Tengri bank. Senimdilik pen turaqtylyq tarıhy

Tengri Bank aksıonerlik qoǵamy 1992 jyldyń qazan aıynda «Danabank» jeke bank retinde qurylǵan edi, ol 2010 jyly Qazaqstanda Úndistan bıznesi men qarjy ınstıtýttarynyń múddesin bildiretin PNB-Qazaqstanǵa ózgertildi, bul úkimetaralyq kelisimder aıasynda Úndistan úkimetiniń sheshimimen baılanysty boldy. Bank 24 jyl boıy bank naryǵynda qarjylyq qyzmetti jáne Qazaqstan Respýblıkasynyń banktik zańnamasynda kózdelgen ózge de qyzmetterdi tabysty iske asyryp keledi, ol naryqqa ótýmen baılanysty ekonomıkanyń kúrdeli ózgerýi barysynda jáne qarjy qyzmeti naryǵyndaǵy básekelestik tartys jaǵdaıynda da barlyq synaqqa tótep berdi. 2015 jyl Bank qyzmetinde ótpeli kezeń boldy, ol kezde negizgi damý strategııasynyń baǵyttaryn ózgertý jáne Bank komandasyn jańa menedjmentpen kúsheıtý týraly sheshim qabyldandy. Al 2016 jyly Bankti rebrendıngteý týraly sheshim qabyldandy. Biz búgin Bank basqarma tóraǵasynyń orynbasary Dınesh KÝMAR myrza men Qazaq-Úndi iskerlik keńesiniń teń tóraǵa orynbasary Ajmat ALIMOVTI sózge tarttyq. – Kýmar myrza, ózińiz basshylyq etetin Tengri Bank týraly naqtyraq aqparat berseńiz? – Tengri Bank – Qazaqstan Respýb­lı­ka­syndaǵy kommer­sııa­lyq bank bolyp tabylady jáne zańdy tulǵalarǵa, sondaı-aq jeke tulǵalarǵa túrli bank qyz­met­terin kórsetedi. Bizdiń bank 24 jyl buryn, ıaǵnı 1992 jyly qurylyp, sodan beri bank­tik qyzmet naryǵynda qar­jy qyzmetin tabys­ty atqa­ryp keledi. Búgingi tańda Punjab National Bank banktiń bas seriktesi bolyp tabylady, onyń aksııasynyń úlesi 49% quraıdy. Ol memlekettiń qaty­sy bar, dúnıe júzi boıynsha 87 mln klıentke qyzmet kórsetetin Úndistannyń ekinshi iri banki. – Ár banktiń strategııalyq maqsaty bar. Sol sııaqty Tengridiń alǵa qoıǵan maqsaty qandaı ? – Bizdiń basty strategııalyq maqsaty­myz – ámbebap, teh­nol­ogııalyq bank ata­ný. Biz ózimizge degen senimdilik deń­geıi­niń artqanyn jáne reıtıngimizdiń joǵary­lyǵyn maqtan tutamyz. Qazirgi sátte Tengri Bank qashyq­tan bank qyzmetin kór­se­týdi damytý, bólshek kredıtteý, kar­tochka­lyq bıznes, qarjylandyrý jáne ınvestısııalaý jumystaryn jemisti atqaryp keledi. Strategııanyń taǵy bir basty maqsaty – Úndistan respýblıkasynan kelgen klıentter men kompanııalarǵa naryqtaǵy qarjy qyzmetterin kórsetý. – Rebrendıngti esepke almaǵanda, bank jumysynda basqasha bir ózge­ris­ter­di kóre alamyz ba? Qandaı naqty nátıjelerdi ataı alasyz? – Shyndyǵynda maqta­narlyq jaıt­tar kóp. Tengri Bank qarjylyq tu­raq­ty ámbebap kommersııalyq bank bol­ǵan­dyq­tan, qyzmettiń barlyq túrin kórsetedi. Eger sandardy sóıletsek, 2015 jyldyń qazan­ynan 2016 jyldyń qyrkúıek aıy aralyǵynda banktiń aktıv­­teri 191 paıyzǵa ósken. Al kre­dıt­tik portfeli 450 paıyzǵa ulǵaıyp, depozıt 568 paıyzǵa artty. Iаǵnı, bank jumysynyń kórsetkishteri kúrt ósti. Oǵan qosa negizgi qarjy kórsetkishteri boı­yn­sha tıimdiliktiń oń serpini baıqalady. Jeke tulǵalar arasyndaǵy klıent­teri­mizdiń sany 3 esege artty, bul ónim qatarynyń kóbeıýimen jáne tehnologııa men bıznes-úrdisterdiń jetildirilýimen tikeleı baılanysty. Osyǵan oraı depozıtter de artyp otyr. Bank óz saıasaty arqyly kásipkerlik sýb­ektileriniń tolyqqandy jumys isteýi­­ne, naryqtaǵy úndi bıznesi ókil­de­rin qoldaýdy kúsheıtýge, otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaýǵa, jańa ju­­mys oryndarynyń qurylýyna atsalysyp keledi jáne ShOB-ti qoldaý mem­le­kettik baǵdarlamalarynyń belsendi qa­tysýshysy bolyp tabylady. – Negizgi mindetterińizdiń biri – ınnovasııalyq bank qurý dedińiz. Bank qurylymynda qandaı jańalyqtar bolady dep oılaısyz? – Iá, jańashyldyq – negizgi mindetimiz. Atap aıtqanda – vırtýaldy bank qurý. Vırtýaldy banktiń negizgi qyzmeti – biz úırenip qalǵan, dástúrli bank bólimshesiniń barlyq, taǵy qaıtalap aıtam, barlyq operasııa túrlerin kórsetý. Biz azamattardy tikeleı kredıtteý, kraýdfandıng, qarjylyq-kepildendirilgen mámileler, mámilelerdi onlaın kredıtteý sekildi qolaıly qarjy quraldaryn klıentterge barynsha qarapaıym ári túsinikti túrde jetkizgimiz keledi. Qarapaıym tilmen aıtsaq, satýshylardy, satyp alýshylardy, logıstıkalyq kompanııalar men ınvestorlardy (jeke tulǵalar, shaǵyn-kredıt uıymdary jáne biryńǵaı qaýipsiz ári senimdi alańda ózderiniń qarjylyq qyzmetterin kórsetkisi keletin ózge bank­ter) biriktirý úshin qarjy alańyn qurý. Bolashaqta bank esh jerde balamasy joq tutynýshylarǵa qyzmet kórsetýdiń erekshe júıesin engizýdi josparlaıdy. – Bank jospary – qa­­shyq­­­tan qyzmet kórse­týdi damytý bolsa, onyń artyqshylyǵy nede? In­no­va­sııalyq sheshim retinde ne usyna alasyzdar? – Klıentterge qyzmet kór­set­­kende zamanaýı aqparattyq tehnologııany qoldaný, satyp alýshy men satýshy arasynda mámile jasalǵan oryndarda qarjylyq qyzmetterdi jeńildetý ári qoljetimdi etý, qarjy quraldaryn keńeıtý, halyqqa osy qarjy qyzmetterin paıdalanýdy úıretý. Budan shyǵatyn qorytyndy – Tengri Bank árqashan janyńyzdan tabylady jáne kez kelgen klıenttiń kez kelgen mámilesine árqashan qarjylyq qoldaý kórsetedi. – Kýmar myrza, kartalyq segment júıesi qalaı iske asyp jatyr? – Aǵymdaǵy karta júıesiniń damýynan basqa, bizdiń klıentter Tengri-PNB-de ózge bankterdiń kartalaryn jáne shottaryn paıdalaný múmkindigine ıe bolady (karta ıelenýshileriniń sany 10 esege artady). Tengri Bank kartalarynyń ıeleri elimizdiń kez kelgen bankomatynan belgili bir tarıftermen qolma-qol aqsha shyǵaryp ala alady, qolma-qol aqsha alǵany úshin komıssııa alynbaıdy. Bank QÚIK (Qazaqstan-Úndi iskerlik keńesi) qurýǵa bastama kótergenderdiń biri boldy. – Ajmat Kamzaevıch, QÚIK qurýǵa bastama kóterýge ne sebep boldy? – Sońǵy ýaqytta Qazaqstan men Úndis­tan arasyndaǵy kommersııalyq qa­rym-qatynastar jańa deńgeıge kó­te­­ri­ldi. Eki eldiń arasyndaǵy iskerlik yntymaqtastyqty talqyǵa salyp otyr­ǵan kezde eki eldiń kommersııalyq qatynas­ta­ry máselesin ońtaılandyratyn uıym qurý týraly sheshim qabyldandy. Árkim óz isimen aınalysýy kerek. Sol sátte Tengri Banktiń belsendi qatysýymen Qazaqstan-Úndi iskerlik keńesi quryldy. – QÚIS qyzmetinde Tengri Bank-tiń (PNB) róli qandaı ? – Tengri Bank úndi tarapymen qa­rym-qatynasta kommersııalyq múd­deni kóz­­deı­di: taýar aınalymynyń ósýi, qazaq­standyq jáne úndi­lik kásip­ker­ler­diń iskerlik belsendiligi. Bizdiń kom­mer­santtarymyzdyń úndi naryǵyna shy­ǵýynda, tıisinshe úndi kommersııasyn biriktirýde jáne Qazaqstanǵa ınves­tısııa tartýda halyqaralyq iskerlik yntymaqtastyqty jandandyrý. – QÚIK búgingi kúni qandaı kelisim­der jasap jáne qandaı uıymdarmen belsendi qarym-qatynasta ekenin aıta ketseńiz? – Keńestiń basty maqsaty – birlesken iskerlik jáne kommersııalyq qarym-qaty­nastardyń bolashaǵyn ashyp kór­setý. Onyń múmkindigi zor. Úndistan – alyp naryq. Ol jaqpen baılanysta bolmaý – talaı nárseden qur qalý degen sóz. Úndis­tan ekonomıkasy qaryshtap damyp jatqan naryq. Keńestiń bazalyq qorynda Qazaqstan Respýblıkasynda tirkelgen júzdegen kompanııa­nyń tizimi jatyr. Bir ǵana Qazaqstanda 317 úndi kásip­orny ju­mys isteıdi. Biz qury­lys salasynda joǵarǵy tehnologııalyq óńdeýler jónin­­degi kompanııalarmen, ken-óndirý kom­panııa­­larymen, IT-kompanııalarymen, medı­sınalyq, týrızm men mashına jasaý óndirisimen tyǵyz baılanystamyz. Qazaqstan jaǵynan 25 seriktes kompanııa keńestiń quramyna kiredi. Al Úndistan jaǵynan keńes Zydex Industries, IT-kompanııa Intellect, Mahindra sııaqty jáne basqa da kóptegen sýbektilermen baılanysyn jaqsartyp keledi. Keńestiń múmkindigi joǵary. Qazirdiń ózinde alǵashqy qadamynan-aq oń dınamıka baıqalady. – Kýmar myrza, bıylǵy jyl­dyń shilde aıynda Qazaqstanǵa Úndis­tannyń Premer-Mınıstri Narendra Modı resmı saparmen kelip ketti. Premer osy sapar barysynda qandaı másele kóterdi? Qandaı jetistikke qol jetkizdińizder? – Rasynda Úndistan Premeriniń res­mı saparmen kelýi Shanhaı yntymaq­tas­tyq uıymyna múshe bolýyna baılanys­ty boldy jáne eki el arasynda qalyptasqan áriptestik baılanysty odan ári uzartýǵa jáne jańa qarym-qatynastardy qalyp­tastyrýǵa arnaldy. Erkin saýda aımaǵy týra­ly kelisimdi daıyndaý múmkindigi qaras­tyryldy, bul Qazaqstan men Úndis­tan arasyndaǵy ekonomıkalyq baılanys­ty keńeıtý úshin qolaıly jaǵdaı jasaýǵa múmkindik beredi. Eki el arasynda tikeleı áýe qatynastaryn keńeıtýge kúsh salynýda. Prezıdent Nursultan Nazarbaev pen Premer Narendra Modı ShYU (Shan­haı yntymaqtastyq uıymy) aıasynda ynty­maq­tastyqty nyǵaıtý jóninde kelisti. Al Qazaqstan-Úndistan ózara qarym-qatynasynyń qarjy­lyq negizine kelsek, ótken jyly eki eldiń arasyn­daǵy taýar aınalymy 1,3 mıllıard dollarǵa jetti, bul 2013 jylmen salystyrǵanda eki esege kóp. Al úndi jaǵynan tartylǵan ınves­tısııa kólemi sońǵy on jylda 200 mln dollarǵa deıin kóterildi. Búgingi kúnde elimizde 500-ge tarta birikken kásiporyn tirkelgen. – Tengri Bank-ten jaqyn arada qandaı jańalyq kútýge bolady? Bola­sha­ǵymen bólise otyrsańyz? – Álbette, bank osyndaı qarqynmen odan ári ósýdi josparlap otyr. Bólshek bıznesti damytyp, mıkroqarjylandyrý salasyn keńeıtetin bolady. Qazaqstan-Úndi iskerlik keńesiniń jumysyna qaty­syp, Úndistannan kelgen kásip­kerler men klıentterge bank qyzmetteriniń tolyq shoǵyryn usyný arqyly qol jetkizilgen halyqaralyq kelisimdi ımplementasııalaý úshin belsendi túrde jumys júrgizýde. 2017-2018 jyldary ınnovasııalyq servısterdi qadamdyq iske qosý júzege asyrylady. Biz úshin eń bastysy – bul klıentterdiń bizge degen se­nim­in joǵaltpaý. Qazirgi kez­de bizdiń reıtıngimiz jo­ǵa­­ry, klıent­terimiz osyndaı damý kezeńindegi bank­tiń usynystary men múmkin­dik­terine rızashylyǵyn bildirýde. Jáne Bank budan ári de osy bıiktikten túspeý úshin barlyq is-sharalardy jasaıtyn bolady. – Tartymdy áńgimelerińiz úshin rahmet aıtamyz. Áńgimelesken Marat AQQUL, «Egemen Qazaqstan»