń bıohımııalyq taldaýy; koagýlogramma. 34. Fetaldyq jasýshalar jasýshalyq materıaldy daıyndaǵannan, qysqa anamnez jınaǵannan, arterııalyq qan qysymyn, júrektiń jıyrylý jıiligin, dene temperatýrasyn ólshegennen keıin bólimshe jaǵdaıynda klınıkalyq hattamaǵa sáıkes býynishilik, bulshyqetishilik, beldik nemese venaishilik engiziledi. 35. Súıek kemiginiń gemopoezdik jáne mezenhımaldyq diń jasýshalaryn (budan ári - SK GMDJ) alý kezinde medısınalyq uıymdar medısınalyq kartaǵa tıisti jazba engizedi. 36. SK GMDJ alǵannan keıin, jasýshalardy bólý, konservasııalaý, saqtaý úshin Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa sáıkes zararsyzdandyrylǵan shyǵys materıaldarymen jaraqtandyrylǵan zerthanaǵa jiberiledi. 37. SK GMDJ daıyndaýdy, saqtaýdy, konservasııalaýdy jáne tasymaldaýdy bıotehnolog mamandar men transplanttaý brıgadasynyń dárigerleri júzege asyrady. 38. SK GMDJ bólinip alynǵannan keıin alynǵan materıaldy tirshilikke qabiletti jasýshalardy sanaý jáne fenotıpti quramdy taldaý úshin, CD34+, ıadrosy bar jasýshalardyń sanyn baǵalaý úshin bólingen materıal sıtologııalyq zertteýden ótkiziledi. 39. Jasýshalyq materıal krıoprotektor qosylǵan tútikshege, odan ári jasýshalardy baǵdarlamalyq tońazyta jáne zerttep-qaraý kezeńinde karantındeı otyryp, ornalastyrylady. 40. SK GMDJ karantındeý jáne olardyń jaramdylyǵyn anyqtaý (jaramsyzdyǵyn anyqtaý) tártibi Sanıtarııalyq qaǵıdalarǵa sáıkes júzege asyrylady. 41. SK GMDJ zararsyzdyqqa zertteýdiń nátıjelerin alǵannan keıin, jasýshalyq materıal odan ári transplanttaý úshin qatty tońazytyla otyryp, zarasyzdandyrylǵan tońazytqysh tankerge saqtalý úshin aýystyrylady. 42. Toqsan saıyn medısınalyq uıymdar SK GMDJ zarasyzdyǵyna jáne tirshilikke qabilettiligine sıtologııalyq jáne bakterıologııalyq zertteýler júrgizý arqyly baqylaýdy júzege asyrady. 43. Kórsetilimderdi nemese qarsy kórsetilimderdi anyqtaý úshin SK GMDJ engizer aldynda resıpıentten mynadaı taldaýlar alynady: AITV - ǵa antıdenege qannyń taldaýy; Vasserman reaksııasyna qannyń taldaýy; V, S vırýsty gepatıtterine qannyń taldaýy; qannyń jalpy taldaýy; neseptiń jalpy taldaýy; qannyń bıohımııalyq taldaýy; koagýlogramma. 44. SK GMDJ jasýshalyq materıaldy daıyndaǵannan, qysqa anamnez jınaǵannan, arterııalyq qan qysymyn, júrektiń jıyrylý jıiligin, dene temperatýrasyn ólshegennen keıin bólimshe jaǵdaıynda klınıkalyq hattamaǵa sáıkes býynishilik, bulshyqetishilik, beldik nemese venaishilik engiziledi. 45. Árbir transplanttaýdan keıin pasıentke júrgizilgen terapııanyń nátıjelerin baǵalaý úshin emdeýge qaıta jatýǵa usynym beriledi. Buıryq Qazaqstan Respýblıkasynyń Ádilet mınıstrliginde 2015 jylǵy 15 maýsymda Normatıvtik quqyqtyq kesimderdi memlekettik tirkeýdiń tizilimine №11348 bolyp engizildi.
Sońǵy jańalyqtar